Sarga 11

15 shlokas

1. 1

   अतदर्हं महाराजं शयानमतथोचितम्

   ययातिमिव पुण्यान्ते देवलोकात्परिच्युतम्

   atadarhaṃ mahārājaṃ śayānamatathocitam

   yayātimiva puṇyānte devalokātparicyutam

2. 2

   अनर्थरूपा सिद्धार्था अभीता भयदर्शिनी

   पुनराकारयामास तमेव वरमङ्गना

   anartharūpā siddhārthā abhītā bhayadarśinī

   punarākārayāmāsa tameva varamaṅganā

3. 3

   त्वं कत्थसे महाराज सत्यवादी दृढव्रतः

   मम चेमं वरं कस्माद्विधारयितुमिच्छसि

   tvaṃ katthase mahārāja satyavādī dṛḍhavrataḥ

   mama cemaṃ varaṃ kasmādvidhārayitumicchasi

4. 4

   एवमुक्तस्तु कैकेय्या राजा दशरथस्तदा

   प्रत्युवाच ततः क्रुद्धो मुहूर्तं विह्वलन्निव

   evamuktastu kaikeyyā rājā daśarathastadā

   pratyuvāca tataḥ kruddho muhūrtaṃ vihvalanniva

5. 5

   मृते मयि गते रामे वनं मनुजपुंगवे

   हन्तानार्ये ममामित्रे रामः प्रव्राजितो वनम्

   mṛte mayi gate rāme vanaṃ manujapuṃgave

   hantānārye mamāmitre rāmaḥ pravrājito vanam

6. 6

   यदि सत्यं ब्रवीम्येतत्तदसत्यं भविष्यति

   अकीर्तिरतुला लोके ध्रुवं परिभवश्च मे

   yadi satyaṃ bravīmyetattadasatyaṃ bhaviṣyati

   akīrtiratulā loke dhruvaṃ paribhavaśca me

7. 7

   तथा विलपतस्तस्य परिभ्रमितचेतसः

   अस्तमभ्यगमत्सूर्यो रजनी चाभ्यवर्तत

   tathā vilapatastasya paribhramitacetasaḥ

   astamabhyagamatsūryo rajanī cābhyavartata

8. 8

   स त्रियामा तथार्तस्य चन्द्रमण्डलमण्डिता

   राज्ञो विलपमानस्य न व्यभासत शर्वरी

   sa triyāmā tathārtasya candramaṇḍalamaṇḍitā

   rājño vilapamānasya na vyabhāsata śarvarī

9. 9

   तथैवोष्णं विनिःश्वस्य वृद्धो दशरथो नृपः

   विललापार्तवद्दुःखं गगनासक्तलोचनः

   tathaivoṣṇaṃ viniḥśvasya vṛddho daśaratho nṛpaḥ

   vilalāpārtavadduḥkhaṃ gaganāsaktalocanaḥ

10. 10

    न प्रभातं त्वयेच्छामि मयायं रचितोऽञ्जलिः

    अथवा गम्यतां शीघ्रं नाहमिच्छामि निर्घृणाम्

    नृशंसां कैकेयीं द्रष्टुं यत्कृते व्यसनं महत्

    na prabhātaṃ tvayecchāmi mayāyaṃ racito'ñjaliḥ

    athavā gamyatāṃ śīghraṃ nāhamicchāmi nirghṛṇām

    nṛśaṃsāṃ kaikeyīṃ draṣṭuṃ yatkṛte vyasanaṃ mahat

11. 11

    एवमुक्त्वा ततो राजा कैकेयीं संयताञ्जलिः

    प्रसादयामास पुनः कैकेयीं चेदमब्रवीत्

    evamuktvā tato rājā kaikeyīṃ saṃyatāñjaliḥ

    prasādayāmāsa punaḥ kaikeyīṃ cedamabravīt

12. 12

    साधुवृत्तस्य दीनस्य त्वद्गतस्य गतायुषः

    प्रसादः क्रियतां देवि भद्रे राज्ञो विशेषतः

    sādhuvṛttasya dīnasya tvadgatasya gatāyuṣaḥ

    prasādaḥ kriyatāṃ devi bhadre rājño viśeṣataḥ

13. 13

    शून्येन खलु सुश्रोणि मयेदं समुदाहृतम्

    कुरु साधु प्रसादं मे बाले सहृदया ह्यसि

    śūnyena khalu suśroṇi mayedaṃ samudāhṛtam

    kuru sādhu prasādaṃ me bāle sahṛdayā hyasi

14. 14

    विशुद्धभावस्य हि दुष्टभावा ताम्रेक्षणस्याश्रुकलस्य राज्ञः

    श्रुत्वा विचित्रं करुणं विलापं भर्तुर्नृशंसा न चकार वाक्यम्

    viśuddhabhāvasya hi duṣṭabhāvā tāmrekṣaṇasyāśrukalasya rājñaḥ

    śrutvā vicitraṃ karuṇaṃ vilāpaṃ bharturnṛśaṃsā na cakāra vākyam

15. 15

    ततः स राजा पुनरेव मूर्छितः प्रियामतुष्टां प्रतिकूलभाषिणीम्

    समीक्ष्य पुत्रस्य विवासनं प्रति क्षितौ विसंज्ञो निपपात दुःखितः

    tataḥ sa rājā punareva mūrchitaḥ priyāmatuṣṭāṃ pratikūlabhāṣiṇīm

    samīkṣya putrasya vivāsanaṃ prati kṣitau visaṃjño nipapāta duḥkhitaḥ