29 shlokas
- 1
वराङ्ग्युवाच
त्रासितास्म्यपविद्धास्मि ताडिता पीडितापि च
रौद्रेण देवराजेन नष्टनाथेव भूरिशः
varāṅgyuvāca
trāsitāsmyapaviddhāsmi tāḍitā pīḍitāpi ca
raudreṇa devarājena naṣṭanātheva bhūriśaḥ
- 2
दुःखपारमपश्यन्ती प्राणांस्त्यक्तुं व्यवस्थिता
पुत्रं मे तारकं देहि दुःखशोकमहार्णवात्
duḥkhapāramapaśyantī prāṇāṃstyaktuṃ vyavasthitā
putraṃ me tārakaṃ dehi duḥkhaśokamahārṇavāt
- 3
एवमुक्तः स दैत्येन्द्रः कोपव्याकुललोचनः
शक्तोऽपि देवराजस्य प्रतिकर्तुं महासुरः
evamuktaḥ sa daityendraḥ kopavyākulalocanaḥ
śakto'pi devarājasya pratikartuṃ mahāsuraḥ
- 4
तपः कर्तुं पुनर्दैत्यो व्यवस्वेत महाबलः
ज्ञात्वा तु तस्य संकल्पं ब्रह्मा क्रूरतरं पुनः
tapaḥ kartuṃ punardaityo vyavasveta mahābalaḥ
jñātvā tu tasya saṃkalpaṃ brahmā krūrataraṃ punaḥ
- 5
आजगाम तदा तत्र यत्रासौ दितिनन्दनः
उवाच तस्मै भगवान्प्रभुर्मधुरया गिरा
ājagāma tadā tatra yatrāsau ditinandanaḥ
uvāca tasmai bhagavānprabhurmadhurayā girā
- 6
ब्रह्मोवाच
किमर्थं पुत्रं भूयस्त्वं नियमं क्रूरमिच्छसि
आहाराभिमुखो दैत्य तन्नो ब्रूहि महाव्रत
brahmovāca
kimarthaṃ putraṃ bhūyastvaṃ niyamaṃ krūramicchasi
āhārābhimukho daitya tanno brūhi mahāvrata
- 7
यावदब्दसहस्रेण निराहारस्य यत्फलम्
क्षणेनैकेन तल्लभ्यं त्यक्त्वाहारमुपस्थितम्
yāvadabdasahasreṇa nirāhārasya yatphalam
kṣaṇenaikena tallabhyaṃ tyaktvāhāramupasthitam
- 8
त्यागो ह्य् अप्राप्तकामानां कामेभ्यो न तथा गुरुः
यथा प्राप्तं परित्यज्य कामं कमललोचन
tyāgo hy aprāptakāmānāṃ kāmebhyo na tathā guruḥ
yathā prāptaṃ parityajya kāmaṃ kamalalocana
- 9
श्रुत्वैतद्ब्रह्मणो वाक्यं दैत्यः प्राञ्जलिरब्रवीत्
चिन्तयंस्तपसा युक्तो हृदि ब्रह्ममुखेरितम्
śrutvaitadbrahmaṇo vākyaṃ daityaḥ prāñjalirabravīt
cintayaṃstapasā yukto hṛdi brahmamukheritam
- 10
वज्राङ्ग उवाच
उत्थितेन मया दृष्टा समाधानात्त्वदाज्ञया
महिषी भीषिता दीना रुदती शाखिनस्तले
vajrāṅga uvāca
utthitena mayā dṛṣṭā samādhānāttvadājñayā
mahiṣī bhīṣitā dīnā rudatī śākhinastale
- 11
सा मयोक्ता तु तन्वङ्गी दूयमानेन चेतसा
किमेवं वर्तसे भीरु वद त्वं किं चिकीर्षसि
sā mayoktā tu tanvaṅgī dūyamānena cetasā
kimevaṃ vartase bhīru vada tvaṃ kiṃ cikīrṣasi
- 12
इत्युक्ता सा मया देव प्रोवाच स्खलिताक्षरम्
वाक्यं चोवाच तन्वङ्गी भीता सा हेतुसंहितम्
ityuktā sā mayā deva provāca skhalitākṣaram
vākyaṃ covāca tanvaṅgī bhītā sā hetusaṃhitam
- 13
वराङ्ग्युवाच
त्रासितास्म्यपविद्धास्मि कर्षिता पीडितास्मि च
रौद्रेण देवराजेन नष्टनाथेव भूरिशः
varāṅgyuvāca
trāsitāsmyapaviddhāsmi karṣitā pīḍitāsmi ca
raudreṇa devarājena naṣṭanātheva bhūriśaḥ
- 14
दुःखस्यान्तमपश्यन्ती प्राणांस्त्यक्तुं व्यवस्थिता
पुत्रं मे तारकं देहि ह्यस्माद्दुःखमहार्णवात्
duḥkhasyāntamapaśyantī prāṇāṃstyaktuṃ vyavasthitā
putraṃ me tārakaṃ dehi hyasmādduḥkhamahārṇavāt
