171 shlokas
- 1
वासुदेव उवाच
ततः स प्रयतो भूत्वा मम तात युधिष्ठिर
प्राञ्जलिः प्राह विप्रर्षिर्नामसंहारम् आदितः
vāsudeva uvāca
tataḥ sa prayato bhūtvā mama tāta yudhiṣṭhira
prāñjaliḥ prāha viprarṣirnāmasaṃhāram āditaḥ
- 2
उपमन्युर् उवाच
ब्रह्मप्रोक्तैर् ऋषिप्रोक्तैर्वेदवेदाङ्गसंभवैः
सर्वलोकेषु विख्यातैः स्थाणुं स्तोष्यामि नामभिः
upamanyur uvāca
brahmaproktair ṛṣiproktairvedavedāṅgasaṃbhavaiḥ
sarvalokeṣu vikhyātaiḥ sthāṇuṃ stoṣyāmi nāmabhiḥ
- 3
महद्भिर्विहितैः सत्यैः सिद्धैः सर्वार्थसाधकैः
ऋषिणा तण्डिना भक्त्या कृतैर्देवकृतात्मना
mahadbhirvihitaiḥ satyaiḥ siddhaiḥ sarvārthasādhakaiḥ
ṛṣiṇā taṇḍinā bhaktyā kṛtairdevakṛtātmanā
- 4
यथोक्तैर्लोकविख्यातैर्मुनिभिस्तत्त्वदर्शिभिः
प्रवरं प्रथमं स्वर्ग्यं सर्वभूतहितं शुभम्
श्रुतैः सर्वत्र जगति ब्रह्मलोकावतारितैः
yathoktairlokavikhyātairmunibhistattvadarśibhiḥ
pravaraṃ prathamaṃ svargyaṃ sarvabhūtahitaṃ śubham
śrutaiḥ sarvatra jagati brahmalokāvatāritaiḥ
- 5
यत्तद्रहस्यं परमं ब्रह्मप्रोक्तं सनातनम्
वक्ष्ये यदुकुलश्रेष्ठ शृणुष्वावहितो मम
yattadrahasyaṃ paramaṃ brahmaproktaṃ sanātanam
vakṣye yadukulaśreṣṭha śṛṇuṣvāvahito mama
- 6
परत्वेन भवं देवं भक्तस्त्वं परमेश्वरम्
तेन ते श्रावयिष्यामि यत्तद्ब्रह्म सनातनम्
paratvena bhavaṃ devaṃ bhaktastvaṃ parameśvaram
tena te śrāvayiṣyāmi yattadbrahma sanātanam
- 7
न शक्यं विस्तरात्कृत्स्नं वक्तुं शर्वस्य केनचित्
युक्तेनापि विभूतीनाम् अपि वर्षशतैर् अपि
na śakyaṃ vistarātkṛtsnaṃ vaktuṃ śarvasya kenacit
yuktenāpi vibhūtīnām api varṣaśatair api
- 8
यस्यादिर्मध्यम् अन्तश्च सुरैर् अपि न गम्यते
कस्तस्य शक्नुयाद्वक्तुं गुणान्कार्त्स्न्येन माधव
yasyādirmadhyam antaśca surair api na gamyate
kastasya śaknuyādvaktuṃ guṇānkārtsnyena mādhava
- 9
किं तु देवस्य महतः संक्षिप्तार्थपदाक्षरम्
शक्तितश्चरितं वक्ष्ये प्रसादात्तस्य चैव हि
kiṃ tu devasya mahataḥ saṃkṣiptārthapadākṣaram
śaktitaścaritaṃ vakṣye prasādāttasya caiva hi
- 10
अप्राप्येह ततो ऽनुज्ञां न शक्यः स्तोतुम् ईश्वरः
यदा तेनाभ्यनुज्ञातः स्तुवत्येव सदा भवम्
aprāpyeha tato 'nujñāṃ na śakyaḥ stotum īśvaraḥ
yadā tenābhyanujñātaḥ stuvatyeva sadā bhavam
- 11
अनादिनिधनस्याहं सर्वयोनेर्महात्मनः
नाम्नां कंचित्समुद्देशं वक्ष्ये ह्यव्यक्तयोनिनः
anādinidhanasyāhaṃ sarvayonermahātmanaḥ
nāmnāṃ kaṃcitsamuddeśaṃ vakṣye hyavyaktayoninaḥ
- 12
वरदस्य वरेण्यस्य विश्वरूपस्य धीमतः
शृणु नामसमुद्देशं यद् उक्तं पद्मयोनिना
varadasya vareṇyasya viśvarūpasya dhīmataḥ
śṛṇu nāmasamuddeśaṃ yad uktaṃ padmayoninā
- 13
दश नामसहस्राणि यान्याह प्रपितामहः
तानि निर्मथ्य मनसा दध्नो घृतम् इवोद्धृतम्
daśa nāmasahasrāṇi yānyāha prapitāmahaḥ
tāni nirmathya manasā dadhno ghṛtam ivoddhṛtam
- 14
गिरेः सारं यथा हेम पुष्पात्सारं यथा मधु
घृतात्सारं यथा मण्डस्तथैतत्सारम् उद्धृतम्
gireḥ sāraṃ yathā hema puṣpātsāraṃ yathā madhu
ghṛtātsāraṃ yathā maṇḍastathaitatsāram uddhṛtam
- 15
सर्वपाप्मापहम् इदं चतुर्वेदसमन्वितम्
प्रयत्नेनाधिगन्तव्यं धार्यं च प्रयतात्मना
शान्तिकं पौष्टिकं चैव रक्षोघ्नं पावनं महत्
sarvapāpmāpaham idaṃ caturvedasamanvitam
prayatnenādhigantavyaṃ dhāryaṃ ca prayatātmanā
