95 shlokas
- 1
सूत उवाच
सात्वतः सत्यसम्पन्नः प्रजज्ञे चतुरः सुतान्
भजनं भ्राजमानं च दिव्यं देवावृधं नृपम्
sūta uvāca
sātvataḥ satyasampannaḥ prajajñe caturaḥ sutān
bhajanaṃ bhrājamānaṃ ca divyaṃ devāvṛdhaṃ nṛpam
- 2
अन्धकं च महाभागं वृष्णिं च यदुनन्दनम्
तेषां निसर्गांश्चतुरः शृणुध्वं विस्तरेण वै
andhakaṃ ca mahābhāgaṃ vṛṣṇiṃ ca yadunandanam
teṣāṃ nisargāṃścaturaḥ śṛṇudhvaṃ vistareṇa vai
- 3
सृञ्जय्यां भजनाच्चैव भ्राजमानाद्विजज्ञिरे
अयुतायुः शतायुश्च बलवान्हर्षकृत्स्मृतः
sṛñjayyāṃ bhajanāccaiva bhrājamānādvijajñire
ayutāyuḥ śatāyuśca balavānharṣakṛtsmṛtaḥ
- 4
तेषां देवावृधो राजा चचार परमं तपः
पुत्रः सर्वगुणोपेतो मम भूयादिति स्मरन्
teṣāṃ devāvṛdho rājā cacāra paramaṃ tapaḥ
putraḥ sarvaguṇopeto mama bhūyāditi smaran
- 5
तस्य बभ्रुरिति ख्यातः पुण्यश्लोको नृपोत्तमः
अनुवंशपुराणज्ञा गायन्तीति परिश्रुतम्
tasya babhruriti khyātaḥ puṇyaśloko nṛpottamaḥ
anuvaṃśapurāṇajñā gāyantīti pariśrutam
- 6
गुणान्देवावृधस्याथ कीर्तयन्तो महात्मनः
यथैव शृणुमो दूरात्संपश्यामस्तथान्तिकात्
guṇāndevāvṛdhasyātha kīrtayanto mahātmanaḥ
yathaiva śṛṇumo dūrātsaṃpaśyāmastathāntikāt
- 7
बभ्रुः श्रेष्ठो मनुष्याणां देवैर्देवावृधः समः
पुरुषाः पञ्च षष्टिस्तु षट्सहस्राणि चाष्ट च
babhruḥ śreṣṭho manuṣyāṇāṃ devairdevāvṛdhaḥ samaḥ
puruṣāḥ pañca ṣaṣṭistu ṣaṭsahasrāṇi cāṣṭa ca
- 8
ये ऽमृतत्वमनुप्राप्ता बभ्रोर्देवावृधादपि
यज्वा दानमतिर्वीरो ब्रह्मण्यस्तु दृढव्रतः
ye 'mṛtatvamanuprāptā babhrordevāvṛdhādapi
yajvā dānamatirvīro brahmaṇyastu dṛḍhavrataḥ
- 9
कीर्तिमांश्च महातेजाः सात्वतानां महारथः
तस्यान्ववाये सम्भूता भोजा वै दैवतोपमाः
kīrtimāṃśca mahātejāḥ sātvatānāṃ mahārathaḥ
tasyānvavāye sambhūtā bhojā vai daivatopamāḥ
- 10
गान्धारी चैव माद्री च वृष्णिभार्ये बभूवतुः
गान्धारी जनयामास सुमित्रं मित्रनन्दनम्
gāndhārī caiva mādrī ca vṛṣṇibhārye babhūvatuḥ
gāndhārī janayāmāsa sumitraṃ mitranandanam
- 11
माद्री लेभे च तं पुत्रं ततः सा देवमीढुषम्
अनमित्रं शिनिं चैव तावुभौ पुरुषोत्तमौ
mādrī lebhe ca taṃ putraṃ tataḥ sā devamīḍhuṣam
anamitraṃ śiniṃ caiva tāvubhau puruṣottamau
- 12
अनमित्रसुतो निघ्नो निघ्नस्य द्वौ बभूवतुः
प्रसेनश्च महाभागः सत्राजिच्च सुतावुभौ
anamitrasuto nighno nighnasya dvau babhūvatuḥ
prasenaśca mahābhāgaḥ satrājicca sutāvubhau
- 13
तस्य सत्राजितः सूर्यः सखा प्राणसमो ऽभवत्
स्यमन्तको नाम मणिर्दत्तस्तस्मै विवस्वता
tasya satrājitaḥ sūryaḥ sakhā prāṇasamo 'bhavat
syamantako nāma maṇirdattastasmai vivasvatā
- 14
पृथिव्यां सर्वरत्नानामसौ राजाभवन्मणिः
कदाचिन्मृगयां यातः प्रसेनेन सहैव सः
pṛthivyāṃ sarvaratnānāmasau rājābhavanmaṇiḥ
kadācinmṛgayāṃ yātaḥ prasenena sahaiva saḥ
- 15
वधं प्राप्तो ऽसहायश्च सिंहादेव सुदारुणात्
अथ पुत्रः शिनेर्जज्ञे कनिष्ठाद्वृष्णिनन्दनात्
vadhaṃ prāpto 'sahāyaśca siṃhādeva sudāruṇāt
atha putraḥ śinerjajñe kaniṣṭhādvṛṣṇinandanāt
