28 shlokas
- 1
वैशंपायन उवाच
एवम् आलोकयामास द्वारकां वृषभेक्षणः
अपश्यत्स्वगृहं कृष्णः प्रासादशतशोभितम्
vaiśaṃpāyana uvāca
evam ālokayāmāsa dvārakāṃ vṛṣabhekṣaṇaḥ
apaśyatsvagṛhaṃ kṛṣṇaḥ prāsādaśataśobhitam
- 2
मणिस्तम्भसहस्राणाम् अयुतैर्विधृतं सितम्
तोरणैर्ज्वलनप्रख्यैर्मणिविद्रुमराजतैः
तत्र तत्र प्रभासद्भिश्चित्रकाञ्चनवेदिकैः
maṇistambhasahasrāṇām ayutairvidhṛtaṃ sitam
toraṇairjvalanaprakhyairmaṇividrumarājataiḥ
tatra tatra prabhāsadbhiścitrakāñcanavedikaiḥ
- 3
प्रासादस्तत्र सुमहान्कृष्णोपस्थानिको ऽभवत्
स्फाटिकस्तम्भविधृतो विस्तीर्णः सर्वकाञ्चनः
prāsādastatra sumahānkṛṣṇopasthāniko 'bhavat
sphāṭikastambhavidhṛto vistīrṇaḥ sarvakāñcanaḥ
- 4
पद्माकुलजलोपेता रक्तसौगन्धिकोत्पलाः
मणिहेमनिभाश्चित्रा रत्नसोपानभूषिताः
padmākulajalopetā raktasaugandhikotpalāḥ
maṇihemanibhāścitrā ratnasopānabhūṣitāḥ
- 5
मत्तबर्हिणसंघैश्च कोकिलैश्च सदामदैः
बभूवुः परमोपेता वाप्यश्च विकचोत्पलाः
mattabarhiṇasaṃghaiśca kokilaiśca sadāmadaiḥ
babhūvuḥ paramopetā vāpyaśca vikacotpalāḥ
- 6
विश्वकर्मकृतः शैलः प्राकारस्तस्य वेश्मनः
व्यक्तकिष्कुशतोत्सेधः परिखायूथवेष्टितः
viśvakarmakṛtaḥ śailaḥ prākārastasya veśmanaḥ
vyaktakiṣkuśatotsedhaḥ parikhāyūthaveṣṭitaḥ
- 7
तद्गृहं वृष्णिसिंहस्य निर्मितं विश्वकर्मणा
महेन्द्रवेश्मप्रतिमं समन्ताद् अर्धयोजनम्
tadgṛhaṃ vṛṣṇisiṃhasya nirmitaṃ viśvakarmaṇā
mahendraveśmapratimaṃ samantād ardhayojanam
- 8
ततस्तं पाण्डुरं शौरिर्मूर्ध्नि तिष्ठन्गरुत्मतः
प्रीतः शङ्खम् उपाध्मासीद्द्विषतां लोमहर्षणम्
tatastaṃ pāṇḍuraṃ śaurirmūrdhni tiṣṭhangarutmataḥ
prītaḥ śaṅkham upādhmāsīddviṣatāṃ lomaharṣaṇam
- 9
तस्य शङ्खस्य शब्देन सागरश्चुक्षुभे भृशम्
ररास च नभः कृत्स्नं तच्चित्रम् अभवत्तदा
tasya śaṅkhasya śabdena sāgaraścukṣubhe bhṛśam
rarāsa ca nabhaḥ kṛtsnaṃ taccitram abhavattadā
- 10
पाञ्चजन्यस्य निर्घोषं संश्रुत्य कुकुरान्धकाः
विशोकाः समपद्यन्त गरुडस्य च दर्शनात्
pāñcajanyasya nirghoṣaṃ saṃśrutya kukurāndhakāḥ
viśokāḥ samapadyanta garuḍasya ca darśanāt
- 11
शङ्खचक्रगदापाणिं गरुडस्योपरि स्थितम्
दृष्ट्वा जहृषिरे भौमा भास्करोपमतेजसम्
śaṅkhacakragadāpāṇiṃ garuḍasyopari sthitam
dṛṣṭvā jahṛṣire bhaumā bhāskaropamatejasam
- 12
ततस्तूर्यप्रणादश्च भेरीणां च महास्वनः
सिंहनादश्च संजज्ञे सर्वेषां पुरवासिनाम्
tatastūryapraṇādaśca bherīṇāṃ ca mahāsvanaḥ
siṃhanādaśca saṃjajñe sarveṣāṃ puravāsinām
- 13
ततः सर्वे दशार्हाश्च सर्वे च कुकुरान्धकाः
प्रीयमाणाः समाजग्मुर् आलोक्य मधुसूदनम्
tataḥ sarve daśārhāśca sarve ca kukurāndhakāḥ
prīyamāṇāḥ samājagmur ālokya madhusūdanam
- 14
वसुदेवं पुरस्कृत्य भेरीशङ्खरवैः सह
उग्रसेनो ययौ राजा वासुदेवनिवेशनम्
vasudevaṃ puraskṛtya bherīśaṅkharavaiḥ saha
