79 shlokas
- 1
ब्रह्मोवाच
कीकटेषु गया पुण्या पुण्यं राजगृहं वनम्
विषयश्चारणः पुण्यो नदीनां च पुनः पुना
brahmovāca
kīkaṭeṣu gayā puṇyā puṇyaṃ rājagṛhaṃ vanam
viṣayaścāraṇaḥ puṇyo nadīnāṃ ca punaḥ punā
- 2
मुण्डपृष्ठं तु पूर्वस्मिन्पश्चिमे दक्षिणोत्तरे
सार्धक्रोशद्वयं मानं गयायां परिकीर्तितम्
muṇḍapṛṣṭhaṃ tu pūrvasminpaścime dakṣiṇottare
sārdhakrośadvayaṃ mānaṃ gayāyāṃ parikīrtitam
- 3
पञ्चक्रोशं गयाक्षेत्रं क्रोशमेकं गयाशिरः
तत्र पिण्डप्रदानेन तृप्तिर्भवति शाश्वती
pañcakrośaṃ gayākṣetraṃ krośamekaṃ gayāśiraḥ
tatra piṇḍapradānena tṛptirbhavati śāśvatī
- 4
नगाज्जनार्दनाच्चैव कूपाच्चोत्तरमानसात्
एतद्गयाशिरः प्रोक्तं फल्गुतीर्थं तदुच्यते
nagājjanārdanāccaiva kūpāccottaramānasāt
etadgayāśiraḥ proktaṃ phalgutīrthaṃ taducyate
- 5
तत्र पिण्डप्रदानेन पितॄणां परमा गतिः
गयागमनमात्रेण पितॄणामनृणो भवेत्
tatra piṇḍapradānena pitṝṇāṃ paramā gatiḥ
gayāgamanamātreṇa pitṝṇāmanṛṇo bhavet
- 6
गयायां पितृरूपेण देवदेवो जनार्दनः
तं दृष्ट्वा पुण्डरीकाक्षं मुच्यते वै ऋणत्रयात्
gayāyāṃ pitṛrūpeṇa devadevo janārdanaḥ
taṃ dṛṣṭvā puṇḍarīkākṣaṃ mucyate vai ṛṇatrayāt
- 7
रथमार्गं गयतीर्थे दृष्ट्वा रुद्रपदादिके
कालेश्वरं च केदारं पितॄणामनृणो भवेत्
rathamārgaṃ gayatīrthe dṛṣṭvā rudrapadādike
kāleśvaraṃ ca kedāraṃ pitṝṇāmanṛṇo bhavet
- 8
दृष्ट्वा पितामहं देवं सर्वपापैः प्रमुच्यते
लोकं त्वनामयं याति दृष्ट्वा च प्रपितामहम्
dṛṣṭvā pitāmahaṃ devaṃ sarvapāpaiḥ pramucyate
lokaṃ tvanāmayaṃ yāti dṛṣṭvā ca prapitāmaham
- 9
तथा गदाधरं देवं माधवं पुरुषोत्तमम्
तं प्रणम्य प्रयत्नेन न भूयो जायते नरः
tathā gadādharaṃ devaṃ mādhavaṃ puruṣottamam
taṃ praṇamya prayatnena na bhūyo jāyate naraḥ
- 10
मौनादित्यं महात्मानं कनकार्कं विशेषतः
दृष्ट्वा मौनेन विप्रर्षे पितॄणामनृणो भवेत्
maunādityaṃ mahātmānaṃ kanakārkaṃ viśeṣataḥ
dṛṣṭvā maunena viprarṣe pitṝṇāmanṛṇo bhavet
- 11
ब्रह्माणं पूजयित्वा च ब्रह्मलोकमवाप्नुयात्
गायत्त्रीं प्रातरुत्थाय यस्तु पश्यति मानवः
brahmāṇaṃ pūjayitvā ca brahmalokamavāpnuyāt
