32 shlokas
- 1
सूत उवाच
सर्वतीर्थानि वक्ष्यामि गङ्गा तीर्थोत्तमोत्तमा
सर्वत्र सुलभा गङ्गा त्रिषु स्थानेषु दुर्लभा
sūta uvāca
sarvatīrthāni vakṣyāmi gaṅgā tīrthottamottamā
sarvatra sulabhā gaṅgā triṣu sthāneṣu durlabhā
- 2
गङ्गाद्वारे प्रयागे च गङ्गासागरसङ्गमे
प्रयागं परमं तीर्थं मृतानां भुक्तिमुक्तिदम्
gaṅgādvāre prayāge ca gaṅgāsāgarasaṅgame
prayāgaṃ paramaṃ tīrthaṃ mṛtānāṃ bhuktimuktidam
- 3
सेवनात्कृतपिण्डानां पापजित्कामदं नृणाम्
वाराणसी परं तीर्थं विश्वेशो यत्र केशवः
sevanātkṛtapiṇḍānāṃ pāpajitkāmadaṃ nṛṇām
vārāṇasī paraṃ tīrthaṃ viśveśo yatra keśavaḥ
- 4
कुरुक्षेत्रं परं तीर्थं दानाद्यैर्भुक्तिमुक्तिदम्
प्रभासं परं तीर्थं सोमनाथो हि तत्र च
kurukṣetraṃ paraṃ tīrthaṃ dānādyairbhuktimuktidam
prabhāsaṃ paraṃ tīrthaṃ somanātho hi tatra ca
- 5
द्वारका च पुरी रम्या भुक्तिमुक्तिप्रदायिका
प्राची सरस्वती पुण्या सप्तसारस्वतं परम्
dvārakā ca purī ramyā bhuktimuktipradāyikā
prācī sarasvatī puṇyā saptasārasvataṃ param
- 6
केदारं सर्वपापघ्नं सम्भलग्राम उत्तमः
नरनारायणं तीर्थं मुक्त्यै बदरिकाश्रमः
kedāraṃ sarvapāpaghnaṃ sambhalagrāma uttamaḥ
naranārāyaṇaṃ tīrthaṃ muktyai badarikāśramaḥ
- 7
श्वेतद्वीपं पुरी माया नैमिषं पुष्करं परम्
अयोध्या चार्घ्यतीर्थं तु चित्रकूटं च गोमती
śvetadvīpaṃ purī māyā naimiṣaṃ puṣkaraṃ param
ayodhyā cārghyatīrthaṃ tu citrakūṭaṃ ca gomatī
- 8
वैनायकं महीतीर्थं रामगिर्याश्रमं परम्
काञ्चीपुरी तुङ्गभद्रा श्रीशैलं सेतुबन्धनम्
vaināyakaṃ mahītīrthaṃ rāmagiryāśramaṃ param
kāñcīpurī tuṅgabhadrā śrīśailaṃ setubandhanam
- 9
रामेश्वरं परं तीर्थं कार्त्तिकेयं तथोत्तमम्
भृगुतुङ्गं कामतीर्थं तीर्थं चामरकण्टकम्
rāmeśvaraṃ paraṃ tīrthaṃ kārttikeyaṃ tathottamam
bhṛgutuṅgaṃ kāmatīrthaṃ tīrthaṃ cāmarakaṇṭakam
- 10
उज्जयिन्यां महाकालः कुब्जके श्रीधरो हरिः
कुब्जाम्रकं महातीर्थं कालसर्पिश्च कामदम्
ujjayinyāṃ mahākālaḥ kubjake śrīdharo hariḥ
kubjāmrakaṃ mahātīrthaṃ kālasarpiśca kāmadam
- 11
महाकेशी च कावेरी चन्द्रभागा विपाशया
एकाम्रं च तथा तीर्थं ब्रह्मेशं देवकोटकम्
mahākeśī ca kāverī candrabhāgā vipāśayā
ekāmraṃ ca tathā tīrthaṃ brahmeśaṃ devakoṭakam
- 12
मथुरा च पुरी रम्या शोणश्चैव महानदः
जम्बूसरो महातीर्थं तानि तीर्थानि विद्धि च
mathurā ca purī ramyā śoṇaścaiva mahānadaḥ
jambūsaro mahātīrthaṃ tāni tīrthāni viddhi ca
- 13
सूर्यः शिवो गणो देवी हरिर्यत्र च तिष्ठति
एतेषु च यथान्येषु स्नानं दानं जपस्तपः
sūryaḥ śivo gaṇo devī hariryatra ca tiṣṭhati
eteṣu ca yathānyeṣu snānaṃ dānaṃ japastapaḥ
- 14
पूजा श्राद्धं पिण्डदानं सर्वं भवति चाक्षयम्
शालग्रामं सर्वदं स्यात्तीर्थं पशुपतेः परम्
pūjā śrāddhaṃ piṇḍadānaṃ sarvaṃ bhavati cākṣayam
śālagrāmaṃ sarvadaṃ syāttīrthaṃ paśupateḥ param
- 15
कोकामुखं च वाराहं भाण्डीरं स्वामिसंज्ञकम्
लोहदण्डे महाविष्णुर्मन्दारे मधुसूदनः
kokāmukhaṃ ca vārāhaṃ bhāṇḍīraṃ svāmisaṃjñakam
lohadaṇḍe mahāviṣṇurmandāre madhusūdanaḥ
