Sarga 13

28 shlokas

1. 1

   ते तु तां रजनीमुष्य ब्राह्मणा वेदपारगाः

   उपतस्थुरुपस्थानं सहराजपुरोहिताः

   te tu tāṃ rajanīmuṣya brāhmaṇā vedapāragāḥ

   upatasthurupasthānaṃ saharājapurohitāḥ

2. 2

   अमात्या बलमुख्याश्च मुख्या ये निगमस्य च

   राघवस्याभिषेकार्थे प्रीयमाणास्तु संगताः

   amātyā balamukhyāśca mukhyā ye nigamasya ca

   rāghavasyābhiṣekārthe prīyamāṇāstu saṃgatāḥ

3. 3

   उदिते विमले सूर्ये पुष्ये चाभ्यागतेऽहनि

   अभिषेकाय रामस्य द्विजेन्द्रैरुपकल्पितम्

   udite vimale sūrye puṣye cābhyāgate'hani

   abhiṣekāya rāmasya dvijendrairupakalpitam

4. 4

   काञ्चना जलकुम्भाश्च भद्रपीठं स्वलंकृतम्

   रामश्च सम्यगास्तीर्णो भास्वता व्याघ्रचर्मणा

   kāñcanā jalakumbhāśca bhadrapīṭhaṃ svalaṃkṛtam

   rāmaśca samyagāstīrṇo bhāsvatā vyāghracarmaṇā

5. 5

   गङ्गायमुनयोः पुण्यात्संगमादाहृतं जलम्

   याश्चान्याः सरितः पुण्या ह्रदाः कूपाः सरांसि च

   gaṅgāyamunayoḥ puṇyātsaṃgamādāhṛtaṃ jalam

   yāścānyāḥ saritaḥ puṇyā hradāḥ kūpāḥ sarāṃsi ca

6. 6

   प्राग्वाहाश्चोर्ध्ववाहाश्च तिर्यग्वाहाः समाहिताः

   ताभ्यश्चैवाहृतं तोयं समुद्रेभ्यश्च सर्वशः

   prāgvāhāścordhvavāhāśca tiryagvāhāḥ samāhitāḥ

   tābhyaścaivāhṛtaṃ toyaṃ samudrebhyaśca sarvaśaḥ

7. 7

   क्षौद्रं दधिघृतं लाजा दर्भाः सुमनसः पयः

   सलाजाः क्षीरिभिश्छन्ना घटाः काञ्चनराजताः

   पद्मोत्पलयुता भान्ति पूर्णाः परमवारिणा

   kṣaudraṃ dadhighṛtaṃ lājā darbhāḥ sumanasaḥ payaḥ

   salājāḥ kṣīribhiśchannā ghaṭāḥ kāñcanarājatāḥ

   padmotpalayutā bhānti pūrṇāḥ paramavāriṇā

8. 8

   चन्द्रांशुविकचप्रख्यं पाण्डुरं रत्नभूषितम्

   सज्जं तिष्ठति रामस्य वालव्यजनमुत्तमम्

   candrāṃśuvikacaprakhyaṃ pāṇḍuraṃ ratnabhūṣitam

   sajjaṃ tiṣṭhati rāmasya vālavyajanamuttamam

9. 9

   चन्द्रमण्डलसंकाशमातपत्रं च पाण्डुरम्

   सज्जं द्युतिकरं श्रीमदभिषेकपुरस्कृतम्

   candramaṇḍalasaṃkāśamātapatraṃ ca pāṇḍuram

   sajjaṃ dyutikaraṃ śrīmadabhiṣekapuraskṛtam

10. 10

    पाण्डुरश्च वृषः सज्जः पाण्डुराश्वश्च सुस्थितः

    प्रस्रुतश्च गजः श्रीमानौपवाह्यः प्रतीक्षते

    pāṇḍuraśca vṛṣaḥ sajjaḥ pāṇḍurāśvaśca susthitaḥ

    prasrutaśca gajaḥ śrīmānaupavāhyaḥ pratīkṣate

11. 11

    अष्टौ कन्याश्च मङ्गल्याः सर्वाभरणभूषिताः

    वादित्राणि च सर्वाणि बन्दिनश्च तथापरे

    aṣṭau kanyāśca maṅgalyāḥ sarvābharaṇabhūṣitāḥ

    vāditrāṇi ca sarvāṇi bandinaśca tathāpare

12. 12

    इक्ष्वाकूणां यथा राज्ये संभ्रियेताभिषेचनम्

    तथा जातीयमादाय राजपुत्राभिषेचनम्

    ikṣvākūṇāṃ yathā rājye saṃbhriyetābhiṣecanam

    tathā jātīyamādāya rājaputrābhiṣecanam

13. 13

    ते राजवचनात्तत्र समवेता महीपतिम्

    अपश्यन्तोऽब्रुवन्को नु राज्ञो नः प्रतिवेदयेत्

    te rājavacanāttatra samavetā mahīpatim

    apaśyanto'bruvanko nu rājño naḥ prativedayet

14. 14

    न पश्यामश्च राजानमुदितश्च दिवाकरः

    यौवराज्याभिषेकश्च सज्जो रामस्य धीमतः

    na paśyāmaśca rājānamuditaśca divākaraḥ

    yauvarājyābhiṣekaśca sajjo rāmasya dhīmataḥ

