18 shlokas
- 1
सुपर्ण उवाच
अनुशिष्टो ऽस्मि देवेन गालवाज्ञातयोनिना
ब्रूहि काम् अनुसंयामि द्रष्टुं प्रथमतो दिशम्
suparṇa uvāca
anuśiṣṭo 'smi devena gālavājñātayoninā
brūhi kām anusaṃyāmi draṣṭuṃ prathamato diśam
- 2
पूर्वां वा दक्षिणां वाहम् अथवा पश्चिमां दिशम्
उत्तरां वा द्विजश्रेष्ठ कुतो गच्छामि गालव
pūrvāṃ vā dakṣiṇāṃ vāham athavā paścimāṃ diśam
uttarāṃ vā dvijaśreṣṭha kuto gacchāmi gālava
- 3
यस्याम् उदयते पूर्वं सर्वलोकप्रभावनः
सविता यत्र संध्यायां साध्यानां वर्तते तपः
yasyām udayate pūrvaṃ sarvalokaprabhāvanaḥ
savitā yatra saṃdhyāyāṃ sādhyānāṃ vartate tapaḥ
- 4
यस्यां पूर्वं मतिर्जाता यया व्याप्तम् इदं जगत्
चक्षुषी यत्र धर्मस्य यत्र चैष प्रतिष्ठितः
yasyāṃ pūrvaṃ matirjātā yayā vyāptam idaṃ jagat
cakṣuṣī yatra dharmasya yatra caiṣa pratiṣṭhitaḥ
- 5
हुतं यतोमुखैर्हव्यं सर्पते सर्वतोदिशम्
एतद्द्वारं द्विजश्रेष्ठ दिवसस्य तथाध्वनः
hutaṃ yatomukhairhavyaṃ sarpate sarvatodiśam
etaddvāraṃ dvijaśreṣṭha divasasya tathādhvanaḥ
- 6
यत्र पूर्वं प्रसूता वै दाक्षायण्यः प्रजाः स्त्रियः
यस्यां दिशि प्रवृद्धाश्च कश्यपस्यात्मसंभवाः
yatra pūrvaṃ prasūtā vai dākṣāyaṇyaḥ prajāḥ striyaḥ
yasyāṃ diśi pravṛddhāśca kaśyapasyātmasaṃbhavāḥ
- 7
यतोमूला सुराणां श्रीर्यत्र शक्रो ऽभ्यषिच्यत
सुरराज्येन विप्रर्षे देवैश्चात्र तपश्चितम्
yatomūlā surāṇāṃ śrīryatra śakro 'bhyaṣicyata
surarājyena viprarṣe devaiścātra tapaścitam
- 8
एतस्मात्कारणाद्ब्रह्मन्पूर्वेत्येषा दिग् उच्यते
यस्मात्पूर्वतरे काले पूर्वम् एषावृता सुरैः
etasmātkāraṇādbrahmanpūrvetyeṣā dig ucyate
yasmātpūrvatare kāle pūrvam eṣāvṛtā suraiḥ
- 9
अत एव च पूर्वेषां पूर्वाम् आशाम् अवेक्षताम्
पूर्वकार्याणि कार्याणि दैवानि सुखम् ईप्सता
ata eva ca pūrveṣāṃ pūrvām āśām avekṣatām
pūrvakāryāṇi kāryāṇi daivāni sukham īpsatā
- 10
अत्र वेदाञ्जगौ पूर्वं भगवांल्लोकभावनः
अत्रैवोक्ता सवित्रासीत्सावित्री ब्रह्मवादिषु
atra vedāñjagau pūrvaṃ bhagavāṃllokabhāvanaḥ
atraivoktā savitrāsītsāvitrī brahmavādiṣu
- 11
अत्र दत्तानि सूर्येण यजूंषि द्विजसत्तम
अत्र लब्धवरैः सोमः सुरैः क्रतुषु पीयते
atra dattāni sūryeṇa yajūṃṣi dvijasattama
atra labdhavaraiḥ somaḥ suraiḥ kratuṣu pīyate
- 12
अत्र तृप्ता हुतवहाः स्वां योनिम् उपभुञ्जते
अत्र पातालम् आश्रित्य वरुणः श्रियम् आप च
atra tṛptā hutavahāḥ svāṃ yonim upabhuñjate
atra pātālam āśritya varuṇaḥ śriyam āpa ca
- 13
अत्र पूर्वं वसिष्ठस्य पौराणस्य द्विजर्षभ
सूतिश्चैव प्रतिष्ठा च निधनं च प्रकाशते
atra pūrvaṃ vasiṣṭhasya paurāṇasya dvijarṣabha
sūtiścaiva pratiṣṭhā ca nidhanaṃ ca prakāśate
- 14
ॐकारस्यात्र जायन्ते सूतयो दशतीर्दश
पिबन्ति मुनयो यत्र हविर्धाने स्म सोमपाः
oṃkārasyātra jāyante sūtayo daśatīrdaśa
pibanti munayo yatra havirdhāne sma somapāḥ
- 15
प्रोक्षिता यत्र बहवो वराहाद्या मृगा वने
शक्रेण यत्र भागार्थे दैवतेषु प्रकल्पिताः
prokṣitā yatra bahavo varāhādyā mṛgā vane
śakreṇa yatra bhāgārthe daivateṣu prakalpitāḥ
- 16
अत्राहिताः कृतघ्नाश्च मानुषाश्चासुराश्च ये
उदयंस्तान्हि सर्वान्वै क्रोधाद्धन्ति विभावसुः
atrāhitāḥ kṛtaghnāśca mānuṣāścāsurāśca ye
udayaṃstānhi sarvānvai krodhāddhanti vibhāvasuḥ
- 17
एतद्द्वारं त्रिलोकस्य स्वर्गस्य च सुखस्य च
एष पूर्वो दिशाभागो विशावैनं यदीच्छसि
etaddvāraṃ trilokasya svargasya ca sukhasya ca
eṣa pūrvo diśābhāgo viśāvainaṃ yadīcchasi
- 18
प्रियं कार्यं हि मे तस्य यस्यास्मि वचने स्थितः
ब्रूहि गालव यास्यामि शृणु चाप्यपरां दिशम्
priyaṃ kāryaṃ hi me tasya yasyāsmi vacane sthitaḥ
brūhi gālava yāsyāmi śṛṇu cāpyaparāṃ diśam

