51 shlokas
- 1
भीष्म उवाच
ततो नारायणसुहृन्नारदो भगवान् ऋषिः
शंकरस्योमया सार्धं संवादं प्रत्यभाषत
bhīṣma uvāca
tato nārāyaṇasuhṛnnārado bhagavān ṛṣiḥ
śaṃkarasyomayā sārdhaṃ saṃvādaṃ pratyabhāṣata
- 2
तपश्चचार धर्मात्मा वृषभाङ्कः सुरेश्वरः
पुण्ये गिरौ हिमवति सिद्धचारणसेविते
tapaścacāra dharmātmā vṛṣabhāṅkaḥ sureśvaraḥ
puṇye girau himavati siddhacāraṇasevite
- 3
नानौषधियुते रम्ये नानापुष्पसमाकुले
अप्सरोगणसंकीर्णे भूतसंघनिषेविते
nānauṣadhiyute ramye nānāpuṣpasamākule
apsarogaṇasaṃkīrṇe bhūtasaṃghaniṣevite
- 4
तत्र देवो मुदा युक्तो भूतसंघशतैर्वृतः
नानारूपैर्विरूपैश्च दिव्यैर् अद्भुतदर्शनैः
tatra devo mudā yukto bhūtasaṃghaśatairvṛtaḥ
nānārūpairvirūpaiśca divyair adbhutadarśanaiḥ
- 5
सिंहव्याघ्रगजप्रख्यैः सर्वजातिसमन्वितैः
क्रोष्टुकद्वीपिवदनैर् ऋक्षर्षभमुखैस्तथा
siṃhavyāghragajaprakhyaiḥ sarvajātisamanvitaiḥ
kroṣṭukadvīpivadanair ṛkṣarṣabhamukhaistathā
- 6
उलूकवदनैर्भीमैः श्येनभासमुखैस्तथा
नानावर्णमृगप्रख्यैः सर्वजातिसमन्वयैः
किंनरैर्देवगन्धर्वैर्यक्षभूतगणैस्तथा
ulūkavadanairbhīmaiḥ śyenabhāsamukhaistathā
nānāvarṇamṛgaprakhyaiḥ sarvajātisamanvayaiḥ
kiṃnarairdevagandharvairyakṣabhūtagaṇaistathā
- 7
दिव्यपुष्पसमाकीर्णं दिव्यमालाविभूषितम्
दिव्यचन्दनसंयुक्तं दिव्यधूपेन धूपितम्
तत्सदो वृषभाङ्कस्य दिव्यवादित्रनादितम्
divyapuṣpasamākīrṇaṃ divyamālāvibhūṣitam
divyacandanasaṃyuktaṃ divyadhūpena dhūpitam
tatsado vṛṣabhāṅkasya divyavāditranāditam
- 8
मृदङ्गपणवोद्घुष्टं शङ्खभेरीनिनादितम्
नृत्यद्भिर्भूतसंघैश्च बर्हिणैश्च समन्ततः
mṛdaṅgapaṇavodghuṣṭaṃ śaṅkhabherīnināditam
nṛtyadbhirbhūtasaṃghaiśca barhiṇaiśca samantataḥ
- 9
प्रनृत्ताप्सरसं दिव्यं दिव्यस्त्रीगणसेवितम्
दृष्टिकान्तम् अनिर्देश्यं दिव्यम् अद्भुतदर्शनम्
pranṛttāpsarasaṃ divyaṃ divyastrīgaṇasevitam
dṛṣṭikāntam anirdeśyaṃ divyam adbhutadarśanam
- 10
स गिरिस्तपसा तस्य भूतेशस्य व्यरोचत
sa giristapasā tasya bhūteśasya vyarocata
- 11
स्वाध्यायपरमैर्विप्रैर्ब्रह्मघोषैर्विनादितः
षट्पदैर् उपगीतैश्च माधवाप्रतिमो गिरिः
svādhyāyaparamairviprairbrahmaghoṣairvināditaḥ
ṣaṭpadair upagītaiśca mādhavāpratimo giriḥ
- 12
तं महोत्सवसंकाशं भीमरूपधरं पुनः
दृष्ट्वा मुनिगणस्यासीत्परा प्रीतिर्जनार्दन
taṃ mahotsavasaṃkāśaṃ bhīmarūpadharaṃ punaḥ
dṛṣṭvā munigaṇasyāsītparā prītirjanārdana
- 13
मुनयश्च महाभागाः सिद्धाश्चैवोर्ध्वरेतसः
मरुतो वसवः साध्या विश्वेदेवाः सनातनाः
munayaśca mahābhāgāḥ siddhāścaivordhvaretasaḥ
maruto vasavaḥ sādhyā viśvedevāḥ sanātanāḥ
- 14
यक्षा नागाः पिशाचाश्च लोकपाला हुताशनाः
भावाश्च सर्वे न्यग्भूतास्तत्रैवासन्समागताः
yakṣā nāgāḥ piśācāśca lokapālā hutāśanāḥ
bhāvāśca sarve nyagbhūtāstatraivāsansamāgatāḥ
- 15
ऋतवः सर्वपुष्पैश्च व्यकिरन्त महाद्भुतैः
ओषध्यो ज्वलमानाश्च द्योतयन्ति स्म तद्वनम्
ṛtavaḥ sarvapuṣpaiśca vyakiranta mahādbhutaiḥ
