85 shlokas
- 1
नन्दिकेश्वर उवाच
अथातः सम्प्रवक्ष्यामि व्रतषष्ठीमनुत्तमाम्
रुद्रेणाभिहितां दिव्यां महापातकनाशनम्
nandikeśvara uvāca
athātaḥ sampravakṣyāmi vrataṣaṣṭhīmanuttamām
rudreṇābhihitāṃ divyāṃ mahāpātakanāśanam
- 2
नक्तमब्दं चरित्वा तु गवा सार्धं कुटुम्बिने
हैमं चक्रं त्रिशूलं च दद्याद्विप्राय वाससी
naktamabdaṃ caritvā tu gavā sārdhaṃ kuṭumbine
haimaṃ cakraṃ triśūlaṃ ca dadyādviprāya vāsasī
- 3
शिवरूपस्ततोऽस्माभिः शिवलोके स मोदते
एतद्देवव्रतं नाम महापातकनाशनम्
śivarūpastato'smābhiḥ śivaloke sa modate
etaddevavrataṃ nāma mahāpātakanāśanam
- 4
यस्त्वेकभक्तेन समां शिवं हैमवृषान्वितम्
धेनुं तिलमयीं दद्यात्स पदं याति शांकरम्
एतद्रुद्रव्रतं नाम पापशोकविनाशनम्
yastvekabhaktena samāṃ śivaṃ haimavṛṣānvitam
dhenuṃ tilamayīṃ dadyātsa padaṃ yāti śāṃkaram
etadrudravrataṃ nāma pāpaśokavināśanam
- 5
यस्तु नीलोत्पलं हैमं शर्करापात्रसंयुतम्
एकान्तरितनक्ताशी समान्ते वृषसंयुतम्
स वैष्णवं पदं याति लीलाव्रतमिदं स्मृतम्
yastu nīlotpalaṃ haimaṃ śarkarāpātrasaṃyutam
ekāntaritanaktāśī samānte vṛṣasaṃyutam
sa vaiṣṇavaṃ padaṃ yāti līlāvratamidaṃ smṛtam
- 6
आषाढादिचतुर्मासम् अभ्यङ्गं वर्जयेन्नरः
भोजनोपस्करं दद्यात्स याति भवनं हरेः
जने प्रीतिकरं नॄणां प्रीतिव्रतमिहोच्यते
āṣāḍhādicaturmāsam abhyaṅgaṃ varjayennaraḥ
bhojanopaskaraṃ dadyātsa yāti bhavanaṃ hareḥ
jane prītikaraṃ nṝṇāṃ prītivratamihocyate
- 7
वर्जयित्वा मधौ यस्तु दधिक्षीरघृतैक्षवम्
दद्याद्वस्त्राणि सूक्ष्माणि रसपात्रैश्च संयुतम्
varjayitvā madhau yastu dadhikṣīraghṛtaikṣavam
dadyādvastrāṇi sūkṣmāṇi rasapātraiśca saṃyutam
- 8
सम्पूज्य विप्रमिथुनं गौरी मे प्रीयतामिति
एतद्गौरीव्रतं नाम भवानीलोकदायकम्
sampūjya vipramithunaṃ gaurī me prīyatāmiti
etadgaurīvrataṃ nāma bhavānīlokadāyakam
- 9
पुष्यादौ यस्त्रयोदश्यां कृत्वा नक्तं मधौ पुनः
अशोकं काञ्चनं दद्यादिक्षुयुक्तं दशाङ्गुलम्
puṣyādau yastrayodaśyāṃ kṛtvā naktaṃ madhau punaḥ
aśokaṃ kāñcanaṃ dadyādikṣuyuktaṃ daśāṅgulam
- 10
विप्राय वस्त्रसंयुक्तं प्रद्युम्नः प्रीयतामिति
कल्पं विष्णुपदे स्थित्वा विशोकः स्यात्पुनर्नरः
एतत्कामव्रतं नाम सदा शोकविनाशनम्
