Sarga 88

20 shlokas

1. 1

   वाल्मीकिनैवमुक्तस्तु राघवः प्रत्यभाषत

   प्राञ्जलिर्जगतो मध्ये दृष्ट्वा तां देववर्णिनीम्

   vālmīkinaivamuktastu rāghavaḥ pratyabhāṣata

   prāñjalirjagato madhye dṛṣṭvā tāṃ devavarṇinīm

2. 2

   एवमेतन्महाभाग यथा वदसि धर्मवित्

   प्रत्ययो हि मम ब्रह्मंस्तव वाक्यैरकल्मषैः

   evametanmahābhāga yathā vadasi dharmavit

   pratyayo hi mama brahmaṃstava vākyairakalmaṣaiḥ

3. 3

   प्रत्ययो हि पुरा दत्तो वैदेह्या सुरसंनिधौ

   सेयं लोकभयाद्ब्रह्मन्नपापेत्यभिजानता

   परित्यक्ता मया सीता तद्भवान्क्षन्तुमर्हति

   pratyayo hi purā datto vaidehyā surasaṃnidhau

   seyaṃ lokabhayādbrahmannapāpetyabhijānatā

   parityaktā mayā sītā tadbhavānkṣantumarhati

4. 4

   जानामि चेमौ पुत्रौ मे यमजातौ कुशीलवौ

   शुद्धायां जगतो मध्ये मैथिल्यां प्रीतिरस्तु मे

   jānāmi cemau putrau me yamajātau kuśīlavau

   śuddhāyāṃ jagato madhye maithilyāṃ prītirastu me

5. 5

   अभिप्रायं तु विज्ञाय रामस्य सुरसत्तमाः

   पितामहं पुरस्कृत्य सर्व एव समागताः

   abhiprāyaṃ tu vijñāya rāmasya surasattamāḥ

   pitāmahaṃ puraskṛtya sarva eva samāgatāḥ

6. 6

   आदित्या वसवो रुद्रा विश्वे देवा मरुद्गणाः

   अश्विनावृषिगन्धर्वा अप्सराणां गणास्तथा

   साध्याश्च देवाः सर्वे ते सर्वे च परमर्षयः

   ādityā vasavo rudrā viśve devā marudgaṇāḥ

   aśvināvṛṣigandharvā apsarāṇāṃ gaṇāstathā

   sādhyāśca devāḥ sarve te sarve ca paramarṣayaḥ

7. 7

   ततो वायुः शुभः पुण्यो दिव्यगन्धो मनोरमः

   तं जनौघं सुरश्रेष्ठो ह्लादयामास सर्वतः

   tato vāyuḥ śubhaḥ puṇyo divyagandho manoramaḥ

   taṃ janaughaṃ suraśreṣṭho hlādayāmāsa sarvataḥ

8. 8

   तदद्भुतमिवाचिन्त्यं निरीक्षन्ते समाहिताः

   मानवाः सर्वराष्ट्रेभ्यः पूर्वं कृतयुगे यथा

   tadadbhutamivācintyaṃ nirīkṣante samāhitāḥ

   mānavāḥ sarvarāṣṭrebhyaḥ pūrvaṃ kṛtayuge yathā

9. 9

   सर्वान्समागतान्दृष्ट्वा सीता काषायवासिनी

   अब्रवीत्प्राञ्जलिर्वाक्यमधोदृष्टिरवाङ्मुखी

   sarvānsamāgatāndṛṣṭvā sītā kāṣāyavāsinī

   abravītprāñjalirvākyamadhodṛṣṭiravāṅmukhī

10. 10

    यथाहं राघवादन्यं मनसापि न चिन्तये

    तथा मे माधवी देवी विवरं दातुमर्हति

    yathāhaṃ rāghavādanyaṃ manasāpi na cintaye

    tathā me mādhavī devī vivaraṃ dātumarhati

11. 11

    तथा शपन्त्यां वैदेह्यां प्रादुरासीत्तदद्भुतम्

    भूतलादुत्थितं दिव्यं सिंहासनमनुत्तमम्

    tathā śapantyāṃ vaidehyāṃ prādurāsīttadadbhutam

    bhūtalādutthitaṃ divyaṃ siṃhāsanamanuttamam

12. 12

    ध्रियमाणं शिरोभिस्तन्नागैरमितविक्रमैः

    दिव्यं दिव्येन वपुषा सर्वरत्नविभूषितम्

    dhriyamāṇaṃ śirobhistannāgairamitavikramaiḥ

    divyaṃ divyena vapuṣā sarvaratnavibhūṣitam

13. 13

    तस्मिंस्तु धरणी देवी बाहुभ्यां गृह्य मैथिलीम्

    स्वागतेनाभिनन्द्यैनामासने चोपवेशयत्

    tasmiṃstu dharaṇī devī bāhubhyāṃ gṛhya maithilīm

    svāgatenābhinandyaināmāsane copaveśayat

14. 14

    तामासनगतां दृष्ट्वा प्रविशन्तीं रसातलम्

    पुष्पवृष्टिरविच्छिन्ना दिव्या सीतामवाकिरत्

    tāmāsanagatāṃ dṛṣṭvā praviśantīṃ rasātalam

    puṣpavṛṣṭiravicchinnā divyā sītāmavākirat

15. 15

    साधुकारश्च सुमहान्देवानां सहसोत्थितः

    साधु साध्विति वै सीते यस्यास्ते शीलमीदृशम्

    sādhukāraśca sumahāndevānāṃ sahasotthitaḥ

    sādhu sādhviti vai sīte yasyāste śīlamīdṛśam

16. 16

    एवं बहुविधा वाचो ह्यन्तरिक्षगताः सुराः

    व्याजह्रुर्हृष्टमनसो दृष्ट्वा सीताप्रवेशनम्

    evaṃ bahuvidhā vāco hyantarikṣagatāḥ surāḥ

    vyājahrurhṛṣṭamanaso dṛṣṭvā sītāpraveśanam

17. 17

    यज्ञवाटगताश्चापि मुनयः सर्व एव ते

    राजानश्च नरव्याघ्रा विस्मयान्नोपरेमिरे

    yajñavāṭagatāścāpi munayaḥ sarva eva te

    rājānaśca naravyāghrā vismayānnoparemire

18. 18

    अन्तरिक्षे च भूमौ च सर्वे स्थावरजङ्गमाः

    दानवाश्च महाकायाः पाताले पन्नगाधिपाः

    antarikṣe ca bhūmau ca sarve sthāvarajaṅgamāḥ

    dānavāśca mahākāyāḥ pātāle pannagādhipāḥ

19. 19

    केचिद्विनेदुः संहृष्टाः केचिद्ध्यानपरायणाः

    केचिद्रामं निरीक्षन्ते केचित्सीतामचेतनाः

    kecidvineduḥ saṃhṛṣṭāḥ keciddhyānaparāyaṇāḥ

    kecidrāmaṃ nirīkṣante kecitsītāmacetanāḥ

20. 20

    सीताप्रवेशनं दृष्ट्वा तेषामासीत्समागमः

    तं मुहूर्तमिवात्यर्थं सर्वं संमोहितं जगत्

    sītāpraveśanaṃ dṛṣṭvā teṣāmāsītsamāgamaḥ

    taṃ muhūrtamivātyarthaṃ sarvaṃ saṃmohitaṃ jagat