oṣadhyo jvalamānāśca dyotayanti sma tadvanam
- 16
विहगाश्च मुदा युक्ताः प्रानृत्यन्व्यनदंश्च ह
गिरिपृष्ठेषु रम्येषु व्याहरन्तो जनप्रियाः
vihagāśca mudā yuktāḥ prānṛtyanvyanadaṃśca ha
giripṛṣṭheṣu ramyeṣu vyāharanto janapriyāḥ
- 17
तत्र देवो गिरितटे दिव्यधातुविभूषिते
पर्यङ्क इव विभ्राजन्न् उपविष्टो महामनाः
tatra devo giritaṭe divyadhātuvibhūṣite
paryaṅka iva vibhrājann upaviṣṭo mahāmanāḥ
- 18
व्याघ्रचर्माम्बरधरः सिंहचर्मोत्तरच्छदः
व्यालयज्ञोपवीती च लोहिताङ्गदभूषणः
vyāghracarmāmbaradharaḥ siṃhacarmottaracchadaḥ
vyālayajñopavītī ca lohitāṅgadabhūṣaṇaḥ
- 19
हरिश्मश्रुर्जटी भीमो भयकर्ता सुरद्विषाम्
अभयः सर्वभूतानां भक्तानां वृषभध्वजः
hariśmaśrurjaṭī bhīmo bhayakartā suradviṣām
abhayaḥ sarvabhūtānāṃ bhaktānāṃ vṛṣabhadhvajaḥ
- 20
दृष्ट्वा तम् ऋषयः सर्वे शिरोभिर् अवनीं गताः
विमुक्ताः सर्वपापेभ्यः क्षान्ता विगतकल्मषाः
dṛṣṭvā tam ṛṣayaḥ sarve śirobhir avanīṃ gatāḥ
vimuktāḥ sarvapāpebhyaḥ kṣāntā vigatakalmaṣāḥ
- 21
तस्य भूतपतेः स्थानं भीमरूपधरं बभौ
अप्रधृष्यतरं चैव महोरगसमाकुलम्
tasya bhūtapateḥ sthānaṃ bhīmarūpadharaṃ babhau
apradhṛṣyataraṃ caiva mahoragasamākulam
- 22
क्षणेनैवाभवत्सर्वम् अद्भुतं मधुसूदन
तत्सदो वृषभाङ्कस्य भीमरूपधरं बभौ
kṣaṇenaivābhavatsarvam adbhutaṃ madhusūdana
tatsado vṛṣabhāṅkasya bhīmarūpadharaṃ babhau
- 23
तम् अभ्ययाच्छैलसुता भूतस्त्रीगणसंवृता
हरतुल्याम्बरधरा समानव्रतचारिणी
tam abhyayācchailasutā bhūtastrīgaṇasaṃvṛtā
haratulyāmbaradharā samānavratacāriṇī
- 24
बिभ्रती कलशं रौक्मं सर्वतीर्थजलोद्भवम्
गिरिस्रवाभिः पुण्याभिः सर्वतो ऽनुगता शुभा
bibhratī kalaśaṃ raukmaṃ sarvatīrthajalodbhavam
girisravābhiḥ puṇyābhiḥ sarvato 'nugatā śubhā
- 25
पुष्पवृष्ट्याभिवर्षन्ती गन्धैर्बहुविधैस्तथा
सेवन्ती हिमवत्पार्श्वं हरपार्श्वम् उपागमत्
puṣpavṛṣṭyābhivarṣantī gandhairbahuvidhaistathā
sevantī himavatpārśvaṃ harapārśvam upāgamat
- 26
ततः स्मयन्ती पाणिभ्यां नर्मार्थं चारुदर्शना
हरनेत्रे शुभे देवी सहसा सा समावृणोत्
tataḥ smayantī pāṇibhyāṃ narmārthaṃ cārudarśanā
haranetre śubhe devī sahasā sā samāvṛṇot
- 27
संवृताभ्यां तु नेत्राभ्यां तमोभूतम् अचेतनम्
निर्होमं निर्वषट्कारं तत्सदः सहसाभवत्
saṃvṛtābhyāṃ tu netrābhyāṃ tamobhūtam acetanam
nirhomaṃ nirvaṣaṭkāraṃ tatsadaḥ sahasābhavat
- 28
जनश्च विमनाः सर्वो भयत्राससमन्वितः
निमीलिते भूतपतौ नष्टसूर्य इवाभवत्
janaśca vimanāḥ sarvo bhayatrāsasamanvitaḥ
nimīlite bhūtapatau naṣṭasūrya ivābhavat
- 29
ततो वितिमिरो लोकः क्षणेन समपद्यत
ज्वाला च महती दीप्ता ललाटात्तस्य निःसृता
tato vitimiro lokaḥ kṣaṇena samapadyata
jvālā ca mahatī dīptā lalāṭāttasya niḥsṛtā
- 30
तृतीयं चास्य सम्भूतं नेत्रम् आदित्यसंनिभम्
युगान्तसदृशं दीप्तं येनासौ मथितो गिरिः
tṛtīyaṃ cāsya sambhūtaṃ netram ādityasaṃnibham
yugāntasadṛśaṃ dīptaṃ yenāsau mathito giriḥ

