28 shlokas
- 1
अर्जुन उवाच
ततो निवातकवचाः सर्वे वेगेन भारत
अभ्यद्रवन्मां सहिताः प्रगृहीतायुधा रणे
arjuna uvāca
tato nivātakavacāḥ sarve vegena bhārata
abhyadravanmāṃ sahitāḥ pragṛhītāyudhā raṇe
- 2
आच्छिद्य रथपन्थानम् उत्क्रोशन्तो महारथाः
आवृत्य सर्वतस्ते मां शरवर्षैर् अवाकिरन्
ācchidya rathapanthānam utkrośanto mahārathāḥ
āvṛtya sarvataste māṃ śaravarṣair avākiran
- 3
ततो ऽपरे महावीर्याः शूलपट्टिशपाणयः
शूलानि च भुशुण्डीश्च मुमुचुर्दानवा मयि
tato 'pare mahāvīryāḥ śūlapaṭṭiśapāṇayaḥ
śūlāni ca bhuśuṇḍīśca mumucurdānavā mayi
- 4
तच्छूलवर्षं सुमहद्गदाशक्तिसमाकुलम्
अनिशं सृज्यमानं तैर् अपतन्मद्रथोपरि
tacchūlavarṣaṃ sumahadgadāśaktisamākulam
aniśaṃ sṛjyamānaṃ tair apatanmadrathopari
- 5
अन्ये माम् अभ्यधावन्त निवातकवचा युधि
शितशस्त्रायुधा रौद्राः कालरूपाः प्रहारिणः
anye mām abhyadhāvanta nivātakavacā yudhi
śitaśastrāyudhā raudrāḥ kālarūpāḥ prahāriṇaḥ
- 6
तान् अहं विविधैर्बाणैर्वेगवद्भिर् अजिह्मगैः
गाण्डीवमुक्तैर् अभ्यघ्नम् एकैकं दशभिर्मृधे
ते कृता विमुखाः सर्वे मत्प्रयुक्तैः शिलाशितैः
tān ahaṃ vividhairbāṇairvegavadbhir ajihmagaiḥ
gāṇḍīvamuktair abhyaghnam ekaikaṃ daśabhirmṛdhe
te kṛtā vimukhāḥ sarve matprayuktaiḥ śilāśitaiḥ
- 7
ततो मातलिना तूर्णं हयास्ते सम्प्रचोदिताः
रथमार्गाद्बहूंस्तत्र विचेरुर्वातरंहसः
सुसंयता मातलिना प्रामथ्नन्त दितेः सुतान्
tato mātalinā tūrṇaṃ hayāste sampracoditāḥ
rathamārgādbahūṃstatra vicerurvātaraṃhasaḥ
susaṃyatā mātalinā prāmathnanta diteḥ sutān
- 8
शतं शतास्ते हरयस्तस्मिन्युक्ता महारथे
तदा मातलिना यत्ता व्यचरन्न् अल्पका इव
śataṃ śatāste harayastasminyuktā mahārathe
tadā mātalinā yattā vyacarann alpakā iva
- 9
तेषां चरणपातेन रथनेमिस्वनेन च
मम बाणनिपातैश्च हतास्ते शतशो ऽसुराः
teṣāṃ caraṇapātena rathanemisvanena ca
mama bāṇanipātaiśca hatāste śataśo 'surāḥ
- 10
गतासवस्तथा चान्ये प्रगृहीतशरासनाः
हतसारथयस्तत्र व्यकृष्यन्त तुरंगमैः
gatāsavastathā cānye pragṛhītaśarāsanāḥ
hatasārathayastatra vyakṛṣyanta turaṃgamaiḥ
- 11
ते दिशो विदिशः सर्वाः प्रतिरुध्य प्रहारिणः
निघ्नन्ति विविधैः शस्त्रैस्ततो मे व्यथितं मनः
te diśo vidiśaḥ sarvāḥ pratirudhya prahāriṇaḥ
nighnanti vividhaiḥ śastraistato me vyathitaṃ manaḥ
- 12
ततो ऽहं मातलेर्वीर्यम् अपश्यं परमाद्भुतम्
अश्वांस्तथा वेगवतो यद् अयत्नाद् अधारयत्
tato 'haṃ mātalervīryam apaśyaṃ paramādbhutam
aśvāṃstathā vegavato yad ayatnād adhārayat
- 13
ततो ऽहं लघुभिश्चित्रैर् अस्त्रैस्तान् असुरान्रणे
सायुधान् अछिनं राजञ्शतशो ऽथ सहस्रशः
tato 'haṃ laghubhiścitrair astraistān asurānraṇe
sāyudhān achinaṃ rājañśataśo 'tha sahasraśaḥ
- 14
एवं मे चरतस्तत्र सर्वयत्नेन शत्रुहन्
प्रीतिमान् अभवद्वीरो मातलिः शक्रसारथिः
evaṃ me caratastatra sarvayatnena śatruhan