ugraseno yayau rājā vāsudevaniveśanam
- 15
आनन्दिनी पर्यचरत्स्वेषु वेश्मसु देवकी
रोहिणी च यथोद्देशम् आहुकस्य च याः स्त्रियः
ānandinī paryacaratsveṣu veśmasu devakī
rohiṇī ca yathoddeśam āhukasya ca yāḥ striyaḥ
- 16
ततः कृष्णः सुपर्णेन स्वं निवेशनम् अभ्ययात्
चचार च यथोद्देशम् ईश्वरानुचरो हरिः
tataḥ kṛṣṇaḥ suparṇena svaṃ niveśanam abhyayāt
cacāra ca yathoddeśam īśvarānucaro hariḥ
- 17
अवतीर्य गृहद्वारि कृष्णस्तु यदुनन्दनः
यथार्हं पूजयामास यादवान्यादवर्षभः
avatīrya gṛhadvāri kṛṣṇastu yadunandanaḥ
yathārhaṃ pūjayāmāsa yādavānyādavarṣabhaḥ
- 18
रामाहुकगदाक्रूरप्रद्युम्नादिभिर् अर्चितः
प्रविवेश गृहं शौरिर् आदाय मणिपर्वतम्
rāmāhukagadākrūrapradyumnādibhir arcitaḥ
praviveśa gṛhaṃ śaurir ādāya maṇiparvatam
- 19
तं च शक्रस्य दयितं पारिजातं महाद्रुमम्
प्रवेशयामास गृहं प्रद्युम्नो रुक्मिणीसुतः
taṃ ca śakrasya dayitaṃ pārijātaṃ mahādrumam
praveśayāmāsa gṛhaṃ pradyumno rukmiṇīsutaḥ
- 20
ते ऽन्योन्यं ददृशुर्भौमा देहबन्धान् अमानुषान्
पारिजातप्रभावेन ततो मुमुदिरे जनाः
te 'nyonyaṃ dadṛśurbhaumā dehabandhān amānuṣān
pārijātaprabhāvena tato mumudire janāḥ
- 21
तैः स्तूयमानो गोविन्दः प्रहृष्टैर्यादवेश्वरैः
प्रविवेश गृहं श्रीमान्विहितं विश्वकर्मणा
taiḥ stūyamāno govindaḥ prahṛṣṭairyādaveśvaraiḥ
praviveśa gṛhaṃ śrīmānvihitaṃ viśvakarmaṇā
- 22
ततो ऽन्तःपुरमध्ये तच्छिखरं मणिपर्वतम्
न्यवेशयद् अमेयात्मा वृष्णिभिः सहितो ऽच्युतः
tato 'ntaḥpuramadhye tacchikharaṃ maṇiparvatam
nyaveśayad ameyātmā vṛṣṇibhiḥ sahito 'cyutaḥ
- 23
तं च दिव्यं द्रुमश्रेष्ठं पारिजातम् अमित्रजित्
अर्च्यम् अर्चितम् अव्यग्रम् इष्टे देशे न्यवेशयत्
taṃ ca divyaṃ drumaśreṣṭhaṃ pārijātam amitrajit
arcyam arcitam avyagram iṣṭe deśe nyaveśayat
- 24
अनुज्ञाय ततो ज्ञातीन्केशवः परवीरहा
ताः स्त्रियः पूजयामास संक्षिप्ता नरकेण याः
anujñāya tato jñātīnkeśavaḥ paravīrahā
tāḥ striyaḥ pūjayāmāsa saṃkṣiptā narakeṇa yāḥ
- 25
वस्त्रैर् आभरणैर्भोगैर्दासीभिर्धनसंचयैः
हारैश्चन्द्रांशुसंकाशैर्मणिभिश्च महाप्रभैः
vastrair ābharaṇairbhogairdāsībhirdhanasaṃcayaiḥ
hāraiścandrāṃśusaṃkāśairmaṇibhiśca mahāprabhaiḥ
- 26
पूर्वम् अभ्यर्चिताश्चैव वसुदेवेन ताः स्त्रियः
देवक्या सह रोहिण्या रेवत्या चाहुकेन च
pūrvam abhyarcitāścaiva vasudevena tāḥ striyaḥ
devakyā saha rohiṇyā revatyā cāhukena ca
- 27
सत्यभामोत्तमा स्त्रीणां सौभाग्येनाभवत्तदा
कुटुम्बस्येश्वरी त्व् आसीद्रुक्मिणी भीष्मकात्मजा
satyabhāmottamā strīṇāṃ saubhāgyenābhavattadā
kuṭumbasyeśvarī tv āsīdrukmiṇī bhīṣmakātmajā
- 28
तासां यथार्हं हर्म्याणि प्रासादशिखराणि च
आदिदेश गृहान्कृष्णः परिबर्हांश्च पुष्कलान्
tāsāṃ yathārhaṃ harmyāṇi prāsādaśikharāṇi ca
ādideśa gṛhānkṛṣṇaḥ paribarhāṃśca puṣkalān