- 16
कामरूपं महातीर्थं कामाख्या यत्र तिष्ठति
पुण्ड्रवर्धनकं तीर्थं कार्तिकेयश्च यत्र च
kāmarūpaṃ mahātīrthaṃ kāmākhyā yatra tiṣṭhati
puṇḍravardhanakaṃ tīrthaṃ kārtikeyaśca yatra ca
- 17
विरजस्तु महातीर्थं तीर्थं श्रीपुरुषोत्तमम्
महेन्द्रपर्वतस्तीर्थं कावेरी च नदी परा
virajastu mahātīrthaṃ tīrthaṃ śrīpuruṣottamam
mahendraparvatastīrthaṃ kāverī ca nadī parā
- 18
गोदावरी महातीर्थं पयोष्णी वरदा नदी
विन्ध्यः पापहरं तीर्थं नर्मदाभेद उत्तमः
godāvarī mahātīrthaṃ payoṣṇī varadā nadī
vindhyaḥ pāpaharaṃ tīrthaṃ narmadābheda uttamaḥ
- 19
गोकर्णं परमं तीर्थं तीर्थं माहिष्मती पुरी
कालञ्जरं महीतीर्थं शुक्लतीर्थमनुत्तमम्
gokarṇaṃ paramaṃ tīrthaṃ tīrthaṃ māhiṣmatī purī
kālañjaraṃ mahītīrthaṃ śuklatīrthamanuttamam
- 20
कृते शौचे मुक्तिदं च शार्ङ्गधारी तदन्तिके
विरजं सर्वदं तीर्थं स्वर्णाक्षं तीर्थमुत्तमम्
kṛte śauce muktidaṃ ca śārṅgadhārī tadantike
virajaṃ sarvadaṃ tīrthaṃ svarṇākṣaṃ tīrthamuttamam
- 21
नन्दितीर्थं मुक्तिदं च कोटितीर्थफलप्रदम्
नासिक्यं च महातीर्थं गोवर्धनमतः परम्
nanditīrthaṃ muktidaṃ ca koṭitīrthaphalapradam
nāsikyaṃ ca mahātīrthaṃ govardhanamataḥ param
- 22
कृष्णवेणी भीमरथी गण्डकी या त्विरावती
तीर्थं बिन्दुसरः पुण्यं विष्णुपादोदकं परम्
kṛṣṇaveṇī bhīmarathī gaṇḍakī yā tvirāvatī
tīrthaṃ bindusaraḥ puṇyaṃ viṣṇupādodakaṃ param
- 23
ब्रह्मध्यानं परं तीर्थं तीर्थम् इन्द्रियनिग्रहः
दमस्तीर्थं तु परमं भवशुद्धिः परं तथा
brahmadhyānaṃ paraṃ tīrthaṃ tīrtham indriyanigrahaḥ
damastīrthaṃ tu paramaṃ bhavaśuddhiḥ paraṃ tathā
- 24
ज्ञानह्रदे ध्यानजले रागद्वेषमलापहे
यः स्नाति मानसे तीर्थे स याति परमां गतिम्
jñānahrade dhyānajale rāgadveṣamalāpahe
yaḥ snāti mānase tīrthe sa yāti paramāṃ gatim
- 25
इदं तीर्थमिदं नेति ये नरा भेददर्शिनः
तेषां विधीयते तीर्थगमनं तत्फलं च यत्
idaṃ tīrthamidaṃ neti ye narā bhedadarśinaḥ
teṣāṃ vidhīyate tīrthagamanaṃ tatphalaṃ ca yat
- 26
सर्वं ब्रह्मेतियो ऽवैति नातीर्थं तस्य किंचन
एतेषु स्नानदानानि श्राद्धं पिण्डमथाक्षयम्
sarvaṃ brahmetiyo 'vaiti nātīrthaṃ tasya kiṃcana
eteṣu snānadānāni śrāddhaṃ piṇḍamathākṣayam
- 27
सर्वा नद्यः सर्वशैलाः तीर्थं देवादिसेवितम्
श्रीरङ्गं च हरेस्तीर्थं तापी श्रेष्ठा महानदी
sarvā nadyaḥ sarvaśailāḥ tīrthaṃ devādisevitam
śrīraṅgaṃ ca harestīrthaṃ tāpī śreṣṭhā mahānadī
- 28
सप्तगोदावरं तीर्थं तीर्थं कोणगिरिः परम्
महालक्ष्मीर्यत्र देवी प्रणीता परमा नदी
saptagodāvaraṃ tīrthaṃ tīrthaṃ koṇagiriḥ param
mahālakṣmīryatra devī praṇītā paramā nadī
- 29
सह्याद्रौ देवदेवेश एकवीरः सुरेश्वरी
गङ्गाद्वारे कुशावर्ते विन्ध्यके नीलपर्वते
sahyādrau devadeveśa ekavīraḥ sureśvarī
gaṅgādvāre kuśāvarte vindhyake nīlaparvate
- 30
स्नात्वा कनखले तीर्थे स भवेन्न पुनर्भवे
सूत उवाच
एतान्यन्यानि तीर्थानि स्नानाद्यैः सर्वदानि हि
snātvā kanakhale tīrthe sa bhavenna punarbhave
sūta uvāca
etānyanyāni tīrthāni snānādyaiḥ sarvadāni hi

