16 shlokas
- 1
दुर्योधन उवाच
अक्षौहिणीः सप्त लब्ध्वा राजभिः सह संजय
किं स्विद् इच्छति कौन्तेयो युद्धप्रेप्सुर्युधिष्ठिरः
duryodhana uvāca
akṣauhiṇīḥ sapta labdhvā rājabhiḥ saha saṃjaya
kiṃ svid icchati kaunteyo yuddhaprepsuryudhiṣṭhiraḥ
- 2
संजय उवाच
अतीव मुदितो राजन्युद्धप्रेप्सुर्युधिष्ठिरः
भीमसेनार्जुनौ चोभौ यमावपि न बिभ्यतः
saṃjaya uvāca
atīva mudito rājanyuddhaprepsuryudhiṣṭhiraḥ
bhīmasenārjunau cobhau yamāvapi na bibhyataḥ
- 3
रथं तु दिव्यं कौन्तेयः सर्वा विभ्राजयन्दिशः
मन्त्रं जिज्ञासमानः सन्बीभत्सुः समयोजयत्
rathaṃ tu divyaṃ kaunteyaḥ sarvā vibhrājayandiśaḥ
mantraṃ jijñāsamānaḥ sanbībhatsuḥ samayojayat
- 4
तम् अपश्याम संनद्धं मेघं विद्युत्प्रभं यथा
स मन्त्रान्समभिध्याय हृष्यमाणो ऽभ्यभाषत
tam apaśyāma saṃnaddhaṃ meghaṃ vidyutprabhaṃ yathā
sa mantrānsamabhidhyāya hṛṣyamāṇo 'bhyabhāṣata
- 5
पूर्वरूपम् इदं पश्य वयं जेष्याम संजय
बीभत्सुर्मां यथोवाच तथावैम्यहम् अप्युत
pūrvarūpam idaṃ paśya vayaṃ jeṣyāma saṃjaya
bībhatsurmāṃ yathovāca tathāvaimyaham apyuta
- 6
दुर्योधन उवाच
प्रशंसस्यभिनन्दंस्तान्पार्थान् अक्षपराजितान्
अर्जुनस्य रथे ब्रूहि कथम् अश्वाः कथं ध्वजः
duryodhana uvāca
praśaṃsasyabhinandaṃstānpārthān akṣaparājitān
arjunasya rathe brūhi katham aśvāḥ kathaṃ dhvajaḥ
- 7
संजय उवाच
भौवनः सह शक्रेण बहुचित्रं विशां पते
रूपाणि कल्पयामास त्वष्टा धात्रा सहाभिभो
saṃjaya uvāca
bhauvanaḥ saha śakreṇa bahucitraṃ viśāṃ pate
rūpāṇi kalpayāmāsa tvaṣṭā dhātrā sahābhibho
- 8
ध्वजे हि तस्मिन्रूपाणि चक्रुस्ते देवमायया
महाधनानि दिव्यानि महान्ति च लघूनि च
dhvaje hi tasminrūpāṇi cakruste devamāyayā
mahādhanāni divyāni mahānti ca laghūni ca
- 9
सर्वा दिशो योजनमात्रम् अन्तरं स तिर्यग् ऊर्ध्वं च रुरोध वै ध्वजः
न संसजेत्तरुभिः संवृतो ऽपि तथा हि माया विहिता भौवनेन
sarvā diśo yojanamātram antaraṃ sa tiryag ūrdhvaṃ ca rurodha vai dhvajaḥ
na saṃsajettarubhiḥ saṃvṛto 'pi tathā hi māyā vihitā bhauvanena
- 10
यथाकाशे शक्रधनुः प्रकाशते न चैकवर्णं न च विद्म किं नु तत्
तथा ध्वजो विहितो भौवनेन बह्वाकारं दृश्यते रूपम् अस्य
yathākāśe śakradhanuḥ prakāśate na caikavarṇaṃ na ca vidma kiṃ nu tat
tathā dhvajo vihito bhauvanena bahvākāraṃ dṛśyate rūpam asya
- 11
यथाग्निधूमो दिवम् एति रुद्ध्वा वर्णान्बिभ्रत्तैजसं तच्छरीरम्
तथा ध्वजो विहितो भौवनेन न चेद्भारो भविता नोत रोधः
yathāgnidhūmo divam eti ruddhvā varṇānbibhrattaijasaṃ taccharīram
tathā dhvajo vihito bhauvanena na cedbhāro bhavitā nota rodhaḥ
- 12
श्वेतास्तस्मिन्वातवेगाः सदश्वा दिव्या युक्ताश्चित्ररथेन दत्ताः
शतं यत्तत्पूर्यते नित्यकालं हतं हतं दत्तवरं पुरस्तात्
śvetāstasminvātavegāḥ sadaśvā divyā yuktāścitrarathena dattāḥ
śataṃ yattatpūryate nityakālaṃ hataṃ hataṃ dattavaraṃ purastāt
- 13
तथा राज्ञो दन्तवर्णा बृहन्तो रथे युक्ता भान्ति तद्वीर्यतुल्याः
ऋश्यप्रख्या भीमसेनस्य वाहा रणे वायोस्तुल्यवेगा बभूवुः
tathā rājño dantavarṇā bṛhanto rathe yuktā bhānti tadvīryatulyāḥ
ṛśyaprakhyā bhīmasenasya vāhā raṇe vāyostulyavegā babhūvuḥ
- 14
कल्माषाङ्गास्तित्तिरिचित्रपृष्ठा भ्रात्रा दत्ताः प्रीयता फल्गुनेन
भ्रातुर्वीरस्य स्वैस्तुरंगैर्विशिष्टा मुदा युक्ताः सहदेवं वहन्ति
kalmāṣāṅgāstittiricitrapṛṣṭhā bhrātrā dattāḥ prīyatā phalgunena
bhrāturvīrasya svaisturaṃgairviśiṣṭā mudā yuktāḥ sahadevaṃ vahanti
- 15
माद्रीपुत्रं नकुलं त्वाजमीढं महेन्द्रदत्ता हरयो वाजिमुख्याः
समा वायोर्बलवन्तस्तरस्विनो वहन्ति वीरं वृत्रशत्रुं यथेन्द्रम्
mādrīputraṃ nakulaṃ tvājamīḍhaṃ mahendradattā harayo vājimukhyāḥ
samā vāyorbalavantastarasvino vahanti vīraṃ vṛtraśatruṃ yathendram
- 16
तुल्याश्चैभिर्वयसा विक्रमेण जवेन चैवाप्रतिरूपाः सदश्वाः
सौभद्रादीन्द्रौपदेयान्कुमारान्वहन्त्यश्वा देवदत्ता बृहन्तः
tulyāścaibhirvayasā vikrameṇa javena caivāpratirūpāḥ sadaśvāḥ
saubhadrādīndraupadeyānkumārānvahantyaśvā devadattā bṛhantaḥ

