23 shlokas
- 1
नारद उवाच
सभा वैश्रवणी राजञ्शतयोजनम् आयता
विस्तीर्णा सप्ततिश्चैव योजनानि सितप्रभा
nārada uvāca
sabhā vaiśravaṇī rājañśatayojanam āyatā
vistīrṇā saptatiścaiva yojanāni sitaprabhā
- 2
तपसा निर्मिता राजन्स्वयं वैश्रवणेन सा
शशिप्रभा खेचरीणां कैलासशिखरोपमा
tapasā nirmitā rājansvayaṃ vaiśravaṇena sā
śaśiprabhā khecarīṇāṃ kailāsaśikharopamā
- 3
गुह्यकैर् उह्यमाना सा खे विषक्तेव दृश्यते
दिव्या हेममयैर् उच्चैः पादपैर् उपशोभिता
guhyakair uhyamānā sā khe viṣakteva dṛśyate
divyā hemamayair uccaiḥ pādapair upaśobhitā
- 4
रश्मिवती भास्वरा च दिव्यगन्धा मनोरमा
सिताभ्रशिखराकारा प्लवमानेव दृश्यते
दिव्या हेममयैर् अङ्गैर्विद्युद्भिर् इव चित्रिता
raśmivatī bhāsvarā ca divyagandhā manoramā
sitābhraśikharākārā plavamāneva dṛśyate
divyā hemamayair aṅgairvidyudbhir iva citritā
- 5
तस्यां वैश्रवणो राजा विचित्राभरणाम्बरः
स्त्रीसहस्रावृतः श्रीमान् आस्ते ज्वलितकुण्डलः
सह पत्न्या महाराज ऋद्ध्या सह विराजते
सर्वाभरणभूषिण्या पुष्पवत्या धनेश्वरः
tasyāṃ vaiśravaṇo rājā vicitrābharaṇāmbaraḥ
strīsahasrāvṛtaḥ śrīmān āste jvalitakuṇḍalaḥ
saha patnyā mahārāja ṛddhyā saha virājate
sarvābharaṇabhūṣiṇyā puṣpavatyā dhaneśvaraḥ
- 6
दिवाकरनिभे पुण्ये दिव्यास्तरणसंवृते
दिव्यपादोपधाने च निषण्णः परमासने
divākaranibhe puṇye divyāstaraṇasaṃvṛte
divyapādopadhāne ca niṣaṇṇaḥ paramāsane
- 7
मन्दाराणाम् उदाराणां वनानि सुरभीणि च
सौगन्धिकानां चादाय गन्धान्गन्धवहः शुचिः
mandārāṇām udārāṇāṃ vanāni surabhīṇi ca
saugandhikānāṃ cādāya gandhāngandhavahaḥ śuciḥ
- 8
नलिन्याश्चालकाख्यायाश्चन्दनानां वनस्य च
मनोहृदयसंह्लादी वायुस्तम् उपसेवते
nalinyāścālakākhyāyāścandanānāṃ vanasya ca
manohṛdayasaṃhlādī vāyustam upasevate
- 9
तत्र देवाः सगन्धर्वा गणैर् अप्सरसां वृताः
दिव्यतानेन गीतानि गान्ति दिव्यानि भारत
tatra devāḥ sagandharvā gaṇair apsarasāṃ vṛtāḥ
divyatānena gītāni gānti divyāni bhārata
- 10
मिश्रकेशी च रम्भा च चित्रसेना शुचिस्मिता
चारुनेत्रा घृताची च मेनका पुञ्जिकस्थला
miśrakeśī ca rambhā ca citrasenā śucismitā
cārunetrā ghṛtācī ca menakā puñjikasthalā
- 11
विश्वाची सहजन्या च प्रम्लोचा उर्वशी इरा
प्रम्लोचाप्युर्वशी चैव इडा चित्रा विभावरी
वर्गा च सौरभेयी च समीची बुद्बुदा लता
देवी रम्भा मनोरमा
गोपाली पञ्चचूडा च विद्युद्वर्णा सुलोचना
चित्रदेवी च नीला च
viśvācī sahajanyā ca pramlocā urvaśī irā
pramlocāpyurvaśī caiva iḍā citrā vibhāvarī
vargā ca saurabheyī ca samīcī budbudā latā
devī rambhā manoramā
gopālī pañcacūḍā ca vidyudvarṇā sulocanā
citradevī ca nīlā ca
- 12
एताः सहस्रशश्चान्या नृत्तगीतविशारदाः
उपतिष्ठन्ति धनदं पाण्डवाप्सरसां गणाः
etāḥ sahasraśaścānyā nṛttagītaviśāradāḥ
upatiṣṭhanti dhanadaṃ pāṇḍavāpsarasāṃ gaṇāḥ
- 13
अनिशं दिव्यवादित्रैर्नृत्तैर्गीतैश्च सा सभा
