41 shlokas
- 1
सनत्कुमार उवाच
भवान्कथमनुप्राप्तो महादेवमुमापतिम्
श्रोतुमिच्छामि तत्सर्वं वक्तुमर्हसि मे प्रभो
sanatkumāra uvāca
bhavānkathamanuprāpto mahādevamumāpatim
śrotumicchāmi tatsarvaṃ vaktumarhasi me prabho
- 2
शैलादिरुवाच
प्रजाकामः शिलादोऽभूत्पिता मम महामुने
सोऽप्यन्धः सुचिरं कलं तपस्तेपे सुदुश्चरम्
śailādiruvāca
prajākāmaḥ śilādo'bhūtpitā mama mahāmune
so'pyandhaḥ suciraṃ kalaṃ tapastepe suduścaram
- 3
तपतस्तस्य तपसा संतुष्टो वज्रधृक्प्रभुः
शिलादमाह तुष्टोऽस्मि वरयस्व वरानिति
tapatastasya tapasā saṃtuṣṭo vajradhṛkprabhuḥ
śilādamāha tuṣṭo'smi varayasva varāniti
- 4
ततः प्रणम्य देवेशं सहस्राक्षं सहामरैः
प्रोवाच मुनिशार्दूल कृताञ्जलिपुटो हरिम्
tataḥ praṇamya deveśaṃ sahasrākṣaṃ sahāmaraiḥ
provāca muniśārdūla kṛtāñjalipuṭo harim
- 5
शिलाद उवाच
भगवन्देवतारिघ्न सहस्राक्ष वरप्रद
अयोनिजं मृत्युहीनं पुत्रमिच्छामि सुव्रत
śilāda uvāca
bhagavandevatārighna sahasrākṣa varaprada
ayonijaṃ mṛtyuhīnaṃ putramicchāmi suvrata
- 6
शक्र उवाच
पुत्रं दास्यामि विप्रर्षे योनिजं मृत्युसंयुतम्
अन्यथा ते न दास्यामि मृत्युहीना न सन्ति वै
śakra uvāca
putraṃ dāsyāmi viprarṣe yonijaṃ mṛtyusaṃyutam
anyathā te na dāsyāmi mṛtyuhīnā na santi vai
- 7
न दास्यति सुतं ते ऽत्र मृत्युहीनमयोनिजम्
पितामहोऽपि भगवान्किमुतान्ये महामुने
na dāsyati sutaṃ te 'tra mṛtyuhīnamayonijam
pitāmaho'pi bhagavānkimutānye mahāmune
- 8
सोऽपि देवः स्वयं ब्रह्मा मृत्युहीनो न चेश्वरः
योनिजश्च महातेजाश्चाण्डजः पद्मसंभवः
so'pi devaḥ svayaṃ brahmā mṛtyuhīno na ceśvaraḥ
yonijaśca mahātejāścāṇḍajaḥ padmasaṃbhavaḥ
- 9
महेश्वराङ्गजश्चैव भवान्यास्तनयः प्रभुः
तस्याप्यायुः समाख्यातं परार्धद्वयसंमितम्
maheśvarāṅgajaścaiva bhavānyāstanayaḥ prabhuḥ
tasyāpyāyuḥ samākhyātaṃ parārdhadvayasaṃmitam
- 10
कोटिकोटिसहस्राणि अहर्भूतानि यानि वै
समतीतानि कल्पानां तावच्छेषापरत्रये
koṭikoṭisahasrāṇi aharbhūtāni yāni vai
samatītāni kalpānāṃ tāvaccheṣāparatraye
- 11
तस्मादयोनिजे पुत्रे मृत्युहीने प्रयत्नतः
परित्यजाशां विप्रेन्द्र गृहाणात्मसमं सुतम्
tasmādayonije putre mṛtyuhīne prayatnataḥ
parityajāśāṃ viprendra gṛhāṇātmasamaṃ sutam
- 12
शैलादिरुवाच
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा पिता मे लोकविश्रुतः
शिलाद इति पुण्यात्मा पुनः प्राह शचीपतिम्
śailādiruvāca
tasya tadvacanaṃ śrutvā pitā me lokaviśrutaḥ
śilāda iti puṇyātmā punaḥ prāha śacīpatim
- 13
शिलाद उवाच
भगवन्नण्डयोनित्वं पद्मयोनित्वमेव च
महेश्वराङ्गयोनित्वं श्रुतं वै ब्रह्मणो मया
śilāda uvāca
bhagavannaṇḍayonitvaṃ padmayonitvameva ca
maheśvarāṅgayonitvaṃ śrutaṃ vai brahmaṇo mayā
- 14
पुरा महेन्द्रदायादाद्गदतश्चास्य पूर्वजात्
नारदाद्वै महाबाहो कथमत्राशु नो वद
purā mahendradāyādādgadataścāsya pūrvajāt
nāradādvai mahābāho kathamatrāśu no vada
- 15
दाक्षायणी सा दक्षोऽपि देवः पद्मोद्भवात्मजः
पौत्रीकनकगर्भस्य कथं तस्याः सुतो विभुः