śāntikaṃ pauṣṭikaṃ caiva rakṣoghnaṃ pāvanaṃ mahat
- 16
इदं भक्ताय दातव्यं श्रद्दधानास्तिकाय च
नाश्रद्दधानरूपाय नास्तिकायाजितात्मने
idaṃ bhaktāya dātavyaṃ śraddadhānāstikāya ca
nāśraddadhānarūpāya nāstikāyājitātmane
- 17
यश्चाभ्यसूयते देवं भूतात्मानं पिनाकिनम्
स कृष्ण नरकं याति सह पूर्वैः सहानुगैः
yaścābhyasūyate devaṃ bhūtātmānaṃ pinākinam
sa kṛṣṇa narakaṃ yāti saha pūrvaiḥ sahānugaiḥ
- 18
इदं ध्यानम् इदं योगम् इदं ध्येयम् अनुत्तमम्
इदं जप्यम् इदं ज्ञानं रहस्यम् इदम् उत्तमम्
इदं ज्ञात्वान्तकाले ऽपि गच्छेद्धि परमां गतिम्
idaṃ dhyānam idaṃ yogam idaṃ dhyeyam anuttamam
idaṃ japyam idaṃ jñānaṃ rahasyam idam uttamam
idaṃ jñātvāntakāle 'pi gaccheddhi paramāṃ gatim
- 19
पवित्रं मङ्गलं पुण्यं कल्याणम् इदम् उत्तमम्
निगदिष्ये महाबाहो स्तवानाम् उत्तमं स्तवम्
pavitraṃ maṅgalaṃ puṇyaṃ kalyāṇam idam uttamam
nigadiṣye mahābāho stavānām uttamaṃ stavam
- 20
इदं ब्रह्मा पुरा कृत्वा सर्वलोकपितामहः
सर्वस्तवानां दिव्यानां राजत्वे समकल्पयत्
idaṃ brahmā purā kṛtvā sarvalokapitāmahaḥ
sarvastavānāṃ divyānāṃ rājatve samakalpayat
- 21
तदाप्रभृति चैवायम् ईश्वरस्य महात्मनः
स्तवराजेति विख्यातो जगत्यमरपूजितः
ब्रह्मलोकाद् अयं चैव स्तवराजो ऽवतारितः
tadāprabhṛti caivāyam īśvarasya mahātmanaḥ
stavarājeti vikhyāto jagatyamarapūjitaḥ
brahmalokād ayaṃ caiva stavarājo 'vatāritaḥ
- 22
यस्मात्तण्डिः पुरा प्राह तेन तण्डिकृतो ऽभवत्
स्वर्गाच्चैवात्र भूलोकं तण्डिना ह्यवतारितः
yasmāttaṇḍiḥ purā prāha tena taṇḍikṛto 'bhavat
svargāccaivātra bhūlokaṃ taṇḍinā hyavatāritaḥ
- 23
सर्वमङ्गलमङ्गल्यं सर्वपापप्रणाशनम्
निगदिष्ये महाबाहो स्तवानाम् उत्तमं स्तवम्
sarvamaṅgalamaṅgalyaṃ sarvapāpapraṇāśanam
nigadiṣye mahābāho stavānām uttamaṃ stavam
- 24
ब्रह्मणाम् अपि यद्ब्रह्म पराणाम् अपि यत्परम्
तेजसाम् अपि यत्तेजस्तपसाम् अपि यत्तपः
brahmaṇām api yadbrahma parāṇām api yatparam
tejasām api yattejastapasām api yattapaḥ
- 25
शान्तीनाम् अपि या शान्तिर्द्युतीनाम् अपि या द्युतिः
दान्तानाम् अपि यो दान्तो धीमताम् अपि या च धीः
śāntīnām api yā śāntirdyutīnām api yā dyutiḥ
dāntānām api yo dānto dhīmatām api yā ca dhīḥ
- 26
देवानाम् अपि यो देवो मुनीनाम् अपि यो मुनिः
यज्ञानाम् अपि यो यज्ञः शिवानाम् अपि यः शिवः
devānām api yo devo munīnām api yo muniḥ
yajñānām api yo yajñaḥ śivānām api yaḥ śivaḥ
- 27
रुद्राणाम् अपि यो रुद्रः प्रभुः प्रभवताम् अपि
योगिनाम् अपि यो योगी कारणानां च कारणम्
rudrāṇām api yo rudraḥ prabhuḥ prabhavatām api
yoginām api yo yogī kāraṇānāṃ ca kāraṇam
- 28
यतो लोकाः सम्भवन्ति न भवन्ति यतः पुनः
सर्वभूतात्मभूतस्य हरस्यामिततेजसः
yato lokāḥ sambhavanti na bhavanti yataḥ punaḥ
sarvabhūtātmabhūtasya harasyāmitatejasaḥ
- 29
अष्टोत्तरसहस्रं तु नाम्नां शर्वस्य मे शृणु
यच्छ्रुत्वा मनुजश्रेष्ठ सर्वान्कामान् अवाप्स्यसि
aṣṭottarasahasraṃ tu nāmnāṃ śarvasya me śṛṇu
yacchrutvā manujaśreṣṭha sarvānkāmān avāpsyasi
- 30
स्थिरः स्थाणुः प्रभुर्भानुः प्रवरो वरदो वरः
सर्वात्मा सर्वविख्यातः सर्वः सर्वकरो भवः
sthiraḥ sthāṇuḥ prabhurbhānuḥ pravaro varado varaḥ
sarvātmā sarvavikhyātaḥ sarvaḥ sarvakaro bhavaḥ