- 15
एवमुक्तस्तु संक्षुब्धस्तस्याः पुत्रार्थमुद्यतः
तपो घोरं करिष्यामि जयाय त्रिदिवौकसाम्
evamuktastu saṃkṣubdhastasyāḥ putrārthamudyataḥ
tapo ghoraṃ kariṣyāmi jayāya tridivaukasām
- 16
एतच्छ्रुत्वा वचो देवः पद्मगर्भोद्भवस्तदा
उवाच दैत्यराजानं प्रसन्नश्चतुराननः
etacchrutvā vaco devaḥ padmagarbhodbhavastadā
uvāca daityarājānaṃ prasannaścaturānanaḥ
- 17
ब्रह्मोवाच
अलं ते तपसा वत्स मा क्लेशे दुस्तरे विश
पुत्रस्ते तारको नाम भविष्यति महाबलः
brahmovāca
alaṃ te tapasā vatsa mā kleśe dustare viśa
putraste tārako nāma bhaviṣyati mahābalaḥ
- 18
देवसीमन्तिनीनां तु धम्मिल्लस्य विमोक्षणः
इत्युक्तो दैत्यनाथस्तु प्रणिपत्य पितामहम्
devasīmantinīnāṃ tu dhammillasya vimokṣaṇaḥ
ityukto daityanāthastu praṇipatya pitāmaham
- 19
आगत्यानन्दयामास महिषीं हर्षिताननः
तौ दम्पती कृतार्थौ तु जग्मतुः स्वाश्रमं मुदा
āgatyānandayāmāsa mahiṣīṃ harṣitānanaḥ
tau dampatī kṛtārthau tu jagmatuḥ svāśramaṃ mudā
- 20
वज्राङ्गेणाहितं गर्भं वराङ्गी वरवर्णिनी
पूर्णं वर्षसहस्रं च दधारोदर एव हि
vajrāṅgeṇāhitaṃ garbhaṃ varāṅgī varavarṇinī
pūrṇaṃ varṣasahasraṃ ca dadhārodara eva hi
- 21
ततो वर्षसहस्रान्ते वराङ्गी सुषुवे सुतम्
जायमाने तु दैत्येन्द्रे तस्मिंल्लोकभयंकरे
tato varṣasahasrānte varāṅgī suṣuve sutam
jāyamāne tu daityendre tasmiṃllokabhayaṃkare
- 22
चचाल सकला पृथ्वी समुद्राश्च चकम्पिरे
चेलुर्महीधराः सर्वे ववुर्वाताश्च भीषणाः
cacāla sakalā pṛthvī samudrāśca cakampire
celurmahīdharāḥ sarve vavurvātāśca bhīṣaṇāḥ
- 23
जेपुर्जप्यं मुनिवरा नेदुर्व्यालमृगा अपि
चन्द्रसूर्यौ जहुः कान्तिं सनीहारा दिशोऽभवन्
jepurjapyaṃ munivarā nedurvyālamṛgā api
candrasūryau jahuḥ kāntiṃ sanīhārā diśo'bhavan
- 24
जाते महासुरे तस्मिन्सर्वे चापि महासुराः
आजग्मुर्हृषितास्तत्र तथा चासुरयोषितः
jāte mahāsure tasminsarve cāpi mahāsurāḥ
ājagmurhṛṣitāstatra tathā cāsurayoṣitaḥ
- 25
जगुर्हर्षसमाविष्टा ननृतुश्चासुराङ्गनाः
ततो महोत्सवो जातो दानवानां द्विजोत्तमाः
jagurharṣasamāviṣṭā nanṛtuścāsurāṅganāḥ
tato mahotsavo jāto dānavānāṃ dvijottamāḥ
- 26
विषण्णमनसो देवाः समहेन्द्रास्तदाभवन्
वराङ्गी स्वसुतं दृष्ट्वा हर्षेणापूरिता तदा
viṣaṇṇamanaso devāḥ samahendrāstadābhavan
varāṅgī svasutaṃ dṛṣṭvā harṣeṇāpūritā tadā
- 27
बहु मेने न देवेन्द्रविजयं तु तदेव सा
जातमात्रस्तु दैत्येन्द्रस्तारकश्चण्डविक्रमः
bahu mene na devendravijayaṃ tu tadeva sā
jātamātrastu daityendrastārakaścaṇḍavikramaḥ
- 28
अभिषिक्तोऽसुरैः सर्वैः कुजम्भमहिषादिभिः
सर्वासुरमहाराज्ये पृथिवीतुलनक्षमैः
abhiṣikto'suraiḥ sarvaiḥ kujambhamahiṣādibhiḥ
sarvāsuramahārājye pṛthivītulanakṣamaiḥ
- 29
स तु प्राप्य महाराज्यं तारको मुनिसत्तमाः
उवाच दानवश्रेष्ठान्युक्तियुक्तमिदं वचः
sa tu prāpya mahārājyaṃ tārako munisattamāḥ
uvāca dānavaśreṣṭhānyuktiyuktamidaṃ vacaḥ

