Sarga 70

19 shlokas

1. 1

   तदद्भुततमं वाक्यं श्रुत्वागस्त्यस्य राघवः

   गौरवाद्विस्मयाच्चैव भूयः प्रष्टुं प्रचक्रमे

   tadadbhutatamaṃ vākyaṃ śrutvāgastyasya rāghavaḥ

   gauravādvismayāccaiva bhūyaḥ praṣṭuṃ pracakrame

2. 2

   भगवंस्तद्वनं घोरं तपस्तप्यति यत्र सः

   श्वेतो वैदर्भको राजा कथं तदमृगद्विजम्

   bhagavaṃstadvanaṃ ghoraṃ tapastapyati yatra saḥ

   śveto vaidarbhako rājā kathaṃ tadamṛgadvijam

3. 3

   निःसत्त्वं च वनं जातं शून्यं मनुजवर्जितम्

   तपश्चर्तुं प्रविष्टः स श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः

   niḥsattvaṃ ca vanaṃ jātaṃ śūnyaṃ manujavarjitam

   tapaścartuṃ praviṣṭaḥ sa śrotumicchāmi tattvataḥ

4. 4

   रामस्य भाषितं श्रुत्वा कौतूहलसमन्वितम्

   वाक्यं परमतेजस्वी वक्तुमेवोपचक्रमे

   rāmasya bhāṣitaṃ śrutvā kautūhalasamanvitam

   vākyaṃ paramatejasvī vaktumevopacakrame

5. 5

   पुरा कृतयुगे राम मनुर्दण्डधरः प्रभुः

   तस्य पुत्रो महानासीदिक्ष्वाकुः कुलवर्धनः

   purā kṛtayuge rāma manurdaṇḍadharaḥ prabhuḥ

   tasya putro mahānāsīdikṣvākuḥ kulavardhanaḥ

6. 6

   तं पुत्रं पूर्वके राज्ये निक्षिप्य भुवि दुर्जयम्

   पृथिव्यां राजवंशानां भव कर्तेत्युवाच ह

   taṃ putraṃ pūrvake rājye nikṣipya bhuvi durjayam

   pṛthivyāṃ rājavaṃśānāṃ bhava kartetyuvāca ha

7. 7

   तथेति च प्रतिज्ञातं पितुः पुत्रेण राघव

   ततः परमसंहृष्टो मनुः पुनरुवाच ह

   tatheti ca pratijñātaṃ pituḥ putreṇa rāghava

   tataḥ paramasaṃhṛṣṭo manuḥ punaruvāca ha

8. 8

   प्रीतोऽस्मि परमोदारकर्ता चासि न संशयः

   दण्डेन च प्रजा रक्ष मा च दण्डमकारणे

   prīto'smi paramodārakartā cāsi na saṃśayaḥ

   daṇḍena ca prajā rakṣa mā ca daṇḍamakāraṇe

9. 9

   अपराधिषु यो दण्डः पात्यते मानवेषु वै

   स दण्डो विधिवन्मुक्तः स्वर्गं नयति पार्थिवम्

   aparādhiṣu yo daṇḍaḥ pātyate mānaveṣu vai

   sa daṇḍo vidhivanmuktaḥ svargaṃ nayati pārthivam

10. 10

    तस्माद्दण्डे महाबाहो यत्नवान्भव पुत्रक

    धर्मो हि परमो लोके कुर्वतस्ते भविष्यति

    tasmāddaṇḍe mahābāho yatnavānbhava putraka

    dharmo hi paramo loke kurvataste bhaviṣyati

11. 11

    इति तं बहु संदिश्य मनुः पुत्रं समाधिना

    जगाम त्रिदिवं हृष्टो ब्रह्मलोकमनुत्तमम्

    iti taṃ bahu saṃdiśya manuḥ putraṃ samādhinā

    jagāma tridivaṃ hṛṣṭo brahmalokamanuttamam

12. 12

    प्रयाते त्रिदिवे तस्मिन्निक्ष्वाकुरमितप्रभः

    जनयिष्ये कथं पुत्रानिति चिन्तापरोऽभवत्

    prayāte tridive tasminnikṣvākuramitaprabhaḥ

    janayiṣye kathaṃ putrāniti cintāparo'bhavat

13. 13

    कर्मभिर्बहुरूपैश्च तैस्तैर्मनुसुतः सुतान्

    जनयामास धर्मात्मा शतं देवसुतोपमान्

    karmabhirbahurūpaiśca taistairmanusutaḥ sutān

    janayāmāsa dharmātmā śataṃ devasutopamān

14. 14

    तेषामवरजस्तात सर्वेषां रघुनन्दन

    मूढश्चाकृतिविद्यश्च न शुश्रूषति पूर्वजान्

    teṣāmavarajastāta sarveṣāṃ raghunandana

    mūḍhaścākṛtividyaśca na śuśrūṣati pūrvajān

15. 15

    नाम तस्य च दण्डेति पिता चक्रेऽल्पतेजसः

    अवश्यं दण्डपतनं शरीरेऽस्य भविष्यति

    nāma tasya ca daṇḍeti pitā cakre'lpatejasaḥ

    avaśyaṃ daṇḍapatanaṃ śarīre'sya bhaviṣyati

16. 16

    स पश्यमानस्तं दोषं घोरं पुत्रस्य राघव

    विन्ध्यशैवलयोर्मध्ये राज्यं प्रादादरिंदम

    sa paśyamānastaṃ doṣaṃ ghoraṃ putrasya rāghava

    vindhyaśaivalayormadhye rājyaṃ prādādariṃdama

17. 17

    स दण्डस्तत्र राजाभूद्रम्ये पर्वतरोधसि

    पुरं चाप्रतिमं राम न्यवेशयदनुत्तमम्

    sa daṇḍastatra rājābhūdramye parvatarodhasi

    puraṃ cāpratimaṃ rāma nyaveśayadanuttamam

18. 18

    पुरस्य चाकरोन्नाम मधुमन्तमिति प्रभो

    पुरोहितं चोशनसं वरयामास सुव्रतम्

    purasya cākaronnāma madhumantamiti prabho

    purohitaṃ cośanasaṃ varayāmāsa suvratam

19. 19

    एवं स राजा तद्राज्यं कारयत्सपुरोहितः

    प्रहृष्टमनुजाकीर्णं देवराज्यं यथा दिवि

    evaṃ sa rājā tadrājyaṃ kārayatsapurohitaḥ

    prahṛṣṭamanujākīrṇaṃ devarājyaṃ yathā divi