42 shlokas
- 1
कैलासं लङ्घयित्वाथ दशग्रीवः सराक्षसः
आससाद महातेजा इन्द्रलोकं निशाचरः
kailāsaṃ laṅghayitvātha daśagrīvaḥ sarākṣasaḥ
āsasāda mahātejā indralokaṃ niśācaraḥ
- 2
तस्य राक्षससैन्यस्य समन्तादुपयास्यतः
देवलोकं ययौ शब्दो भिद्यमानार्णवोपमः
tasya rākṣasasainyasya samantādupayāsyataḥ
devalokaṃ yayau śabdo bhidyamānārṇavopamaḥ
- 3
श्रुत्वा तु रावणं प्राप्तमिन्द्रः संचलितासनः
अब्रवीत्तत्र तान्देवान्सर्वानेव समागतान्
śrutvā tu rāvaṇaṃ prāptamindraḥ saṃcalitāsanaḥ
abravīttatra tāndevānsarvāneva samāgatān
- 4
आदित्यान्सवसून्रुद्रान्विश्वान्साध्यान्मरुद्गणान्
सज्जीभवत युद्धार्थं रावणस्य दुरात्मनः
ādityānsavasūnrudrānviśvānsādhyānmarudgaṇān
sajjībhavata yuddhārthaṃ rāvaṇasya durātmanaḥ
- 5
एवमुक्तास्तु शक्रेण देवाः शक्रसमा युधि
संनह्यन्त महासत्त्वा युद्धश्रद्धासमन्विताः
evamuktāstu śakreṇa devāḥ śakrasamā yudhi
saṃnahyanta mahāsattvā yuddhaśraddhāsamanvitāḥ
- 6
स तु दीनः परित्रस्तो महेन्द्रो रावणं प्रति
विष्णोः समीपमागत्य वाक्यमेतदुवाच ह
sa tu dīnaḥ paritrasto mahendro rāvaṇaṃ prati
viṣṇoḥ samīpamāgatya vākyametaduvāca ha
- 7
विष्णो कथं करिष्यामो महावीर्यपराक्रम
असौ हि बलवान्रक्षो युद्धार्थमभिवर्तते
viṣṇo kathaṃ kariṣyāmo mahāvīryaparākrama
asau hi balavānrakṣo yuddhārthamabhivartate
- 8
वरप्रदानाद्बलवान्न खल्वन्येन हेतुना
तच्च सत्यं हि कर्तव्यं वाक्यं देव प्रजापतेः
varapradānādbalavānna khalvanyena hetunā
tacca satyaṃ hi kartavyaṃ vākyaṃ deva prajāpateḥ
- 9
तद्यथा नमुचिर्वृत्रो बलिर्नरकशम्बरौ
त्वन्मतं समवष्टभ्य यथा दग्धास्तथा कुरु
tadyathā namucirvṛtro balirnarakaśambarau
tvanmataṃ samavaṣṭabhya yathā dagdhāstathā kuru
- 10
न ह्यन्यो देव देवानामापत्सु सुमहाबल
गतिः परायणं वास्ति त्वामृते पुरुषोत्तम
na hyanyo deva devānāmāpatsu sumahābala
gatiḥ parāyaṇaṃ vāsti tvāmṛte puruṣottama
- 11
त्वं हि नारायणः श्रीमान्पद्मनाभः सनातनः
त्वयाहं स्थापितश्चैव देवराज्ये सनातने
tvaṃ hi nārāyaṇaḥ śrīmānpadmanābhaḥ sanātanaḥ
tvayāhaṃ sthāpitaścaiva devarājye sanātane
- 12
तदाख्याहि यथातत्त्वं देवदेव मम स्वयम्
असिचक्रसहायस्त्वं युध्यसे संयुगे रिपुम्
tadākhyāhi yathātattvaṃ devadeva mama svayam
asicakrasahāyastvaṃ yudhyase saṃyuge ripum
- 13
एवमुक्तः स शक्रेण देवो नारायणः प्रभुः
अब्रवीन्न परित्रासः कार्यस्ते श्रूयतां च मे
evamuktaḥ sa śakreṇa devo nārāyaṇaḥ prabhuḥ
abravīnna paritrāsaḥ kāryaste śrūyatāṃ ca me
- 14
न तावदेष दुर्वृत्तः शक्यो दैवतदानवैः
हन्तुं युधि समासाद्य वरदानेन दुर्जयः
na tāvadeṣa durvṛttaḥ śakyo daivatadānavaiḥ
hantuṃ yudhi samāsādya varadānena durjayaḥ
- 15
सर्वथा तु महत्कर्म करिष्यति बलोत्कटः
रक्षः पुत्रसहायोऽसौ दृष्टमेतन्निसर्गतः
sarvathā tu mahatkarma kariṣyati balotkaṭaḥ
rakṣaḥ putrasahāyo'sau dṛṣṭametannisargataḥ
