27 shlokas
- 1
तां रात्रिमुषितं रामं सुखोत्थितमरिंदमम्
अब्रवीत्प्राञ्जलिर्वाक्यं जयं पृष्ट्वा विभीषणः
tāṃ rātrimuṣitaṃ rāmaṃ sukhotthitamariṃdamam
abravītprāñjalirvākyaṃ jayaṃ pṛṣṭvā vibhīṣaṇaḥ
- 2
स्नानानि चाङ्गरागाणि वस्त्राण्याभरणानि च
चन्दनानि च दिव्यानि माल्यानि विविधानि च
snānāni cāṅgarāgāṇi vastrāṇyābharaṇāni ca
candanāni ca divyāni mālyāni vividhāni ca
- 3
अलंकारविदश्चेमा नार्यः पद्मनिभेक्षणाः
उपस्थितास्त्वां विधिवत्स्नापयिष्यन्ति राघव
alaṃkāravidaścemā nāryaḥ padmanibhekṣaṇāḥ
upasthitāstvāṃ vidhivatsnāpayiṣyanti rāghava
- 4
एवमुक्तस्तु काकुत्स्थः प्रत्युवाच विभीषणम्
हरीन्सुग्रीवमुख्यांस्त्वं स्नानेनोपनिमन्त्रय
evamuktastu kākutsthaḥ pratyuvāca vibhīṣaṇam
harīnsugrīvamukhyāṃstvaṃ snānenopanimantraya
- 5
स तु ताम्यति धर्मात्मा मम हेतोः सुखोचितः
सुकुमारो महाबाहुः कुमारः सत्यसंश्रवः
sa tu tāmyati dharmātmā mama hetoḥ sukhocitaḥ
sukumāro mahābāhuḥ kumāraḥ satyasaṃśravaḥ
- 6
तं विना कैकेयीपुत्रं भरतं धर्मचारिणम्
न मे स्नानं बहुमतं वस्त्राण्याभरणानि च
taṃ vinā kaikeyīputraṃ bharataṃ dharmacāriṇam
na me snānaṃ bahumataṃ vastrāṇyābharaṇāni ca
- 7
इत एव पथा क्षिप्रं प्रतिगच्छाम तां पुरीम्
अयोध्यामायतो ह्येष पन्थाः परमदुर्गमः
ita eva pathā kṣipraṃ pratigacchāma tāṃ purīm
ayodhyāmāyato hyeṣa panthāḥ paramadurgamaḥ
- 8
एवमुक्तस्तु काकुत्स्थं प्रत्युवाच विभीषणः
अह्ना त्वां प्रापयिष्यामि तां पुरीं पार्थिवात्मज
evamuktastu kākutsthaṃ pratyuvāca vibhīṣaṇaḥ
ahnā tvāṃ prāpayiṣyāmi tāṃ purīṃ pārthivātmaja
- 9
पुष्पकं नाम भद्रं ते विमानं सूर्यसंनिभम्
मम भ्रातुः कुबेरस्य रावणेनाहृतं बलात्
puṣpakaṃ nāma bhadraṃ te vimānaṃ sūryasaṃnibham
mama bhrātuḥ kuberasya rāvaṇenāhṛtaṃ balāt
- 10
तदिदं मेघसंकाशं विमानमिह तिष्ठति
तेन यास्यसि यानेन त्वमयोध्यां गतज्वरः
tadidaṃ meghasaṃkāśaṃ vimānamiha tiṣṭhati
tena yāsyasi yānena tvamayodhyāṃ gatajvaraḥ
- 11
अहं ते यद्यनुग्राह्यो यदि स्मरसि मे गुणान्
वस तावदिह प्राज्ञ यद्यस्ति मयि सौहृदम्
ahaṃ te yadyanugrāhyo yadi smarasi me guṇān
vasa tāvadiha prājña yadyasti mayi sauhṛdam
- 12
लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा वैदेह्या चापि भार्यया
अर्चितः सर्वकामैस्त्वं ततो राम गमिष्यसि
lakṣmaṇena saha bhrātrā vaidehyā cāpi bhāryayā
arcitaḥ sarvakāmaistvaṃ tato rāma gamiṣyasi
- 13
प्रीतियुक्तस्तु मे राम ससैन्यः ससुहृद्गणः
सत्क्रियां विहितां तावद्गृहाण त्वं मयोद्यताम्
prītiyuktastu me rāma sasainyaḥ sasuhṛdgaṇaḥ
satkriyāṃ vihitāṃ tāvadgṛhāṇa tvaṃ mayodyatām
- 14
प्रणयाद्बहुमानाच्च सौहृदेन च राघव
