18 shlokas
- 1
वैशंपायन उवाच
श्रुत्वा तु वचनं भीष्मो वासुदेवस्य धीमतः
किंचिद् उन्नाम्य वदनं प्राञ्जलिर्वाक्यम् अब्रवीत्
vaiśaṃpāyana uvāca
śrutvā tu vacanaṃ bhīṣmo vāsudevasya dhīmataḥ
kiṃcid unnāmya vadanaṃ prāñjalirvākyam abravīt
- 2
नमस्ते भगवन्विष्णो लोकानां निधनोद्भव
त्वं हि कर्ता हृषीकेश संहर्ता चापराजितः
namaste bhagavanviṣṇo lokānāṃ nidhanodbhava
tvaṃ hi kartā hṛṣīkeśa saṃhartā cāparājitaḥ
- 3
विश्वकर्मन्नमस्ते ऽस्तु विश्वात्मन्विश्वसंभव
अपवर्गो ऽसि भूतानां पञ्चानां परतः स्थितः
viśvakarmannamaste 'stu viśvātmanviśvasaṃbhava
apavargo 'si bhūtānāṃ pañcānāṃ parataḥ sthitaḥ
- 4
नमस्ते त्रिषु लोकेषु नमस्ते परतस्त्रिषु
योगेश्वर नमस्ते ऽस्तु त्वं हि सर्वपरायणम्
namaste triṣu lokeṣu namaste paratastriṣu
yogeśvara namaste 'stu tvaṃ hi sarvaparāyaṇam
- 5
मत्संश्रितं यद् आत्थ त्वं वचः पुरुषसत्तम
तेन पश्यामि ते दिव्यान्भावान्हि त्रिषु वर्त्मसु
matsaṃśritaṃ yad āttha tvaṃ vacaḥ puruṣasattama
tena paśyāmi te divyānbhāvānhi triṣu vartmasu
- 6
तच्च पश्यामि तत्त्वेन यत्ते रूपं सनातनम्
सप्त मार्गा निरुद्धास्ते वायोर् अमिततेजसः
tacca paśyāmi tattvena yatte rūpaṃ sanātanam
sapta mārgā niruddhāste vāyor amitatejasaḥ
- 7
दिवं ते शिरसा व्याप्तं पद्भ्यां देवी वसुंधरा
दिशो भुजौ रविश्चक्षुर्वीर्ये शक्रः प्रतिष्ठितः
divaṃ te śirasā vyāptaṃ padbhyāṃ devī vasuṃdharā
diśo bhujau raviścakṣurvīrye śakraḥ pratiṣṭhitaḥ
- 8
अतसीपुष्पसंकाशं पीतवाससम् अच्युतम्
वपुर्ह्यनुमिमीमस्ते मेघस्येव सविद्युतः
atasīpuṣpasaṃkāśaṃ pītavāsasam acyutam
vapurhyanumimīmaste meghasyeva savidyutaḥ
- 9
त्वत्प्रपन्नाय भक्ताय गतिम् इष्टां जिगीषवे
यच्छ्रेयः पुण्डरीकाक्ष तद्ध्यायस्व सुरोत्तम
tvatprapannāya bhaktāya gatim iṣṭāṃ jigīṣave
yacchreyaḥ puṇḍarīkākṣa taddhyāyasva surottama
- 10
वासुदेव उवाच
यतः खलु परा भक्तिर्मयि ते पुरुषर्षभ
ततो वपुर्मया दिव्यं तव राजन्प्रदर्शितम्
vāsudeva uvāca
yataḥ khalu parā bhaktirmayi te puruṣarṣabha
tato vapurmayā divyaṃ tava rājanpradarśitam
- 11
न ह्यभक्ताय राजेन्द्र भक्तायानृजवे न च
दर्शयाम्यहम् आत्मानं न चादान्ताय भारत
na hyabhaktāya rājendra bhaktāyānṛjave na ca
darśayāmyaham ātmānaṃ na cādāntāya bhārata
- 12
भवांस्तु मम भक्तश्च नित्यं चार्जवम् आस्थितः
दमे तपसि सत्ये च दाने च निरतः शुचिः
bhavāṃstu mama bhaktaśca nityaṃ cārjavam āsthitaḥ
dame tapasi satye ca dāne ca nirataḥ śuciḥ
- 13
अर्हस्त्वं भीष्म मां द्रष्टुं तपसा स्वेन पार्थिव
तव ह्युपस्थिता लोका येभ्यो नावर्तते पुनः
arhastvaṃ bhīṣma māṃ draṣṭuṃ tapasā svena pārthiva
tava hyupasthitā lokā yebhyo nāvartate punaḥ
- 14
पञ्चाशतं षट्च कुरुप्रवीर शेषं दिनानां तव जीवितस्य
ततः शुभैः कर्मफलोदयैस्त्वं समेष्यसे भीष्म विमुच्य देहम्
pañcāśataṃ ṣaṭca kurupravīra śeṣaṃ dinānāṃ tava jīvitasya
tataḥ śubhaiḥ karmaphalodayaistvaṃ sameṣyase bhīṣma vimucya deham
- 15
एते हि देवा वसवो विमानान्य् आस्थाय सर्वे ज्वलिताग्निकल्पाः
अन्तर्हितास्त्वां प्रतिपालयन्ति काष्ठां प्रपद्यन्तम् उदक्पतंगम्
ete hi devā vasavo vimānāny āsthāya sarve jvalitāgnikalpāḥ
antarhitāstvāṃ pratipālayanti kāṣṭhāṃ prapadyantam udakpataṃgam
- 16
व्यावृत्तमात्रे भगवत्युदीचीं सूर्ये दिशं कालवशात्प्रपन्ने
गन्तासि लोकान्पुरुषप्रवीर नावर्तते यान् उपलभ्य विद्वान्
vyāvṛttamātre bhagavatyudīcīṃ sūrye diśaṃ kālavaśātprapanne
gantāsi lokānpuruṣapravīra nāvartate yān upalabhya vidvān
- 17
अमुं च लोकं त्वयि भीष्म याते ज्ञानानि नङ्क्ष्यन्त्यखिलेन वीर
अतः स्म सर्वे त्वयि संनिकर्षं समागता धर्मविवेचनाय
amuṃ ca lokaṃ tvayi bhīṣma yāte jñānāni naṅkṣyantyakhilena vīra
ataḥ sma sarve tvayi saṃnikarṣaṃ samāgatā dharmavivecanāya
- 18
तज्ज्ञातिशोकोपहतश्रुताय सत्याभिसंधाय युधिष्ठिराय
प्रब्रूहि धर्मार्थसमाधियुक्तम् अर्थ्यं वचो ऽस्यापनुदास्य शोकम्
tajjñātiśokopahataśrutāya satyābhisaṃdhāya yudhiṣṭhirāya
prabrūhi dharmārthasamādhiyuktam arthyaṃ vaco 'syāpanudāsya śokam