dākṣāyaṇī sā dakṣo'pi devaḥ padmodbhavātmajaḥ
pautrīkanakagarbhasya kathaṃ tasyāḥ suto vibhuḥ
- 16
शक्र उवाच
स्थाने संशयितुं विप्र तव वक्ष्यामि कारणम्
कल्पे तत्पुरुषे वृत्तं ब्रह्मणः परमेष्ठिनः
śakra uvāca
sthāne saṃśayituṃ vipra tava vakṣyāmi kāraṇam
kalpe tatpuruṣe vṛttaṃ brahmaṇaḥ parameṣṭhinaḥ
- 17
ससर्ज सकलं ध्यात्वा ब्रह्माणं परमेश्वरः
जनार्दनो जगन्नाथः कल्पे वै मेघवाहने
sasarja sakalaṃ dhyātvā brahmāṇaṃ parameśvaraḥ
janārdano jagannāthaḥ kalpe vai meghavāhane
- 18
दिव्यं वर्षसहस्रं तु मेघो भूत्वावहद्धरम्
नारायणो महादेवं बहुमानेन सादरम्
divyaṃ varṣasahasraṃ tu megho bhūtvāvahaddharam
nārāyaṇo mahādevaṃ bahumānena sādaram
- 19
दृष्ट्वा भावं महादेवो हरेः स्वात्मनि शङ्करः
प्रददौ तस्य सकलं स्रष्टुं वै ब्रह्मणा सह
dṛṣṭvā bhāvaṃ mahādevo hareḥ svātmani śaṅkaraḥ
pradadau tasya sakalaṃ sraṣṭuṃ vai brahmaṇā saha
- 20
तदा तं कल्पमाहुर्वै मेघवाहनसंज्ञया
हिरण्यगर्भस्तं दृष्ट्वा तस्य देहोद्भवस्तदा
tadā taṃ kalpamāhurvai meghavāhanasaṃjñayā
hiraṇyagarbhastaṃ dṛṣṭvā tasya dehodbhavastadā
- 21
जनार्दनसुतः प्राह तपसा प्राप्य शङ्करम्
तव वामाङ्गजो विष्णुर्दक्षिणाङ्गभवो ह्यहम्
janārdanasutaḥ prāha tapasā prāpya śaṅkaram
tava vāmāṅgajo viṣṇurdakṣiṇāṅgabhavo hyaham
- 22
मया सह जगत्सर्वं तथाप्यसृजदच्युतः
जगन्मयो ऽवहद्यस्मान्मेघो भूत्वा दिवानिशम्
mayā saha jagatsarvaṃ tathāpyasṛjadacyutaḥ
jaganmayo 'vahadyasmānmegho bhūtvā divāniśam
- 23
भवन्तमवहद्विष्णुर्देवदेवं जगद्गुरुम्
नारायणादपि विभो भक्तोऽहं तव शङ्कर
bhavantamavahadviṣṇurdevadevaṃ jagadgurum
nārāyaṇādapi vibho bhakto'haṃ tava śaṅkara
- 24
प्रसीद देहि मे सर्वं सर्वात्मत्वं तव प्रभो
तदाथ लब्ध्वा भगवान्भवात्सर्वात्मतां क्षणात्
prasīda dehi me sarvaṃ sarvātmatvaṃ tava prabho
tadātha labdhvā bhagavānbhavātsarvātmatāṃ kṣaṇāt
- 25
त्वरमाणोऽथ संगम्य ददर्श पुरुषोत्तमम्
एकार्णवालये शुभ्रे त्वन्धकारे सुदारुणे
tvaramāṇo'tha saṃgamya dadarśa puruṣottamam
ekārṇavālaye śubhre tvandhakāre sudāruṇe
- 26
हेमरत्नचिते दिव्ये मनसा च विनिर्मिते
दुष्प्राप्ये दुर्जनैः पुण्यैः सनकाद्यैरगोचरे
hemaratnacite divye manasā ca vinirmite
duṣprāpye durjanaiḥ puṇyaiḥ sanakādyairagocare
- 27
जगदावासहृदयं ददर्श पुरुषं त्वजः
अनन्तभोगशय्यायां शायिनं पङ्कजेक्षणम्
jagadāvāsahṛdayaṃ dadarśa puruṣaṃ tvajaḥ
anantabhogaśayyāyāṃ śāyinaṃ paṅkajekṣaṇam
- 28
शङ्खचक्रगदापद्मं धारयन्तं चतुर्भुजम्
सर्वाभरणसंयुक्तं शशिमण्डलसन्निभम्
śaṅkhacakragadāpadmaṃ dhārayantaṃ caturbhujam
sarvābharaṇasaṃyuktaṃ śaśimaṇḍalasannibham
- 29
श्रीवत्सलक्षणं देवं प्रसन्नास्यं जनार्दनम्
रमामृदुकराम्भोजस्पर्शरक्तपदाम्बुजम्
śrīvatsalakṣaṇaṃ devaṃ prasannāsyaṃ janārdanam
ramāmṛdukarāmbhojasparśaraktapadāmbujam
- 30
परमात्मानमीशानं तमसा कालरूपिणम्
रजसा सर्वलोकानां सर्गलीलाप्रवर्तकम्
paramātmānamīśānaṃ tamasā kālarūpiṇam
rajasā sarvalokānāṃ sargalīlāpravartakam