viprāya vastrasaṃyuktaṃ pradyumnaḥ prīyatāmiti
kalpaṃ viṣṇupade sthitvā viśokaḥ syātpunarnaraḥ
etatkāmavrataṃ nāma sadā śokavināśanam
- 11
आषाढादिव्रतं यस्तु वर्जयेन्नखकर्तनम्
वार्ताकं च चतुर्मासं मधुसर्पिर्घटान्वितम्
āṣāḍhādivrataṃ yastu varjayennakhakartanam
vārtākaṃ ca caturmāsaṃ madhusarpirghaṭānvitam
- 12
कार्त्तिक्यां तत्पुनर्हैमं ब्राह्मणाय निवेदयेत्
स रुद्रलोकमाप्नोति शिवव्रतमिदं स्मृतम्
kārttikyāṃ tatpunarhaimaṃ brāhmaṇāya nivedayet
sa rudralokamāpnoti śivavratamidaṃ smṛtam
- 13
वर्जयेद्यस्तु पुष्पाणि हेमन्तशिशिरावृतू
पुष्पत्रयं च फाल्गुन्यां कृत्वा शक्त्या च काञ्चनम्
varjayedyastu puṣpāṇi hemantaśiśirāvṛtū
puṣpatrayaṃ ca phālgunyāṃ kṛtvā śaktyā ca kāñcanam
- 14
दद्याद्द्विकालवेलायां प्रीयेतां शिवकेशवौ
दत्त्वा परं पदं याति सौम्यव्रतमिदं स्मृतम्
dadyāddvikālavelāyāṃ prīyetāṃ śivakeśavau
dattvā paraṃ padaṃ yāti saumyavratamidaṃ smṛtam
- 15
फाल्गुन्यादितृतीयायां लवणं यस्तु वर्जयेत्
समाप्ते शयनं दद्याद्गृहं चोपस्करान्वितम्
phālgunyāditṛtīyāyāṃ lavaṇaṃ yastu varjayet
samāpte śayanaṃ dadyādgṛhaṃ copaskarānvitam
- 16
सम्पूज्य विप्रमिथुनं भवानी प्रीयतामिति
गौरीलोके वसेत्कल्पं सौभाग्यव्रतमुच्यते
sampūjya vipramithunaṃ bhavānī prīyatāmiti
gaurīloke vasetkalpaṃ saubhāgyavratamucyate
- 17
संध्यामौनं ततः कृत्वा समान्ते घृतकुम्भकम्
वस्त्रयुग्मं तिलान्घण्टां ब्राह्मणाय निवेदयेत्
saṃdhyāmaunaṃ tataḥ kṛtvā samānte ghṛtakumbhakam
vastrayugmaṃ tilānghaṇṭāṃ brāhmaṇāya nivedayet
- 18
सारस्वतं पदं याति पुनरावृत्तिदुर्लभम्
एतत्सारस्वतं नाम रूपविद्याप्रदायकम्
sārasvataṃ padaṃ yāti punarāvṛttidurlabham
etatsārasvataṃ nāma rūpavidyāpradāyakam
- 19
लक्ष्मीमभ्यर्च्य पञ्चम्यामुपवासी भवेन्नरः
समान्ते हेमकमलं दद्याद्धेनुसमन्वितम्
lakṣmīmabhyarcya pañcamyāmupavāsī bhavennaraḥ
samānte hemakamalaṃ dadyāddhenusamanvitam
- 20
स वैष्णवं पदं याति लक्ष्मीवाञ्जन्मजन्मनि
एतत्सम्पद्व्रतं नाम सदा पापविनाशनम्
sa vaiṣṇavaṃ padaṃ yāti lakṣmīvāñjanmajanmani
etatsampadvrataṃ nāma sadā pāpavināśanam
- 21
कृत्वोपलेपनं शम्भोरग्रतः केशवस्य च
यावदब्दं पुनर्दद्याद्धेनुं जलघटान्विताम्
kṛtvopalepanaṃ śambhoragrataḥ keśavasya ca
