17 shlokas
- 1
आस्तीक उवाच
सोमस्य यज्ञो वरुणस्य यज्ञः प्रजापतेर्यज्ञ आसीत्प्रयागे
तथा यज्ञो ऽयं तव भारताग्र्य पारिक्षित स्वस्ति नो ऽस्तु प्रियेभ्यः
दिलीपराज्ञो नहुषस्य राज्ञो नलस्य राज्ञः शतबिन्दोश्च राज्ञः
āstīka uvāca
somasya yajño varuṇasya yajñaḥ prajāpateryajña āsītprayāge
tathā yajño 'yaṃ tava bhāratāgrya pārikṣita svasti no 'stu priyebhyaḥ
dilīparājño nahuṣasya rājño nalasya rājñaḥ śatabindośca rājñaḥ
- 2
शक्रस्य यज्ञः शतसंख्य उक्तस्तथापरस्तुल्यसंख्यः शतं वै
तथा यज्ञो ऽयं तव भारताग्र्य पारिक्षित स्वस्ति नो ऽस्तु प्रियेभ्यः
śakrasya yajñaḥ śatasaṃkhya uktastathāparastulyasaṃkhyaḥ śataṃ vai
tathā yajño 'yaṃ tava bhāratāgrya pārikṣita svasti no 'stu priyebhyaḥ
- 3
यमस्य यज्ञो हरिमेधसश्च यथा यज्ञो रन्तिदेवस्य राज्ञः
तथा यज्ञो ऽयं तव भारताग्र्य पारिक्षित स्वस्ति नो ऽस्तु प्रियेभ्यः
yamasya yajño harimedhasaśca yathā yajño rantidevasya rājñaḥ
tathā yajño 'yaṃ tava bhāratāgrya pārikṣita svasti no 'stu priyebhyaḥ
- 4
गयस्य यज्ञः शशबिन्दोश्च राज्ञो यज्ञस्तथा वैश्रवणस्य राज्ञः
तथा यज्ञो ऽयं तव भारताग्र्य पारिक्षित स्वस्ति नो ऽस्तु प्रियेभ्यः
gayasya yajñaḥ śaśabindośca rājño yajñastathā vaiśravaṇasya rājñaḥ
tathā yajño 'yaṃ tava bhāratāgrya pārikṣita svasti no 'stu priyebhyaḥ
- 5
नृगस्य यज्ञस्त्वजमीढस्य चासीद्यथा यज्ञो दाशरथेश्च राज्ञः
तथा यज्ञो ऽयं तव भारताग्र्य पारिक्षित स्वस्ति नो ऽस्तु प्रियेभ्यः
nṛgasya yajñastvajamīḍhasya cāsīdyathā yajño dāśaratheśca rājñaḥ
tathā yajño 'yaṃ tava bhāratāgrya pārikṣita svasti no 'stu priyebhyaḥ
- 6
यज्ञः श्रुतो नो दिवि देवसूनोर्युधिष्ठिरस्याजमीढस्य राज्ञः
तथा यज्ञो ऽयं तव भारताग्र्य पारिक्षित स्वस्ति नो ऽस्तु प्रियेभ्यः
नहुषस्य यज्ञः सगरस्य यज्ञो धुन्धोस्तथा रन्तिदेवस्य चैव
yajñaḥ śruto no divi devasūnoryudhiṣṭhirasyājamīḍhasya rājñaḥ
tathā yajño 'yaṃ tava bhāratāgrya pārikṣita svasti no 'stu priyebhyaḥ
nahuṣasya yajñaḥ sagarasya yajño dhundhostathā rantidevasya caiva
- 7
कृष्णस्य यज्ञः सत्यवत्याः सुतस्य स्वयं च कर्म प्रचकार यत्र
तथा यज्ञो ऽयं तव भारताग्र्य पारिक्षित स्वस्ति नो ऽस्तु प्रियेभ्यः
kṛṣṇasya yajñaḥ satyavatyāḥ sutasya svayaṃ ca karma pracakāra yatra
tathā yajño 'yaṃ tava bhāratāgrya pārikṣita svasti no 'stu priyebhyaḥ
- 8
इमे हि ते सूर्यहुताशवर्चसः समासते वृत्रहणः क्रतुं यथा
नैषां ज्ञानं विद्यते ज्ञातुम् अद्य दत्तं येभ्यो न प्रणश्येत्कथंचित्
ime hi te sūryahutāśavarcasaḥ samāsate vṛtrahaṇaḥ kratuṃ yathā
naiṣāṃ jñānaṃ vidyate jñātum adya dattaṃ yebhyo na praṇaśyetkathaṃcit