- 16
ब्रवीषि यत्तु मां शक्र संयुगे योत्स्यसीति ह
नैवाहं प्रतियोत्स्ये तं रावणं राक्षसाधिपम्
bravīṣi yattu māṃ śakra saṃyuge yotsyasīti ha
naivāhaṃ pratiyotsye taṃ rāvaṇaṃ rākṣasādhipam
- 17
अनिहत्य रिपुं विष्णुर्न हि प्रतिनिवर्तते
दुर्लभश्चैष कामोऽद्य वरमासाद्य राक्षसे
anihatya ripuṃ viṣṇurna hi pratinivartate
durlabhaścaiṣa kāmo'dya varamāsādya rākṣase
- 18
प्रतिजानामि देवेन्द्र त्वत्समीपं शतक्रतो
राक्षसस्याहमेवास्य भविता मृत्युकारणम्
pratijānāmi devendra tvatsamīpaṃ śatakrato
rākṣasasyāhamevāsya bhavitā mṛtyukāraṇam
- 19
अहमेनं वधिष्यामि रावणं ससुतं युधि
देवतास्तोषयिष्यामि ज्ञात्वा कालमुपस्थितम्
ahamenaṃ vadhiṣyāmi rāvaṇaṃ sasutaṃ yudhi
devatāstoṣayiṣyāmi jñātvā kālamupasthitam
- 20
एतस्मिन्नन्तरे नादः शुश्रुवे रजनीक्षये
तस्य रावणसैन्यस्य प्रयुद्धस्य समन्ततः
etasminnantare nādaḥ śuśruve rajanīkṣaye
tasya rāvaṇasainyasya prayuddhasya samantataḥ
- 21
अथ युद्धं समभवद्देवराक्षसयोस्तदा
घोरं तुमुलनिर्ह्रादं नानाप्रहरणायुधम्
atha yuddhaṃ samabhavaddevarākṣasayostadā
ghoraṃ tumulanirhrādaṃ nānāpraharaṇāyudham
- 22
एतस्मिन्नन्तरे शूरा राक्षसा घोरदर्शनाः
युद्धार्थमभ्यधावन्त सचिवा रावणाज्ञया
etasminnantare śūrā rākṣasā ghoradarśanāḥ
yuddhārthamabhyadhāvanta sacivā rāvaṇājñayā
- 23
मारीचश्च प्रहस्तश्च महापार्श्वमहोदरौ
अकम्पनो निकुम्भश्च शुकः सारण एव च
mārīcaśca prahastaśca mahāpārśvamahodarau
akampano nikumbhaśca śukaḥ sāraṇa eva ca
- 24
संह्रादिर्धूमकेतुश्च महादंष्ट्रो महामुखः
जम्बुमाली महामाली विरूपाक्षश्च राक्षसः
saṃhrādirdhūmaketuśca mahādaṃṣṭro mahāmukhaḥ
jambumālī mahāmālī virūpākṣaśca rākṣasaḥ
- 25
एतैः सर्वैर्महावीर्यैर्वृतो राक्षसपुंगवः
रावणस्यार्यकः सैन्यं सुमाली प्रविवेश ह
etaiḥ sarvairmahāvīryairvṛto rākṣasapuṃgavaḥ
rāvaṇasyāryakaḥ sainyaṃ sumālī praviveśa ha
- 26
स हि देवगणान्सर्वान्नानाप्रहरणैः शितैः
विध्वंसयति संक्रुद्धः सह तैः क्षणदाचरैः
sa hi devagaṇānsarvānnānāpraharaṇaiḥ śitaiḥ
vidhvaṃsayati saṃkruddhaḥ saha taiḥ kṣaṇadācaraiḥ
- 27
एतस्मिन्नन्तरे शूरो वसूनामष्टमो वसुः
सावित्र इति विख्यातः प्रविवेश महारणम्
etasminnantare śūro vasūnāmaṣṭamo vasuḥ
sāvitra iti vikhyātaḥ praviveśa mahāraṇam
- 28
ततो युद्धं समभवत्सुराणां राक्षसैः सह
क्रुद्धानां रक्षसां कीर्तिं समरेष्वनिवर्तिनाम्
tato yuddhaṃ samabhavatsurāṇāṃ rākṣasaiḥ saha
kruddhānāṃ rakṣasāṃ kīrtiṃ samareṣvanivartinām
- 29
ततस्ते राक्षसाः शूरा देवांस्तान्समरे स्थितान्
नानाप्रहरणैर्घोरैर्जघ्नुः शतसहस्रशः
tataste rākṣasāḥ śūrā devāṃstānsamare sthitān
nānāpraharaṇairghorairjaghnuḥ śatasahasraśaḥ
- 30
सुरास्तु राक्षसान्घोरान्महावीर्यान्स्वतेजसा
समरे विविधैः शस्त्रैरनयन्यमसादनम्
surāstu rākṣasānghorānmahāvīryānsvatejasā
samare vividhaiḥ śastrairanayanyamasādanam