yāvadabdaṃ punardadyāddhenuṃ jalaghaṭānvitām
- 22
जन्मायुतं स राजा स्यात्ततः शिवपुरं व्रजेत्
एतद् आयुर्व्रतं नाम सर्वकामप्रदायकम्
janmāyutaṃ sa rājā syāttataḥ śivapuraṃ vrajet
etad āyurvrataṃ nāma sarvakāmapradāyakam
- 23
अश्वत्थं भास्करं गङ्गां प्रणम्यैकत्र वाग्यतः
एकभक्तं नरः कुर्यादब्दमेकं विमत्सरः
aśvatthaṃ bhāskaraṃ gaṅgāṃ praṇamyaikatra vāgyataḥ
ekabhaktaṃ naraḥ kuryādabdamekaṃ vimatsaraḥ
- 24
व्रतान्ते विप्रमिथुनं पूज्यं धेनुत्रयान्वितम्
वृक्षं हिरण्मयं दद्यात्सोऽश्वमेधफलं लभेत्
एतत्कीर्तिव्रतं नाम भूतिकीर्तिफलप्रदम्
vratānte vipramithunaṃ pūjyaṃ dhenutrayānvitam
vṛkṣaṃ hiraṇmayaṃ dadyātso'śvamedhaphalaṃ labhet
etatkīrtivrataṃ nāma bhūtikīrtiphalapradam
- 25
घृतेन स्नपनं कुर्याच्छम्भोर्वा केशवस्य च
अक्षताभिः सुपुष्पाभिः कृत्वा गोमयमण्डलम्
ghṛtena snapanaṃ kuryācchambhorvā keśavasya ca
akṣatābhiḥ supuṣpābhiḥ kṛtvā gomayamaṇḍalam
- 26
तिलधेनुसमोपेतं समान्ते हेमपङ्कजम्
शुद्धमष्टाङ्गुलं दद्याच्छिवलोके महीयते
सामगाय ततश्चैतत्सामव्रतमिहोच्यते
tiladhenusamopetaṃ samānte hemapaṅkajam
śuddhamaṣṭāṅgulaṃ dadyācchivaloke mahīyate
sāmagāya tataścaitatsāmavratamihocyate
- 27
नवम्यामेकभक्तं तु कृत्वा कन्याश्च शक्तितः
भोजयित्वासनं दद्याद्धैमकञ्चुकवाससी
navamyāmekabhaktaṃ tu kṛtvā kanyāśca śaktitaḥ
bhojayitvāsanaṃ dadyāddhaimakañcukavāsasī
- 28
हैमं सिंहं च विप्राय दत्त्वा शिवपदं व्रजेत्
जन्मार्बुदं सुरूपः स्याच्छत्रुभिश्चापराजितः
एतद्वीरव्रतं नाम नारीणां च सुखप्रदम्
haimaṃ siṃhaṃ ca viprāya dattvā śivapadaṃ vrajet
janmārbudaṃ surūpaḥ syācchatrubhiścāparājitaḥ
etadvīravrataṃ nāma nārīṇāṃ ca sukhapradam
- 29
यावत्समा भवेद्यस्तु पञ्चदश्यां पयोव्रतः
समान्ते श्राद्धकृद्दद्यात्पञ्च गास्तु पयस्विनीः
yāvatsamā bhavedyastu pañcadaśyāṃ payovrataḥ
samānte śrāddhakṛddadyātpañca gāstu payasvinīḥ
- 30
वासांसि च पिशङ्गानि जलकुम्भयुतानि च
स याति वैष्णवं लोकं पितॄणां तारयेच्छतम्
कल्पान्ते राजराजः स्यात्पितृव्रतम् इदं स्मृतम्
vāsāṃsi ca piśaṅgāni jalakumbhayutāni ca
sa yāti vaiṣṇavaṃ lokaṃ pitṝṇāṃ tārayecchatam
kalpānte rājarājaḥ syātpitṛvratam idaṃ smṛtam