प्रसादयामि प्रेष्योऽहं न खल्वाज्ञापयामि ते
praṇayādbahumānācca sauhṛdena ca rāghava
prasādayāmi preṣyo'haṃ na khalvājñāpayāmi te
- 15
एवमुक्तस्ततो रामः प्रत्युवाच विभीषणम्
रक्षसां वानराणां च सर्वेषां चोपशृण्वताम्
evamuktastato rāmaḥ pratyuvāca vibhīṣaṇam
rakṣasāṃ vānarāṇāṃ ca sarveṣāṃ copaśṛṇvatām
- 16
पूजितोऽहं त्वया वीर साचिव्येन परंतप
सर्वात्मना च चेष्टिभिः सौहृदेनोत्तमेन च
pūjito'haṃ tvayā vīra sācivyena paraṃtapa
sarvātmanā ca ceṣṭibhiḥ sauhṛdenottamena ca
- 17
न खल्वेतन्न कुर्यां ते वचनं राक्षसेश्वर
तं तु मे भ्रातरं द्रष्टुं भरतं त्वरते मनः
na khalvetanna kuryāṃ te vacanaṃ rākṣaseśvara
taṃ tu me bhrātaraṃ draṣṭuṃ bharataṃ tvarate manaḥ
- 18
मां निवर्तयितुं योऽसौ चित्रकूटमुपागतः
शिरसा याचतो यस्य वचनं न कृतं मया
māṃ nivartayituṃ yo'sau citrakūṭamupāgataḥ
śirasā yācato yasya vacanaṃ na kṛtaṃ mayā
- 19
कौसल्यां च सुमित्रां च कैकेयीं च यशस्विनीम्
गुरूंश्च सुहृदश्चैव पौरांश्च तनयैः सह
kausalyāṃ ca sumitrāṃ ca kaikeyīṃ ca yaśasvinīm
gurūṃśca suhṛdaścaiva paurāṃśca tanayaiḥ saha
- 20
उपस्थापय मे क्षिप्रं विमानं राक्षसेश्वर
कृतकार्यस्य मे वासः कथंचिदिह संमतः
upasthāpaya me kṣipraṃ vimānaṃ rākṣaseśvara
kṛtakāryasya me vāsaḥ kathaṃcidiha saṃmataḥ
- 21
अनुजानीहि मां सौम्य पूजितोऽस्मि विभीषण
मन्युर्न खलु कर्तव्यस्त्वरितस्त्वानुमानये
anujānīhi māṃ saumya pūjito'smi vibhīṣaṇa
manyurna khalu kartavyastvaritastvānumānaye
- 22
ततः काञ्चनचित्राङ्गं वैदूर्यमणिवेदिकम्
कूटागारैः परिक्षिप्तं सर्वतो रजतप्रभम्
tataḥ kāñcanacitrāṅgaṃ vaidūryamaṇivedikam
kūṭāgāraiḥ parikṣiptaṃ sarvato rajataprabham
- 23
पाण्डुराभिः पताकाभिर्ध्वजैश्च समलंकृतम्
शोभितं काञ्चनैर्हर्म्यैर्हेमपद्मविभूषितम्
pāṇḍurābhiḥ patākābhirdhvajaiśca samalaṃkṛtam
śobhitaṃ kāñcanairharmyairhemapadmavibhūṣitam
- 24
प्रकीर्णं किङ्किणीजालैर्मुक्तामणिगवाक्षितम्
घण्टाजालैः परिक्षिप्तं सर्वतो मधुरस्वनम्
prakīrṇaṃ kiṅkiṇījālairmuktāmaṇigavākṣitam
ghaṇṭājālaiḥ parikṣiptaṃ sarvato madhurasvanam
- 25
तन्मेरुशिखराकारं निर्मितं विश्वकर्मणा
बहुभिर्भूषितं हर्म्यैर्मुक्तारजतसंनिभैः
tanmeruśikharākāraṃ nirmitaṃ viśvakarmaṇā
bahubhirbhūṣitaṃ harmyairmuktārajatasaṃnibhaiḥ
- 26
तलैः स्फटिकचित्राङ्गैर्वैदूर्यैश्च वरासनैः
महार्हास्तरणोपेतैरुपपन्नं महाधनैः
talaiḥ sphaṭikacitrāṅgairvaidūryaiśca varāsanaiḥ
mahārhāstaraṇopetairupapannaṃ mahādhanaiḥ
- 27
उपस्थितमनाधृष्यं तद्विमानं मनोजवम्
निवेदयित्वा रामाय तस्थौ तत्र विभीषणः
upasthitamanādhṛṣyaṃ tadvimānaṃ manojavam
nivedayitvā rāmāya tasthau tatra vibhīṣaṇaḥ