15. 15

    इति तेषु ब्रुवाणेषु सार्वभौमान्महीपतीन्

    अब्रवीत्तानिदं सर्वान्सुमन्त्रो राजसत्कृतः

    iti teṣu bruvāṇeṣu sārvabhaumānmahīpatīn

    abravīttānidaṃ sarvānsumantro rājasatkṛtaḥ

16. 16

    अयं पृच्छामि वचनात्सुखमायुष्मतामहम्

    राज्ञः संप्रतिबुद्धस्य यच्चागमनकारणम्

    ayaṃ pṛcchāmi vacanātsukhamāyuṣmatāmaham

    rājñaḥ saṃpratibuddhasya yaccāgamanakāraṇam

17. 17

    इत्युक्त्वान्तःपुरद्वारमाजगाम पुराणवित्

    आशीर्भिर्गुणयुक्ताभिरभितुष्टाव राघवम्

    ityuktvāntaḥpuradvāramājagāma purāṇavit

    āśīrbhirguṇayuktābhirabhituṣṭāva rāghavam

18. 18

    गता भगवती रात्रिरहः शिवमुपस्थितम्

    बुध्यस्व नृपशार्दूल कुरु कार्यमनन्तरम्

    gatā bhagavatī rātrirahaḥ śivamupasthitam

    budhyasva nṛpaśārdūla kuru kāryamanantaram

19. 19

    ब्राह्मणा बलमुख्याश्च नैगमाश्चागता नृप

    दर्शनं प्रतिकाङ्क्षन्ते प्रतिबुध्यस्व राघव

    brāhmaṇā balamukhyāśca naigamāścāgatā nṛpa

    darśanaṃ pratikāṅkṣante pratibudhyasva rāghava

20. 20

    स्तुवन्तं तं तदा सूतं सुमन्त्रं मन्त्रकोविदम्

    प्रतिबुध्य ततो राजा इदं वचनमब्रवीत्

    stuvantaṃ taṃ tadā sūtaṃ sumantraṃ mantrakovidam

    pratibudhya tato rājā idaṃ vacanamabravīt

21. 21

    न चैव संप्रसुप्तोऽहमानयेदाशु राघवम्

    इति राजा दशरथः सूतं तत्रान्वशात्पुनः

    na caiva saṃprasupto'hamānayedāśu rāghavam

    iti rājā daśarathaḥ sūtaṃ tatrānvaśātpunaḥ

22. 22

    स राजवचनं श्रुत्वा शिरसा प्रतिपूज्य तम्

    निर्जगाम नृपावासान्मन्यमानः प्रियं महत्

    sa rājavacanaṃ śrutvā śirasā pratipūjya tam

    nirjagāma nṛpāvāsānmanyamānaḥ priyaṃ mahat

23. 23

    प्रपन्नो राजमार्गं च पताकाध्वजशोभितम्

    स सूतस्तत्र शुश्राव रामाधिकरणाः कथाः

    prapanno rājamārgaṃ ca patākādhvajaśobhitam

    sa sūtastatra śuśrāva rāmādhikaraṇāḥ kathāḥ

24. 24

    ततो ददर्श रुचिरं कैलाससदृशप्रभम्

    रामवेश्म सुमन्त्रस्तु शक्रवेश्मसमप्रभम्

    tato dadarśa ruciraṃ kailāsasadṛśaprabham

    rāmaveśma sumantrastu śakraveśmasamaprabham

25. 25

    महाकपाटपिहितं वितर्दिशतशोभितम्

    काञ्चनप्रतिमैकाग्रं मणिविद्रुमतोरणम्

    mahākapāṭapihitaṃ vitardiśataśobhitam

    kāñcanapratimaikāgraṃ maṇividrumatoraṇam

26. 26

    शारदाभ्रघनप्रख्यं दीप्तं मेरुगुहोपमम्

    दामभिर्वरमाल्यानां सुमहद्भिरलंकृतम्

    śāradābhraghanaprakhyaṃ dīptaṃ meruguhopamam

    dāmabhirvaramālyānāṃ sumahadbhiralaṃkṛtam

27. 27

    स वाजियुक्तेन रथेन सारथिर्नराकुलं राजकुलं विलोकयन्

    ततः समासाद्य महाधनं महत्प्रहृष्टरोमा स बभूव सारथिः

    sa vājiyuktena rathena sārathirnarākulaṃ rājakulaṃ vilokayan

    tataḥ samāsādya mahādhanaṃ mahatprahṛṣṭaromā sa babhūva sārathiḥ

28. 28

    तदद्रिकूटाचलमेघसंनिभं महाविमानोत्तमवेश्मसंघवत्

    अवार्यमाणः प्रविवेश सारथिः प्रभूतरत्नं मकरो यथार्णवम्

    tadadrikūṭācalameghasaṃnibhaṃ mahāvimānottamaveśmasaṃghavat

    avāryamāṇaḥ praviveśa sārathiḥ prabhūtaratnaṃ makaro yathārṇavam