gāyattrīṃ prātarutthāya yastu paśyati mānavaḥ
- 12
सन्ध्यां कृत्वा प्रयत्नेन सर्ववेदफलं लभेत्
सावित्रीं चैव मध्याह्ने दृष्ट्वा यज्ञफलं लभेत्
sandhyāṃ kṛtvā prayatnena sarvavedaphalaṃ labhet
sāvitrīṃ caiva madhyāhne dṛṣṭvā yajñaphalaṃ labhet
- 13
सरस्वतीं च सायाह्ने दृष्ट्वा दानफलं लभेत्
नगस्थमीश्वरं दृष्ट्वा पितॄणामनृणो भवेत्
sarasvatīṃ ca sāyāhne dṛṣṭvā dānaphalaṃ labhet
nagasthamīśvaraṃ dṛṣṭvā pitṝṇāmanṛṇo bhavet
- 14
धर्मारण्यं धर्ममीशं दृष्ट्वा स्यादृणनाशनम्
देवं गृध्रेश्वरं दृष्ट्वा को न मुच्येत बन्धनात्
dharmāraṇyaṃ dharmamīśaṃ dṛṣṭvā syādṛṇanāśanam
devaṃ gṛdhreśvaraṃ dṛṣṭvā ko na mucyeta bandhanāt
- 15
धेनुं दृष्ट्वा धेनुवने ब्रह्मलोकं नयेत्पितॄन्
प्रभासेशं प्रभासे च दृष्ट्वा याति परां गतिम्
dhenuṃ dṛṣṭvā dhenuvane brahmalokaṃ nayetpitṝn
prabhāseśaṃ prabhāse ca dṛṣṭvā yāti parāṃ gatim
- 16
कोटीश्वरं चाश्वमेधं दृष्ट्वा स्यादृणनाशनम्
स्वर्गद्वारेश्वरं दृष्ट्वा मुच्यते भवबन्धनात्
koṭīśvaraṃ cāśvamedhaṃ dṛṣṭvā syādṛṇanāśanam
svargadvāreśvaraṃ dṛṣṭvā mucyate bhavabandhanāt
- 17
रामेश्वरं गयालोलं दृष्ट्वा स्वर्गमवाप्नुयात्
ब्रह्मेश्वरं तथा दृष्ट्वा मुच्यते ब्रह्महत्यया
rāmeśvaraṃ gayālolaṃ dṛṣṭvā svargamavāpnuyāt
brahmeśvaraṃ tathā dṛṣṭvā mucyate brahmahatyayā
- 18
मुण्डपृष्ठे महाचण्डीं दृष्ट्वा कामानवाप्नुयात्
फल्ग्वीशं फल्गुचण्डीं च गौरीं दृष्ट्वा च मङ्गलाम्
muṇḍapṛṣṭhe mahācaṇḍīṃ dṛṣṭvā kāmānavāpnuyāt
phalgvīśaṃ phalgucaṇḍīṃ ca gaurīṃ dṛṣṭvā ca maṅgalām
- 19
गोमकं गोपतिं देवं पितॄणामनृणो भवेत्
अङ्गारेशं च सिद्धेशं गयादित्यं गजं तथा
gomakaṃ gopatiṃ devaṃ pitṝṇāmanṛṇo bhavet
aṅgāreśaṃ ca siddheśaṃ gayādityaṃ gajaṃ tathā
- 20
मार्कण्डेयेश्वरं दृष्ट्वा पितॄणामनृणो भवेत्
फल्गुतीर्थे नरः स्नात्वा दृष्ट्वा देवं गदाधरम्
mārkaṇḍeyeśvaraṃ dṛṣṭvā pitṝṇāmanṛṇo bhavet
phalgutīrthe naraḥ snātvā dṛṣṭvā devaṃ gadādharam
- 21
एतेन किं न पर्याप्तं नॄणां सुकृतकारिणाम्
ब्रह्मलोकं प्रयान्तीह पुरुषा एकविंशतिः
etena kiṃ na paryāptaṃ nṝṇāṃ sukṛtakāriṇām
