Sarga 4

88 shlokas

1. 1

   श्रुत्वा हनूमतो वाक्यं यथावदनुपूर्वशः

   ततोऽब्रवीन्महातेजा रामः सत्यपराक्रमः

   śrutvā hanūmato vākyaṃ yathāvadanupūrvaśaḥ

   tato'bravīnmahātejā rāmaḥ satyaparākramaḥ

2. 2

   यां निवेदयसे लङ्कां पुरीं भीमस्य रक्षसः

   क्षिप्रमेनां वधिष्यामि सत्यमेतद्ब्रवीमि ते

   yāṃ nivedayase laṅkāṃ purīṃ bhīmasya rakṣasaḥ

   kṣipramenāṃ vadhiṣyāmi satyametadbravīmi te

3. 3

   अस्मिन्मुहूर्ते सुग्रीव प्रयाणमभिरोचये

   युक्तो मुहूर्तो विजयः प्राप्तो मध्यं दिवाकरः

   asminmuhūrte sugrīva prayāṇamabhirocaye

   yukto muhūrto vijayaḥ prāpto madhyaṃ divākaraḥ

4. 4

   उत्तराफल्गुनी ह्यद्य श्वस्तु हस्तेन योक्ष्यते

   अभिप्रयाम सुग्रीव सर्वानीकसमावृताः

   uttarāphalgunī hyadya śvastu hastena yokṣyate

   abhiprayāma sugrīva sarvānīkasamāvṛtāḥ

5. 5

   निमित्तानि च धन्यानि यानि प्रादुर्भवन्ति मे

   निहत्य रावणं सीतामानयिष्यामि जानकीम्

   nimittāni ca dhanyāni yāni prādurbhavanti me

   nihatya rāvaṇaṃ sītāmānayiṣyāmi jānakīm

6. 6

   उपरिष्टाद्धि नयनं स्फुरमाणमिदं मम

   विजयं समनुप्राप्तं शंसतीव मनोरथम्

   upariṣṭāddhi nayanaṃ sphuramāṇamidaṃ mama

   vijayaṃ samanuprāptaṃ śaṃsatīva manoratham

7. 7

   अग्रे यातु बलस्यास्य नीलो मार्गमवेक्षितुम्

   वृतः शतसहस्रेण वानराणां तरस्विनाम्

   agre yātu balasyāsya nīlo mārgamavekṣitum

   vṛtaḥ śatasahasreṇa vānarāṇāṃ tarasvinām

8. 8

   फलमूलवता नील शीतकाननवारिणा

   पथा मधुमता चाशु सेनां सेनापते नय

   phalamūlavatā nīla śītakānanavāriṇā

   pathā madhumatā cāśu senāṃ senāpate naya

9. 9

   दूषयेयुर्दुरात्मानः पथि मूलफलोदकम्

   राक्षसाः परिरक्षेथास्तेभ्यस्त्वं नित्यमुद्यतः

   dūṣayeyurdurātmānaḥ pathi mūlaphalodakam

   rākṣasāḥ parirakṣethāstebhyastvaṃ nityamudyataḥ

10. 10

    निम्नेषु वनदुर्गेषु वनेषु च वनौकसः

    अभिप्लुत्याभिपश्येयुः परेषां निहतं बलम्

    nimneṣu vanadurgeṣu vaneṣu ca vanaukasaḥ

    abhiplutyābhipaśyeyuḥ pareṣāṃ nihataṃ balam

11. 11

    सागरौघनिभं भीममग्रानीकं महाबलाः

    कपिसिंहा प्रकर्षन्तु शतशोऽथ सहस्रशः

    sāgaraughanibhaṃ bhīmamagrānīkaṃ mahābalāḥ

    kapisiṃhā prakarṣantu śataśo'tha sahasraśaḥ

12. 12

    गजश्च गिरिसंकाशो गवयश्च महाबलः

    गवाक्षश्चाग्रतो यान्तु गवां दृप्ता इवर्षभाः

    gajaśca girisaṃkāśo gavayaśca mahābalaḥ

    gavākṣaścāgrato yāntu gavāṃ dṛptā ivarṣabhāḥ

13. 13

    यातु वानरवाहिन्या वानरः प्लवतां पतिः

    पालयन्दक्षिणं पार्श्वमृषभो वानरर्षभः

    yātu vānaravāhinyā vānaraḥ plavatāṃ patiḥ

    pālayandakṣiṇaṃ pārśvamṛṣabho vānararṣabhaḥ

14. 14

    गन्धहस्तीव दुर्धर्षस्तरस्वी गन्धमादनः

    यातु वानरवाहिन्याः सव्यं पार्श्वमधिष्ठितः

    gandhahastīva durdharṣastarasvī gandhamādanaḥ

    yātu vānaravāhinyāḥ savyaṃ pārśvamadhiṣṭhitaḥ

15. 15

    यास्यामि बलमध्येऽहं बलौघमभिहर्षयन्

    अधिरुह्य हनूमन्तमैरावतमिवेश्वरः

    yāsyāmi balamadhye'haṃ balaughamabhiharṣayan

    adhiruhya hanūmantamairāvatamiveśvaraḥ

16. 16

    अङ्गदेनैष संयातु लक्ष्मणश्चान्तकोपमः