- 16
सत्यवाक्सत्यसम्पन्नः सत्यकस्तस्य चात्मजः
सात्यकिर्युयुधानस्तु शिनेर्नप्ता प्रतापवान्
satyavāksatyasampannaḥ satyakastasya cātmajaḥ
sātyakiryuyudhānastu śinernaptā pratāpavān
- 17
असंगो युयुधानस्य कुणिस्तस्य सुतो ऽभवत्
कुणेर्युगंधरः पुत्रः शैनेया इति कीर्तिताः
asaṃgo yuyudhānasya kuṇistasya suto 'bhavat
kuṇeryugaṃdharaḥ putraḥ śaineyā iti kīrtitāḥ
- 18
माद्र्याः सुतस्य संजज्ञे सुतो वार्ष्णिर्युधाजितः
श्वफल्क इति विख्यातस्त्रैलोक्यहितकारकः
mādryāḥ sutasya saṃjajñe suto vārṣṇiryudhājitaḥ
śvaphalka iti vikhyātastrailokyahitakārakaḥ
- 19
श्वफल्कश्च महाराजो धर्मात्मा यत्र वर्तते
नास्ति व्याधिभयं तत्र नावृष्टिभयमप्युत
śvaphalkaśca mahārājo dharmātmā yatra vartate
nāsti vyādhibhayaṃ tatra nāvṛṣṭibhayamapyuta
- 20
श्वफल्कः काशिराजस्य सुतां भार्यामवाप सः
गान्दिनीं नाम काश्यो हि ददौ तस्मै स्वकन्यकाम्
śvaphalkaḥ kāśirājasya sutāṃ bhāryāmavāpa saḥ
gāndinīṃ nāma kāśyo hi dadau tasmai svakanyakām
- 21
सा मातुरुदरस्था वै बहून्वर्षगणान्किल
वसन्ती न च संजज्ञे गर्भस्था तां पिताब्रवीत्
sā māturudarasthā vai bahūnvarṣagaṇānkila
vasantī na ca saṃjajñe garbhasthā tāṃ pitābravīt
- 22
जायस्व शीघ्रं भद्रं ते किमर्थं चाभितिष्ठसि
प्रोवाच चैनं गर्भस्था सा कन्या गान्दिनी तदा
jāyasva śīghraṃ bhadraṃ te kimarthaṃ cābhitiṣṭhasi
provāca cainaṃ garbhasthā sā kanyā gāndinī tadā
- 23
वर्षत्रयं प्रतिदिनं गामेकां ब्राह्मणाय तु
यदि दद्यास्ततः कुक्षेर्निर्गमिष्याम्यहं पितः
varṣatrayaṃ pratidinaṃ gāmekāṃ brāhmaṇāya tu
yadi dadyāstataḥ kukṣernirgamiṣyāmyahaṃ pitaḥ
- 24
तथेत्युवाच तस्या वै पिता काममपूरयत्
दाता शूरश्च यज्वा च श्रुतवानतिथिप्रियः
tathetyuvāca tasyā vai pitā kāmamapūrayat
dātā śūraśca yajvā ca śrutavānatithipriyaḥ
- 25
तस्याः पुत्रः स्मृतो ऽक्रूरः श्वफल्काद्भूरिदक्षिणः
रत्ना कन्या च शैवस्य ह्यक्रूरस्तामवाप्तवान्
tasyāḥ putraḥ smṛto 'krūraḥ śvaphalkādbhūridakṣiṇaḥ
ratnā kanyā ca śaivasya hyakrūrastāmavāptavān
- 26
अस्यामुत्पादयामास तनयांस्तान्निबोधत
उपमन्युस्तथा माङ्गुर्वृतस्तु जनमेजयः
asyāmutpādayāmāsa tanayāṃstānnibodhata
upamanyustathā māṅgurvṛtastu janamejayaḥ
- 27
गिरिरक्षस्तथोपेक्षः शत्रुघ्नो योऽरिमर्दनः
धर्मभृद्वृष्टधर्मा च गोधनोऽथ वरस्तथा
girirakṣastathopekṣaḥ śatrughno yo'rimardanaḥ
dharmabhṛdvṛṣṭadharmā ca godhano'tha varastathā
- 28
आवाहप्रतिवाहौ च सुधारा च वराङ्गना
अक्रूरस्योग्रसेन्यां तु पुत्रौ द्वौ कुलनन्दनौ
āvāhaprativāhau ca sudhārā ca varāṅganā
akrūrasyograsenyāṃ tu putrau dvau kulanandanau
- 29
देववानुपदेवश्च जज्ञाते देवसंमतौ
सुमित्रस्य सुतो जज्ञे चित्रकश्च महायशाः
devavānupadevaśca jajñāte devasaṃmatau
sumitrasya suto jajñe citrakaśca mahāyaśāḥ
- 30
चित्रकस्याभवन्पुत्रा विपृथुः पृथुरेव च
अश्वग्रीवः सुबाहुश्च सुधासूकगवेक्षणौ
citrakasyābhavanputrā vipṛthuḥ pṛthureva ca
aśvagrīvaḥ subāhuśca sudhāsūkagavekṣaṇau