prītimān abhavadvīro mātaliḥ śakrasārathiḥ
- 15
वध्यमानास्ततस्ते तु हयैस्तेन रथेन च
अगमन्प्रक्षयं केचिन्न्यवर्तन्त तथापरे
vadhyamānāstataste tu hayaistena rathena ca
agamanprakṣayaṃ kecinnyavartanta tathāpare
- 16
स्पर्धमाना इवास्माभिर्निवातकवचा रणे
शरवर्षैर्महद्भिर्मां समन्तात्प्रत्यवारयन्
spardhamānā ivāsmābhirnivātakavacā raṇe
śaravarṣairmahadbhirmāṃ samantātpratyavārayan
- 17
ततो ऽहं लघुभिश्चित्रैर्ब्रह्मास्त्रपरिमन्त्रितैः
व्यधमं सायकैर् आशु शतशो ऽथ सहस्रशः
tato 'haṃ laghubhiścitrairbrahmāstraparimantritaiḥ
vyadhamaṃ sāyakair āśu śataśo 'tha sahasraśaḥ
- 18
ततः सम्पीड्यमानास्ते क्रोधाविष्टा महासुराः
अपीडयन्मां सहिताः शरशूलासिवृष्टिभिः
tataḥ sampīḍyamānāste krodhāviṣṭā mahāsurāḥ
apīḍayanmāṃ sahitāḥ śaraśūlāsivṛṣṭibhiḥ
- 19
ततो ऽहम् अस्त्रम् आतिष्ठं परमं तिग्मतेजसम्
दयितं देवराजस्य माधवं नाम भारत
tato 'ham astram ātiṣṭhaṃ paramaṃ tigmatejasam
dayitaṃ devarājasya mādhavaṃ nāma bhārata
- 20
ततः खड्गांस्त्रिशूलांश्च तोमरांश्च सहस्रशः
अस्त्रवीर्येण शतधा तैर्मुक्तान् अहम् अछिनम्
tataḥ khaḍgāṃstriśūlāṃśca tomarāṃśca sahasraśaḥ
astravīryeṇa śatadhā tairmuktān aham achinam
- 21
छित्त्वा प्रहरणान्येषां ततस्तान् अपि सर्वशः
प्रत्यविध्यम् अहं रोषाद्दशभिर्दशभिः शरैः
chittvā praharaṇānyeṣāṃ tatastān api sarvaśaḥ
pratyavidhyam ahaṃ roṣāddaśabhirdaśabhiḥ śaraiḥ
- 22
गाण्डीवाद्धि तदा संख्ये यथा भ्रमरपङ्क्तयः
निष्पतन्ति तथा बाणास्तन्मातलिर् अपूजयत्
gāṇḍīvāddhi tadā saṃkhye yathā bhramarapaṅktayaḥ
niṣpatanti tathā bāṇāstanmātalir apūjayat
- 23
तेषाम् अपि तु बाणास्ते बहुत्वाच्छलभा इव
अवाकिरन्मां बलवत्तान् अहं व्यधमं शरैः
teṣām api tu bāṇāste bahutvācchalabhā iva
avākiranmāṃ balavattān ahaṃ vyadhamaṃ śaraiḥ
- 24
वध्यमानास्ततस्ते तु निवातकवचाः पुनः
शरवर्षैर्महद्भिर्मां समन्तात्पर्यवारयन्
vadhyamānāstataste tu nivātakavacāḥ punaḥ
śaravarṣairmahadbhirmāṃ samantātparyavārayan
- 25
शरवेगान्निहत्याहम् अस्त्रैः शरविघातिभिः
ज्वलद्भिः परमैः शीघ्रैस्तान् अविध्यं सहस्रशः
śaravegānnihatyāham astraiḥ śaravighātibhiḥ
jvaladbhiḥ paramaiḥ śīghraistān avidhyaṃ sahasraśaḥ
- 26
तेषां छिन्नानि गात्राणि विसृजन्ति स्म शोणितम्
प्रावृषीवातिवृष्टानि शृङ्गाणीव धराभृताम्
teṣāṃ chinnāni gātrāṇi visṛjanti sma śoṇitam
prāvṛṣīvātivṛṣṭāni śṛṅgāṇīva dharābhṛtām
- 27
इन्द्राशनिसमस्पर्शैर्वेगवद्भिर् अजिह्मगैः
मद्बाणैर्वध्यमानास्ते समुद्विग्नाः स्म दानवाः
indrāśanisamasparśairvegavadbhir ajihmagaiḥ
madbāṇairvadhyamānāste samudvignāḥ sma dānavāḥ
- 28
शतधा भिन्नदेहान्त्राः क्षीणप्रहरणौजसः
ततो निवातकवचा माम् अयुध्यन्त मायया
śatadhā bhinnadehāntrāḥ kṣīṇapraharaṇaujasaḥ
tato nivātakavacā mām ayudhyanta māyayā

