Sarga 78

17 shlokas

1. 1

   ततो निविष्टां ध्वजिनीं गङ्गामन्वाश्रितां नदीम्

   निषादराजो दृष्ट्वैव ज्ञातीन्संत्वरितोऽब्रवीत्

   tato niviṣṭāṃ dhvajinīṃ gaṅgāmanvāśritāṃ nadīm

   niṣādarājo dṛṣṭvaiva jñātīnsaṃtvarito'bravīt

2. 2

   महतीयमतः सेना सागराभा प्रदृश्यते

   नास्यान्तमवगच्छामि मनसापि विचिन्तयन्

   mahatīyamataḥ senā sāgarābhā pradṛśyate

   nāsyāntamavagacchāmi manasāpi vicintayan

3. 3

   स एष हि महाकायः कोविदारध्वजो रथे

   बन्धयिष्यति वा दाशानथ वास्मान्वधिष्यति

   sa eṣa hi mahākāyaḥ kovidāradhvajo rathe

   bandhayiṣyati vā dāśānatha vāsmānvadhiṣyati

4. 4

   अथ दाशरथिं रामं पित्रा राज्याद्विवासितम्

   भरतः कैकेयीपुत्रो हन्तुं समधिगच्छति

   atha dāśarathiṃ rāmaṃ pitrā rājyādvivāsitam

   bharataḥ kaikeyīputro hantuṃ samadhigacchati

5. 5

   भर्ता चैव सखा चैव रामो दाशरथिर्मम

   तस्यार्थकामाः संनद्धा गङ्गानूपेऽत्र तिष्ठत

   bhartā caiva sakhā caiva rāmo dāśarathirmama

   tasyārthakāmāḥ saṃnaddhā gaṅgānūpe'tra tiṣṭhata

6. 6

   तिष्ठन्तु सर्वदाशाश्च गङ्गामन्वाश्रिता नदीम्

   बलयुक्ता नदीरक्षा मांसमूलफलाशनाः

   tiṣṭhantu sarvadāśāśca gaṅgāmanvāśritā nadīm

   balayuktā nadīrakṣā māṃsamūlaphalāśanāḥ

7. 7

   नावां शतानां पञ्चानां कैवर्तानां शतं शतम्

   संनद्धानां तथा यूनां तिष्ठन्त्वित्यभ्यचोदयत्

   nāvāṃ śatānāṃ pañcānāṃ kaivartānāṃ śataṃ śatam

   saṃnaddhānāṃ tathā yūnāṃ tiṣṭhantvityabhyacodayat

8. 8

   यदा तुष्टस्तु भरतो रामस्येह भविष्यति

   सेयं स्वस्तिमयी सेना गङ्गामद्य तरिष्यति

   yadā tuṣṭastu bharato rāmasyeha bhaviṣyati

   seyaṃ svastimayī senā gaṅgāmadya tariṣyati

9. 9

   इत्युक्त्वोपायनं गृह्य मत्स्यमांसमधूनि च

   अभिचक्राम भरतं निषादाधिपतिर्गुहः

   ityuktvopāyanaṃ gṛhya matsyamāṃsamadhūni ca

   abhicakrāma bharataṃ niṣādādhipatirguhaḥ

10. 10

    तमायान्तं तु सम्प्रेक्ष्य सूतपुत्रः प्रतापवान्

    भरतायाचचक्षेऽथ विनयज्ञो विनीतवत्

    tamāyāntaṃ tu samprekṣya sūtaputraḥ pratāpavān

    bharatāyācacakṣe'tha vinayajño vinītavat

11. 11

    एष ज्ञातिसहस्रेण स्थपतिः परिवारितः

    कुशलो दण्डकारण्ये वृद्धो भ्रातुश्च ते सखा

    eṣa jñātisahasreṇa sthapatiḥ parivāritaḥ

    kuśalo daṇḍakāraṇye vṛddho bhrātuśca te sakhā

12. 12

    तस्मात्पश्यतु काकुत्स्थ त्वां निषादाधिपो गुहः

    असंशयं विजानीते यत्र तौ रामलक्ष्मणौ

    tasmātpaśyatu kākutstha tvāṃ niṣādādhipo guhaḥ

    asaṃśayaṃ vijānīte yatra tau rāmalakṣmaṇau

13. 13

    एतत्तु वचनं श्रुत्वा सुमन्त्राद्भरतः शुभम्

    उवाच वचनं शीघ्रं गुहः पश्यतु मामिति

    etattu vacanaṃ śrutvā sumantrādbharataḥ śubham

    uvāca vacanaṃ śīghraṃ guhaḥ paśyatu māmiti

14. 14

    लब्ध्वाभ्यनुज्ञां संहृष्टो ज्ञातिभिः परिवारितः

    आगम्य भरतं प्रह्वो गुहो वचनमब्रवीत्

    labdhvābhyanujñāṃ saṃhṛṣṭo jñātibhiḥ parivāritaḥ

    āgamya bharataṃ prahvo guho vacanamabravīt

15. 15

    निष्कुटश्चैव देशोऽयं वञ्चिताश्चापि ते वयम्

    निवेदयामस्ते सर्वे स्वके दाशकुले वस

    niṣkuṭaścaiva deśo'yaṃ vañcitāścāpi te vayam

    nivedayāmaste sarve svake dāśakule vasa

16. 16

    अस्ति मूलं फलं चैव निषादैः समुपाहृतम्

    आर्द्रं च मांसं शुष्कं च वन्यं चोच्चावचं महत्

    asti mūlaṃ phalaṃ caiva niṣādaiḥ samupāhṛtam

    ārdraṃ ca māṃsaṃ śuṣkaṃ ca vanyaṃ coccāvacaṃ mahat

17. 17

    आशंसे स्वाशिता सेना वत्स्यतीमां विभावरीम्

    अर्चितो विविधैः कामैः श्वः ससैन्यो गमिष्यसि

    āśaṃse svāśitā senā vatsyatīmāṃ vibhāvarīm

    arcito vividhaiḥ kāmaiḥ śvaḥ sasainyo gamiṣyasi