- 9
ऋत्विक्समो नास्ति लोकेषु चैव द्वैपायनेनेति विनिश्चितं मे
एतस्य शिष्या हि क्षितिं चरन्ति सर्वर्त्विजः कर्मसु स्वेषु दक्षाः
ṛtviksamo nāsti lokeṣu caiva dvaipāyaneneti viniścitaṃ me
etasya śiṣyā hi kṣitiṃ caranti sarvartvijaḥ karmasu sveṣu dakṣāḥ
- 10
विभावसुश्चित्रभानुर्महात्मा हिरण्यरेता विश्वभुक्कृष्णवर्त्मा
प्रदक्षिणावर्तशिखः प्रदीप्तो हव्यं तवेदं हुतभुग्वष्टि देवः
vibhāvasuścitrabhānurmahātmā hiraṇyaretā viśvabhukkṛṣṇavartmā
pradakṣiṇāvartaśikhaḥ pradīpto havyaṃ tavedaṃ hutabhugvaṣṭi devaḥ
- 11
नेह त्वद् अन्यो विद्यते जीवलोके समो नृपः पालयिता प्रजानाम्
धृत्या च ते प्रीतमनाः सदाहं त्वं वा राजा धर्मराजो यमो वा
neha tvad anyo vidyate jīvaloke samo nṛpaḥ pālayitā prajānām
dhṛtyā ca te prītamanāḥ sadāhaṃ tvaṃ vā rājā dharmarājo yamo vā
- 12
शक्रः साक्षाद्वज्रपाणिर्यथेह त्राता लोके ऽस्मिंस्त्वं तथेह प्रजानाम्
मतस्त्वं नः पुरुषेन्द्रेह लोके न च त्वद् अन्यो गृहपतिर् अस्ति यज्ञे
śakraḥ sākṣādvajrapāṇiryatheha trātā loke 'smiṃstvaṃ tatheha prajānām
matastvaṃ naḥ puruṣendreha loke na ca tvad anyo gṛhapatir asti yajñe
- 13
खट्वाङ्गनाभागदिलीपकल्पो ययातिमान्धातृसमप्रभावः
आदित्यतेजःप्रतिमानतेजा भीष्मो यथा भ्राजसि सुव्रतस्त्वम्
khaṭvāṅganābhāgadilīpakalpo yayātimāndhātṛsamaprabhāvaḥ
ādityatejaḥpratimānatejā bhīṣmo yathā bhrājasi suvratastvam
- 14
वाल्मीकिवत्ते निभृतं सुधैर्यं वसिष्ठवत्ते नियतश्च कोपः
प्रभुत्वम् इन्द्रेण समं मतं मे द्युतिश्च नारायणवद्विभाति
vālmīkivatte nibhṛtaṃ sudhairyaṃ vasiṣṭhavatte niyataśca kopaḥ
prabhutvam indreṇa samaṃ mataṃ me dyutiśca nārāyaṇavadvibhāti
- 15
यमो यथा धर्मविनिश्चयज्ञः कृष्णो यथा सर्वगुणोपपन्नः
श्रियां निवासो ऽसि यथा वसूनां निधानभूतो ऽसि तथा क्रतूनाम्
yamo yathā dharmaviniścayajñaḥ kṛṣṇo yathā sarvaguṇopapannaḥ
śriyāṃ nivāso 'si yathā vasūnāṃ nidhānabhūto 'si tathā kratūnām
- 16
दम्भोद्भवेनासि समो बलेन रामो यथा शस्त्रविद् अस्त्रविच्च
और्वत्रिताभ्याम् असि तुल्यतेजा दुष्प्रेक्षणीयो ऽसि भगीरथो वा
तुल्यो ऽसि तेनैव महात्मना वा
गङ्गा देवी मानयामास यो वै
dambhodbhavenāsi samo balena rāmo yathā śastravid astravicca
aurvatritābhyām asi tulyatejā duṣprekṣaṇīyo 'si bhagīratho vā
tulyo 'si tenaiva mahātmanā vā
gaṅgā devī mānayāmāsa yo vai
- 17
सूत उवाच
एवं स्तुताः सर्व एव प्रसन्ना राजा सदस्या ऋत्विजो हव्यवाहः
तेषां दृष्ट्वा भावितानीङ्गितानि प्रोवाच राजा जनमेजयो ऽथ
sūta uvāca
evaṃ stutāḥ sarva eva prasannā rājā sadasyā ṛtvijo havyavāhaḥ
teṣāṃ dṛṣṭvā bhāvitānīṅgitāni provāca rājā janamejayo 'tha