brahmalokaṃ prayāntīha puruṣā ekaviṃśatiḥ
- 22
पृथिव्यां यानि तीर्थानि ये समुद्राः सरांसि च
फल्गुतीर्थं गमिष्यन्ति वारमेकं दिने दिने
pṛthivyāṃ yāni tīrthāni ye samudrāḥ sarāṃsi ca
phalgutīrthaṃ gamiṣyanti vāramekaṃ dine dine
- 23
पृथिव्यां च गया पुण्या गयायां च गयाशिरः
श्रेष्ठं तथा फल्गुतीर्थं तन्मुखं च सुरस्य हि
pṛthivyāṃ ca gayā puṇyā gayāyāṃ ca gayāśiraḥ
śreṣṭhaṃ tathā phalgutīrthaṃ tanmukhaṃ ca surasya hi
- 24
उदीचि कनकानद्यो नाभितीर्थं तु मध्यतः
पुण्यं ब्रह्मसदस्तीर्थं स्नानात्स्याद्ब्रह्मलोकदम्
udīci kanakānadyo nābhitīrthaṃ tu madhyataḥ
puṇyaṃ brahmasadastīrthaṃ snānātsyādbrahmalokadam
- 25
कूपे पिण्डादिकं कृत्वा पितॄणामनृणो भवेत्
तथाक्षयवटे श्राद्धी ब्रह्मलोकं नयेत्पितॄन्
kūpe piṇḍādikaṃ kṛtvā pitṝṇāmanṛṇo bhavet
tathākṣayavaṭe śrāddhī brahmalokaṃ nayetpitṝn
- 26
हंसतीर्थे नरः स्नात्वा सर्वपापैः प्रमुच्यते
कोटितीर्थे गयालोले वैतरण्यां च गोमके
haṃsatīrthe naraḥ snātvā sarvapāpaiḥ pramucyate
koṭitīrthe gayālole vaitaraṇyāṃ ca gomake
- 27
ब्रह्मलोकं नयेच्छ्राद्धी पुरुषानेकविंशतिम्
ब्रह्मतीर्थे रामतीर्थे आग्नेये सोमतीर्थके
brahmalokaṃ nayecchrāddhī puruṣānekaviṃśatim
brahmatīrthe rāmatīrthe āgneye somatīrthake
- 28
श्राद्धी रामह्रदे ब्रह्मलोकं पितृकुलं नयेत्
उत्तरे मानसे श्राद्धी न भूयो जायते नरः
śrāddhī rāmahrade brahmalokaṃ pitṛkulaṃ nayet
uttare mānase śrāddhī na bhūyo jāyate naraḥ
- 29
दक्षिणे मानसे श्राद्धी ब्रह्मलोकं पितॄन्नयेत्
स्वर्गद्वारे नरः श्राद्धी ब्रह्मलोकं नयेत्पितॄन्
भीष्मतर्पणकृत्तस्य कूटे तारयते पितॄन्
गृध्रेश्वरे तथा श्राद्धी पितॄणामनृणो भवेत्
dakṣiṇe mānase śrāddhī brahmalokaṃ pitṝnnayet
svargadvāre naraḥ śrāddhī brahmalokaṃ nayetpitṝn
bhīṣmatarpaṇakṛttasya kūṭe tārayate pitṝn
gṛdhreśvare tathā śrāddhī pitṝṇāmanṛṇo bhavet
- 30
श्राद्धी च धेनुकारण्ये ब्रह्मलोकं पितॄन्नयेत्
तिलधेनुप्रदः स्नात्वा दृष्ट्वा धेनुं न संशयः
śrāddhī ca dhenukāraṇye brahmalokaṃ pitṝnnayet
tiladhenupradaḥ snātvā dṛṣṭvā dhenuṃ na saṃśayaḥ

