18 shlokas
- 1
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा रामस्याक्लिष्टकर्मणः
अवाक्शिरास्तथाभूतो वाक्यमेतदुवाच ह
tasya tadvacanaṃ śrutvā rāmasyākliṣṭakarmaṇaḥ
avākśirāstathābhūto vākyametaduvāca ha
- 2
शूद्रयोन्यां प्रसूतोऽस्मि तप उग्रं समास्थितः
देवत्वं प्रार्थये राम सशरीरो महायशः
śūdrayonyāṃ prasūto'smi tapa ugraṃ samāsthitaḥ
devatvaṃ prārthaye rāma saśarīro mahāyaśaḥ
- 3
न मिथ्याहं वदे राजन्देवलोकजिगीषया
शूद्रं मां विद्धि काकुत्स्थ शम्बूकं नाम नामतः
na mithyāhaṃ vade rājandevalokajigīṣayā
śūdraṃ māṃ viddhi kākutstha śambūkaṃ nāma nāmataḥ
- 4
भाषतस्तस्य शूद्रस्य खड्गं सुरुचिरप्रभम्
निष्कृष्य कोशाद्विमलं शिरश्चिच्छेद राघवः
bhāṣatastasya śūdrasya khaḍgaṃ suruciraprabham
niṣkṛṣya kośādvimalaṃ śiraściccheda rāghavaḥ
- 5
तस्मिन्मुहूर्ते बालोऽसौ जीवेन समयुज्यत
tasminmuhūrte bālo'sau jīvena samayujyata
- 6
ततोऽगस्त्याश्रमपदं रामः कमललोचनः
स गत्वा विनयेनैव तं नत्वा मुमुदे सुखी
tato'gastyāśramapadaṃ rāmaḥ kamalalocanaḥ
sa gatvā vinayenaiva taṃ natvā mumude sukhī
- 7
सोऽभिवाद्य महात्मानं ज्वलन्तमिव तेजसा
आतिथ्यं परमं प्राप्य निषसाद नराधिपः
so'bhivādya mahātmānaṃ jvalantamiva tejasā
ātithyaṃ paramaṃ prāpya niṣasāda narādhipaḥ
- 8
तमुवाच महातेजाः कुम्भयोनिर्महातपाः
स्वागतं ते नरश्रेष्ठ दिष्ट्या प्राप्तोऽसि राघव
tamuvāca mahātejāḥ kumbhayonirmahātapāḥ
svāgataṃ te naraśreṣṭha diṣṭyā prāpto'si rāghava
- 9
त्वं मे बहुमतो राम गुणैर्बहुभिरुत्तमैः
अतिथिः पूजनीयश्च मम राजन्हृदि स्थितः
tvaṃ me bahumato rāma guṇairbahubhiruttamaiḥ
atithiḥ pūjanīyaśca mama rājanhṛdi sthitaḥ
- 10
सुरा हि कथयन्ति त्वामागतं शूद्रघातिनम्
ब्राह्मणस्य तु धर्मेण त्वया जीवापितः सुतः
surā hi kathayanti tvāmāgataṃ śūdraghātinam
brāhmaṇasya tu dharmeṇa tvayā jīvāpitaḥ sutaḥ
- 11
उष्यतां चेह रजनीं सकाशे मम राघव
प्रभाते पुष्पकेण त्वं गन्ता स्वपुरमेव हि
uṣyatāṃ ceha rajanīṃ sakāśe mama rāghava
prabhāte puṣpakeṇa tvaṃ gantā svapurameva hi
- 12
इदं चाभरणं सौम्य निर्मितं विश्वकर्मणा
दिव्यं दिव्येन वपुषा दीप्यमानं स्वतेजसा
प्रतिगृह्णीष्व काकुत्स्थ मत्प्रियं कुरु राघव
idaṃ cābharaṇaṃ saumya nirmitaṃ viśvakarmaṇā
divyaṃ divyena vapuṣā dīpyamānaṃ svatejasā
pratigṛhṇīṣva kākutstha matpriyaṃ kuru rāghava
- 13
दत्तस्य हि पुनर्दानं सुमहत्फलमुच्यते
तस्मात्प्रदास्ये विधिवत्तत्प्रतीच्छ नरर्षभ
dattasya hi punardānaṃ sumahatphalamucyate
tasmātpradāsye vidhivattatpratīccha nararṣabha
- 14
तद्रामः प्रतिजग्राह मुनेस्तस्य महात्मनः
दिव्यमाभरणं चित्रं प्रदीप्तमिव भास्करम्
tadrāmaḥ pratijagrāha munestasya mahātmanaḥ
divyamābharaṇaṃ citraṃ pradīptamiva bhāskaram
- 15
प्रतिगृह्य ततो रामस्तदाभरणमुत्तमम्
आगमं तस्य दिव्यस्य प्रष्टुमेवोपचक्रमे
pratigṛhya tato rāmastadābharaṇamuttamam
āgamaṃ tasya divyasya praṣṭumevopacakrame
- 16
अत्यद्भुतमिदं ब्रह्मन्वपुषा युक्तमुत्तमम्
कथं भगवता प्राप्तं कुतो वा केन वाहृतम्
atyadbhutamidaṃ brahmanvapuṣā yuktamuttamam
kathaṃ bhagavatā prāptaṃ kuto vā kena vāhṛtam
- 17
कुतूहलतया ब्रह्मन्पृच्छामि त्वां महायशः
आश्चर्याणां बहूनां हि निधिः परमको भवान्
kutūhalatayā brahmanpṛcchāmi tvāṃ mahāyaśaḥ
āścaryāṇāṃ bahūnāṃ hi nidhiḥ paramako bhavān
- 18
एवं ब्रुवति काकुत्स्थे मुनिर्वाक्यमथाब्रवीत्
शृणु राम यथावृत्तं पुरा त्रेतायुगे गते
evaṃ bruvati kākutsthe munirvākyamathābravīt
śṛṇu rāma yathāvṛttaṃ purā tretāyuge gate