19 shlokas
- 1
वैशंपायन उवाच
ततः प्रभाते विमले धार्तराष्ट्रेण चोदिताः
दुर्योधनेन राजानः प्रययुः पाण्डवान्प्रति
vaiśaṃpāyana uvāca
tataḥ prabhāte vimale dhārtarāṣṭreṇa coditāḥ
duryodhanena rājānaḥ prayayuḥ pāṇḍavānprati
- 2
आप्लाव्य शुचयः सर्वे स्रग्विणः शुक्लवाससः
गृहीतशस्त्रा ध्वजिनः स्वस्ति वाच्य हुताग्नयः
āplāvya śucayaḥ sarve sragviṇaḥ śuklavāsasaḥ
gṛhītaśastrā dhvajinaḥ svasti vācya hutāgnayaḥ
- 3
सर्वे वेदविदः शूराः सर्वे सुचरितव्रताः
सर्वे कर्मकृतश्चैव सर्वे चाहवलक्षणाः
sarve vedavidaḥ śūrāḥ sarve sucaritavratāḥ
sarve karmakṛtaścaiva sarve cāhavalakṣaṇāḥ
- 4
आहवेषु परांल्लोकाञ्जिगीषन्तो महाबलाः
एकाग्रमनसः सर्वे श्रद्दधानाः परस्य च
āhaveṣu parāṃllokāñjigīṣanto mahābalāḥ
ekāgramanasaḥ sarve śraddadhānāḥ parasya ca
- 5
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ केकया बाह्लिकैः सह
प्रययुः सर्व एवैते भारद्वाजपुरोगमाः
vindānuvindāvāvantyau kekayā bāhlikaiḥ saha
prayayuḥ sarva evaite bhāradvājapurogamāḥ
- 6
अश्वत्थामा शांतनवः सैन्धवो ऽथ जयद्रथः
दाक्षिणात्याः प्रतीच्याश्च पार्वतीयाश्च ये रथाः
aśvatthāmā śāṃtanavaḥ saindhavo 'tha jayadrathaḥ
dākṣiṇātyāḥ pratīcyāśca pārvatīyāśca ye rathāḥ
- 7
गान्धारराजः शकुनिः प्राच्योदीच्याश्च सर्वशः
शकाः किराता यवनाः शिबयो ऽथ वसातयः
gāndhārarājaḥ śakuniḥ prācyodīcyāśca sarvaśaḥ
śakāḥ kirātā yavanāḥ śibayo 'tha vasātayaḥ
- 8
स्वैः स्वैर् अनीकैः सहिताः परिवार्य महारथम्
एते महारथाः सर्वे द्वितीये निर्ययुर्बले
svaiḥ svair anīkaiḥ sahitāḥ parivārya mahāratham
ete mahārathāḥ sarve dvitīye niryayurbale
- 9
कृतवर्मा सहानीकस्त्रिगर्ताश्च महाबलाः
दुर्योधनश्च नृपतिर्भ्रातृभिः परिवारितः
kṛtavarmā sahānīkastrigartāśca mahābalāḥ
duryodhanaśca nṛpatirbhrātṛbhiḥ parivāritaḥ
- 10
शलो भूरिश्रवाः शल्यः कौसल्यो ऽथ बृहद्बलः
एते पश्चाद् अवर्तन्त धार्तराष्ट्रपुरोगमाः
śalo bhūriśravāḥ śalyaḥ kausalyo 'tha bṛhadbalaḥ
ete paścād avartanta dhārtarāṣṭrapurogamāḥ
- 11
ते समेन पथा यात्वा योत्स्यमाना महारथाः
कुरुक्षेत्रस्य पश्चार्धे व्यवतिष्ठन्त दंशिताः
te samena pathā yātvā yotsyamānā mahārathāḥ
kurukṣetrasya paścārdhe vyavatiṣṭhanta daṃśitāḥ
- 12
दुर्योधनस्तु शिबिरं कारयामास भारत
यथैव हास्तिनपुरं द्वितीयं समलंकृतम्
duryodhanastu śibiraṃ kārayāmāsa bhārata
yathaiva hāstinapuraṃ dvitīyaṃ samalaṃkṛtam
- 13
न विशेषं विजानन्ति पुरस्य शिबिरस्य वा
कुशला अपि राजेन्द्र नरा नगरवासिनः
na viśeṣaṃ vijānanti purasya śibirasya vā
kuśalā api rājendra narā nagaravāsinaḥ
- 14
तादृशान्येव दुर्गाणि राज्ञाम् अपि महीपतिः
कारयामास कौरव्यः शतशो ऽथ सहस्रशः
tādṛśānyeva durgāṇi rājñām api mahīpatiḥ
kārayāmāsa kauravyaḥ śataśo 'tha sahasraśaḥ
- 15
पञ्चयोजनम् उत्सृज्य मण्डलं तद्रणाजिरम्
सेनानिवेशास्ते राजन्न् आविशञ्शतसंघशः
pañcayojanam utsṛjya maṇḍalaṃ tadraṇājiram
senāniveśāste rājann āviśañśatasaṃghaśaḥ
- 16
तत्र ते पृथिवीपाला यथोत्साहं यथाबलम्
विविशुः शिबिराण्याशु द्रव्यवन्ति सहस्रशः
tatra te pṛthivīpālā yathotsāhaṃ yathābalam
viviśuḥ śibirāṇyāśu dravyavanti sahasraśaḥ
- 17
तेषां दुर्योधनो राजा ससैन्यानां महात्मनाम्
व्यादिदेश सबाह्यानां भक्ष्यभोज्यम् अनुत्तमम्
teṣāṃ duryodhano rājā sasainyānāṃ mahātmanām
vyādideśa sabāhyānāṃ bhakṣyabhojyam anuttamam
- 18
सगजाश्वमनुष्याणां ये च शिल्पोपजीविनः
ये चान्ये ऽनुगतास्तत्र सूतमागधबन्दिनः
sagajāśvamanuṣyāṇāṃ ye ca śilpopajīvinaḥ
ye cānye 'nugatāstatra sūtamāgadhabandinaḥ
- 19
वणिजो गणिका वारा ये चैव प्रेक्षका जनाः
सर्वांस्तान्कौरवो राजा विधिवत्प्रत्यवैक्षत
vaṇijo gaṇikā vārā ye caiva prekṣakā janāḥ
sarvāṃstānkauravo rājā vidhivatpratyavaikṣata