    सार्वभौमेण भूतेशो द्रविणाधिपतिर्यथा

    aṅgadenaiṣa saṃyātu lakṣmaṇaścāntakopamaḥ

    sārvabhaumeṇa bhūteśo draviṇādhipatiryathā

17. 17

    जाम्बवांश्च सुषेणश्च वेगदर्शी च वानरः

    ऋक्षराजो महासत्त्वः कुक्षिं रक्षन्तु ते त्रयः

    jāmbavāṃśca suṣeṇaśca vegadarśī ca vānaraḥ

    ṛkṣarājo mahāsattvaḥ kukṣiṃ rakṣantu te trayaḥ

18. 18

    राघवस्य वचः श्रुत्वा सुग्रीवो वाहिनीपतिः

    व्यादिदेश महावीर्यान्वानरान्वानरर्षभः

    rāghavasya vacaḥ śrutvā sugrīvo vāhinīpatiḥ

    vyādideśa mahāvīryānvānarānvānararṣabhaḥ

19. 19

    ते वानरगणाः सर्वे समुत्पत्य युयुत्सवः

    गुहाभ्यः शिखरेभ्यश्च आशु पुप्लुविरे तदा

    te vānaragaṇāḥ sarve samutpatya yuyutsavaḥ

    guhābhyaḥ śikharebhyaśca āśu pupluvire tadā

20. 20

    ततो वानरराजेन लक्ष्मणेन च पूजितः

    जगाम रामो धर्मात्मा ससैन्यो दक्षिणां दिशम्

    tato vānararājena lakṣmaṇena ca pūjitaḥ

    jagāma rāmo dharmātmā sasainyo dakṣiṇāṃ diśam

21. 21

    शतैः शतसहस्रैश्च कोटीभिरयुतैरपि

    वारणाभिश्च हरिभिर्ययौ परिवृतस्तदा

    śataiḥ śatasahasraiśca koṭībhirayutairapi

    vāraṇābhiśca haribhiryayau parivṛtastadā

22. 22

    तं यान्तमनुयाति स्म महती हरिवाहिनी

    taṃ yāntamanuyāti sma mahatī harivāhinī

23. 23

    हृष्टाः प्रमुदिताः सर्वे सुग्रीवेणाभिपालिताः

    आप्लवन्तः प्लवन्तश्च गर्जन्तश्च प्लवंगमाः

    क्ष्वेलन्तो निनदन्तश्च जग्मुर्वै दक्षिणां दिशम्

    hṛṣṭāḥ pramuditāḥ sarve sugrīveṇābhipālitāḥ

    āplavantaḥ plavantaśca garjantaśca plavaṃgamāḥ

    kṣvelanto ninadantaśca jagmurvai dakṣiṇāṃ diśam

24. 24

    भक्षयन्तः सुगन्धीनि मधूनि च फलानि च

    उद्वहन्तो महावृक्षान्मञ्जरीपुञ्जधारिणः

    bhakṣayantaḥ sugandhīni madhūni ca phalāni ca

    udvahanto mahāvṛkṣānmañjarīpuñjadhāriṇaḥ

25. 25

    अन्योन्यं सहसा दृप्ता निर्वहन्ति क्षिपन्ति च

    पतन्तश्चोत्पतन्त्यन्ये पातयन्त्यपरे परान्

    anyonyaṃ sahasā dṛptā nirvahanti kṣipanti ca

    patantaścotpatantyanye pātayantyapare parān

26. 26

    रावणो नो निहन्तव्यः सर्वे च रजनीचराः

    इति गर्जन्ति हरयो राघवस्य समीपतः

    rāvaṇo no nihantavyaḥ sarve ca rajanīcarāḥ

    iti garjanti harayo rāghavasya samīpataḥ

27. 27

    पुरस्तादृषभो वीरो नीलः कुमुद एव च

    पन्थानं शोधयन्ति स्म वानरैर्बहुभिः सह

    purastādṛṣabho vīro nīlaḥ kumuda eva ca

    panthānaṃ śodhayanti sma vānarairbahubhiḥ saha

28. 28

    मध्ये तु राजा सुग्रीवो रामो लक्ष्मण एव च

    बहुभिर्बलिभिर्भीमैर्वृताः शत्रुनिबर्हणः

    madhye tu rājā sugrīvo rāmo lakṣmaṇa eva ca

    bahubhirbalibhirbhīmairvṛtāḥ śatrunibarhaṇaḥ

29. 29

    हरिः शतबलिर्वीरः कोटीभिर्दशभिर्वृतः

    सर्वामेको ह्यवष्टभ्य ररक्ष हरिवाहिनीम्

    hariḥ śatabalirvīraḥ koṭībhirdaśabhirvṛtaḥ

    sarvāmeko hyavaṣṭabhya rarakṣa harivāhinīm

30. 30

    कोटीशतपरीवारः केसरी पनसो गजः

    अर्कश्चातिबलः पार्श्वमेकं तस्याभिरक्षति

    koṭīśataparīvāraḥ kesarī panaso gajaḥ

    arkaścātibalaḥ pārśvamekaṃ tasyābhirakṣati