14 shlokas
- 1
वैशंपायन उवाच
तस्मिन्वाक्यान्तरे वक्ता देवस्थानो महातपाः
अभिनीततरं वाक्यम् इत्युवाच युधिष्ठिरम्
vaiśaṃpāyana uvāca
tasminvākyāntare vaktā devasthāno mahātapāḥ
abhinītataraṃ vākyam ityuvāca yudhiṣṭhiram
- 2
यद्वचः फल्गुनेनोक्तं न ज्यायो ऽस्ति धनाद् इति
अत्र ते वर्तयिष्यामि तद् एकाग्रमनाः शृणु
yadvacaḥ phalgunenoktaṃ na jyāyo 'sti dhanād iti
atra te vartayiṣyāmi tad ekāgramanāḥ śṛṇu
- 3
अजातशत्रो धर्मेण कृत्स्ना ते वसुधा जिता
तां जित्वा न वृथा राजंस्त्वं परित्यक्तुम् अर्हसि
ajātaśatro dharmeṇa kṛtsnā te vasudhā jitā
tāṃ jitvā na vṛthā rājaṃstvaṃ parityaktum arhasi
- 4
चतुष्पदी हि निःश्रेणी कर्मण्येषा प्रतिष्ठिता
तां क्रमेण महाबाहो यथावज्जय पार्थिव
catuṣpadī hi niḥśreṇī karmaṇyeṣā pratiṣṭhitā
tāṃ krameṇa mahābāho yathāvajjaya pārthiva
- 5
तस्मात्पार्थ महायज्ञैर्यजस्व बहुदक्षिणैः
स्वाध्याययज्ञा ऋषयो ज्ञानयज्ञास्तथापरे
tasmātpārtha mahāyajñairyajasva bahudakṣiṇaiḥ
svādhyāyayajñā ṛṣayo jñānayajñāstathāpare
- 6
कर्मनिष्ठांस्तु बुध्येथास्तपोनिष्ठांश्च भारत
वैखानसानां राजेन्द्र वचनं श्रूयते यथा
karmaniṣṭhāṃstu budhyethāstaponiṣṭhāṃśca bhārata
vaikhānasānāṃ rājendra vacanaṃ śrūyate yathā
- 7
ईहते धनहेतोर्यस्तस्यानीहा गरीयसी
भूयान्दोषः प्रवर्धेत यस्तं धनम् अपाश्रयेत्
īhate dhanahetoryastasyānīhā garīyasī
bhūyāndoṣaḥ pravardheta yastaṃ dhanam apāśrayet
- 8
कृच्छ्राच्च द्रव्यसंहारं कुर्वन्ति धनकारणात्
धनेन तृषितो ऽबुद्ध्या भ्रूणहत्यां न बुध्यते
kṛcchrācca dravyasaṃhāraṃ kurvanti dhanakāraṇāt
dhanena tṛṣito 'buddhyā bhrūṇahatyāṃ na budhyate
- 9
अनर्हते यद्ददाति न ददाति यद् अर्हते
अनर्हार्हापरिज्ञानाद्दानधर्मो ऽपि दुष्करः
anarhate yaddadāti na dadāti yad arhate
anarhārhāparijñānāddānadharmo 'pi duṣkaraḥ
- 10
यज्ञाय सृष्टानि धनानि धात्रा यष्टादिष्टः पुरुषो रक्षिता च
तस्मात्सर्वं यज्ञ एवोपयोज्यं धनं ततो ऽनन्तर एव कामः
yajñāya sṛṣṭāni dhanāni dhātrā yaṣṭādiṣṭaḥ puruṣo rakṣitā ca
tasmātsarvaṃ yajña evopayojyaṃ dhanaṃ tato 'nantara eva kāmaḥ
- 11
यज्ञैर् इन्द्रो विविधैर् अन्नवद्भिर्देवान्सर्वान् अभ्ययान्महौजाः
तेनेन्द्रत्वं प्राप्य विभ्राजते ऽसौ तस्माद्यज्ञे सर्वम् एवोपयोज्यम्
yajñair indro vividhair annavadbhirdevānsarvān abhyayānmahaujāḥ
tenendratvaṃ prāpya vibhrājate 'sau tasmādyajñe sarvam evopayojyam
- 12
महादेवः सर्वमेधे महात्मा हुत्वात्मानं देवदेवो विभूतः
विश्वांल्लोकान्व्याप्य विष्टभ्य कीर्त्या विरोचते द्युतिमान्कृत्तिवासाः
mahādevaḥ sarvamedhe mahātmā hutvātmānaṃ devadevo vibhūtaḥ
viśvāṃllokānvyāpya viṣṭabhya kīrtyā virocate dyutimānkṛttivāsāḥ
- 13
आविक्षितः पार्थिवो वै मरुत्तः स्वृद्ध्या मर्त्यो यो ऽजयद्देवराजम्
यज्ञे यस्य श्रीः स्वयं संनिविष्टा यस्मिन्भाण्डं काञ्चनं सर्वम् आसीत्
āvikṣitaḥ pārthivo vai maruttaḥ svṛddhyā martyo yo 'jayaddevarājam
yajñe yasya śrīḥ svayaṃ saṃniviṣṭā yasminbhāṇḍaṃ kāñcanaṃ sarvam āsīt
- 14
हरिश्चन्द्रः पार्थिवेन्द्रः श्रुतस्ते यज्ञैर् इष्ट्वा पुण्यकृद्वीतशोकः
ऋद्ध्या शक्रं यो ऽजयन्मानुषः संस्तस्माद्यज्ञे सर्वम् एवोपयोज्यम्
hariścandraḥ pārthivendraḥ śrutaste yajñair iṣṭvā puṇyakṛdvītaśokaḥ
ṛddhyā śakraṃ yo 'jayanmānuṣaḥ saṃstasmādyajñe sarvam evopayojyam

