21 shlokas
- 1
प्रतिप्रविष्टे लङ्कां तु कृतार्थे रावणात्मजे
राघवं परिवार्यार्ता ररक्षुर्वानरर्षभाः
pratipraviṣṭe laṅkāṃ tu kṛtārthe rāvaṇātmaje
rāghavaṃ parivāryārtā rarakṣurvānararṣabhāḥ
- 2
हनूमानङ्गदो नीलः सुषेणः कुमुदो नलः
गजो गवाक्षो गवयः शरभो गन्धमादनः
hanūmānaṅgado nīlaḥ suṣeṇaḥ kumudo nalaḥ
gajo gavākṣo gavayaḥ śarabho gandhamādanaḥ
- 3
जाम्बवानृषभः सुन्दो रम्भः शतबलिः पृथुः
व्यूढानीकाश्च यत्ताश्च द्रुमानादाय सर्वतः
jāmbavānṛṣabhaḥ sundo rambhaḥ śatabaliḥ pṛthuḥ
vyūḍhānīkāśca yattāśca drumānādāya sarvataḥ
- 4
वीक्षमाणा दिशः सर्वास्तिर्यगूर्ध्वं च वानराः
तृणेष्वपि च चेष्टत्सु राक्षसा इति मेनिरे
vīkṣamāṇā diśaḥ sarvāstiryagūrdhvaṃ ca vānarāḥ
tṛṇeṣvapi ca ceṣṭatsu rākṣasā iti menire
- 5
रावणश्चापि संहृष्टो विसृज्येन्द्रजितं सुतम्
आजुहाव ततः सीतारक्षणी राक्षसीस्तदा
rāvaṇaścāpi saṃhṛṣṭo visṛjyendrajitaṃ sutam
ājuhāva tataḥ sītārakṣaṇī rākṣasīstadā
- 6
राक्षस्यस्त्रिजटा चापि शासनात्तमुपस्थिताः
ता उवाच ततो हृष्टो राक्षसी राक्षसेश्वरः
rākṣasyastrijaṭā cāpi śāsanāttamupasthitāḥ
tā uvāca tato hṛṣṭo rākṣasī rākṣaseśvaraḥ
- 7
हताविन्द्रजिताख्यात वैदेह्या रामलक्ष्मणौ
पुष्पकं च समारोप्य दर्शयध्वं हतौ रणे
hatāvindrajitākhyāta vaidehyā rāmalakṣmaṇau
puṣpakaṃ ca samāropya darśayadhvaṃ hatau raṇe
- 8
यदाश्रयादवष्टब्धा नेयं मामुपतिष्ठति
सोऽस्या भर्ता सह भ्रात्रा निरस्तो रणमूर्धनि
yadāśrayādavaṣṭabdhā neyaṃ māmupatiṣṭhati
so'syā bhartā saha bhrātrā nirasto raṇamūrdhani
- 9
निर्विशङ्का निरुद्विग्ना निरपेक्षा च मैथिली
मामुपस्थास्यते सीता सर्वाभरणभूषिता
nirviśaṅkā nirudvignā nirapekṣā ca maithilī
māmupasthāsyate sītā sarvābharaṇabhūṣitā
- 10
अद्य कालवशं प्राप्तं रणे रामं सलक्ष्मणम्
अवेक्ष्य विनिवृत्ताशा नान्यां गतिमपश्यती
adya kālavaśaṃ prāptaṃ raṇe rāmaṃ salakṣmaṇam
avekṣya vinivṛttāśā nānyāṃ gatimapaśyatī
- 11
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा रावणस्य दुरात्मनः
राक्षस्यस्तास्तथेत्युक्त्वा प्रजग्मुर्यत्र पुष्पकम्
tasya tadvacanaṃ śrutvā rāvaṇasya durātmanaḥ
rākṣasyastāstathetyuktvā prajagmuryatra puṣpakam
- 12
ततः पुष्पकमादाय राक्षस्यो रावणाज्ञया
अशोकवनिकास्थां तां मैथिलीं समुपानयन्
tataḥ puṣpakamādāya rākṣasyo rāvaṇājñayā
aśokavanikāsthāṃ tāṃ maithilīṃ samupānayan
- 13
तामादाय तु राक्षस्यो भर्तृशोकपरायणाम्
सीतामारोपयामासुर्विमानं पुष्पकं तदा
tāmādāya tu rākṣasyo bhartṛśokaparāyaṇām
sītāmāropayāmāsurvimānaṃ puṣpakaṃ tadā
- 14
ततः पुष्पकमारोप्य सीतां त्रिजटया सह
रावणोऽकारयल्लङ्कां पताकाध्वजमालिनीम्
tataḥ puṣpakamāropya sītāṃ trijaṭayā saha
rāvaṇo'kārayallaṅkāṃ patākādhvajamālinīm
- 15
प्राघोषयत हृष्टश्च लङ्कायां राक्षसेश्वरः
राघवो लक्ष्मणश्चैव हताविन्द्रजिता रणे
prāghoṣayata hṛṣṭaśca laṅkāyāṃ rākṣaseśvaraḥ
rāghavo lakṣmaṇaścaiva hatāvindrajitā raṇe
- 16
विमानेनापि सीता तु गत्वा त्रिजटया सह
ददर्श वानराणां तु सर्वं सैन्यं निपातितम्
vimānenāpi sītā tu gatvā trijaṭayā saha
dadarśa vānarāṇāṃ tu sarvaṃ sainyaṃ nipātitam
- 17
प्रहृष्टमनसश्चापि ददर्श पिशिताशनान्
वानरांश्चापि दुःखार्तान्रामलक्ष्मणपार्श्वतः
prahṛṣṭamanasaścāpi dadarśa piśitāśanān
vānarāṃścāpi duḥkhārtānrāmalakṣmaṇapārśvataḥ
- 18
ततः सीता ददर्शोभौ शयानौ शरतल्पयोः
लक्ष्मणं चैव रामं च विसंज्ञौ शरपीडितौ
tataḥ sītā dadarśobhau śayānau śaratalpayoḥ
lakṣmaṇaṃ caiva rāmaṃ ca visaṃjñau śarapīḍitau
- 19
विध्वस्तकवचौ वीरौ विप्रविद्धशरासनौ
सायकैश्छिन्नसर्वाङ्गौ शरस्तम्भमयौ क्षितौ
vidhvastakavacau vīrau vipraviddhaśarāsanau
sāyakaiśchinnasarvāṅgau śarastambhamayau kṣitau
- 20
तौ दृष्ट्वा भ्रातरौ तत्र वीरौ सा पुरुषर्षभौ
दुःखार्ता सुभृशं सीता करुणं विललाप ह
tau dṛṣṭvā bhrātarau tatra vīrau sā puruṣarṣabhau
duḥkhārtā subhṛśaṃ sītā karuṇaṃ vilalāpa ha
- 21
सा बाष्पशोकाभिहता समीक्ष्य तौ भ्रातरौ देवसमप्रभावौ
वितर्कयन्ती निधनं तयोः सा दुःखान्विता वाक्यमिदं जगाद
sā bāṣpaśokābhihatā samīkṣya tau bhrātarau devasamaprabhāvau
vitarkayantī nidhanaṃ tayoḥ sā duḥkhānvitā vākyamidaṃ jagāda