अशून्या रुचिरा भाति गन्धर्वाप्सरसां गणैः
aniśaṃ divyavāditrairnṛttairgītaiśca sā sabhā
aśūnyā rucirā bhāti gandharvāpsarasāṃ gaṇaiḥ
- 14
किंनरा नाम गन्धर्वा नरा नाम तथापरे
एते गायन्ति नृत्यन्ति धनदं ह्लादयन्ति च
मणिभद्रो ऽथ धनदः श्वेतभद्रश्च गुह्यकः
स्थूणश्च सूर्यभानुश्च तथा शोणकतिन्दुकौ
kiṃnarā nāma gandharvā narā nāma tathāpare
ete gāyanti nṛtyanti dhanadaṃ hlādayanti ca
maṇibhadro 'tha dhanadaḥ śvetabhadraśca guhyakaḥ
sthūṇaśca sūryabhānuśca tathā śoṇakatindukau
- 15
कशेरको गण्डकण्डुः प्रद्योतश्च महाबलः
कुस्तुम्बुरुः पिशाचश्च गजकर्णो विशालकः
kaśerako gaṇḍakaṇḍuḥ pradyotaśca mahābalaḥ
kustumburuḥ piśācaśca gajakarṇo viśālakaḥ
- 16
वराहकर्णः सान्द्रोष्ठः फलभक्षः फलोदकः
मुद्गश्चमूहिलः पुष्पो हेमनेत्रप्रणालुकः
अङ्गचूडः शिखावर्तो हेमनेत्रो विभीषणः
varāhakarṇaḥ sāndroṣṭhaḥ phalabhakṣaḥ phalodakaḥ
mudgaścamūhilaḥ puṣpo hemanetrapraṇālukaḥ
aṅgacūḍaḥ śikhāvarto hemanetro vibhīṣaṇaḥ
- 17
पुष्पाननः पिङ्गलकः शोणितोदः प्रवालकः
वृक्षवास्यनिकेतश्च चीरवासाश्च भारत
puṣpānanaḥ piṅgalakaḥ śoṇitodaḥ pravālakaḥ
vṛkṣavāsyaniketaśca cīravāsāśca bhārata
- 18
एते चान्ये च बहवो यक्षाः शतसहस्रशः
सदा भगवती च श्रीस्तथैव नलकूबरः
ete cānye ca bahavo yakṣāḥ śatasahasraśaḥ
sadā bhagavatī ca śrīstathaiva nalakūbaraḥ
- 19
अहं च बहुशस्तस्यां भवन्त्यन्ये च मद्विधाः
आचार्याश्चाभवंस्तत्र तथा देवर्षयो ऽपरे
क्रव्यादाश्च तथैवान्ये गन्धर्वाश्च महाबलाः
उपासते महात्मानं तस्यां धनदम् ईश्वरम्
ahaṃ ca bahuśastasyāṃ bhavantyanye ca madvidhāḥ
ācāryāścābhavaṃstatra tathā devarṣayo 'pare
kravyādāśca tathaivānye gandharvāśca mahābalāḥ
upāsate mahātmānaṃ tasyāṃ dhanadam īśvaram
- 20
भगवान्भूतसंघैश्च वृतः शतसहस्रशः
उमापतिः पशुपतिः शूलधृग्भगनेत्रहा
bhagavānbhūtasaṃghaiśca vṛtaḥ śatasahasraśaḥ
umāpatiḥ paśupatiḥ śūladhṛgbhaganetrahā
- 21
त्र्यम्बको राजशार्दूल देवी च विगतक्लमा
वामनैर्विकटैः कुब्जैः क्षतजाक्षैर्मनोजवैः
tryambako rājaśārdūla devī ca vigataklamā
vāmanairvikaṭaiḥ kubjaiḥ kṣatajākṣairmanojavaiḥ
- 22
मांसमेदोवसाहारैर् उग्रश्रवणदर्शनैः
नानाप्रहरणैर्घोरैर्वातैर् इव महाजवैः
वृतः सखायम् अन्वास्ते सदैव धनदं नृप
प्रहृष्टाः शतशश्चान्ये बहुशः सपरिच्छदाः
गन्धर्वाणां च पतयो विश्वावसुर्हहाहुहूः
तुम्बुरुः पर्वतश्चैव शैलूषस्त्वथ नारदः
चित्रसेनश्च गीतज्ञस्तथा चित्ररथो ऽपि च
एते चान्ये च गन्धर्वा धनेश्वरम् उपासते
विद्याधराधिपश्चैव चन्द्रापीडः सहानुजैः
उपासते महात्मानं धनानाम् ईश्वरं प्रभुम्
किंनराः शतशस्तत्र धनानाम् ईश्वरं प्रभुम्
आसते चापि राजानो भगदत्तपुरोगमाः
द्रुमः किंपुरुषेशश्च उपास्ते धनदेश्वरम्
राक्षसानां पतिश्चैव महेन्द्रो गन्धमादनः
सह यक्षैः सगन्धर्वैः सह सर्वैर्निशाचरैः
विभीषणश्च धर्मिष्ठ उपास्ते भ्रातरं प्रभुम्
हिमवान्पारियात्रश्च विन्ध्यकैलासमन्दराः
मलयो दर्दुरश्चैव महेन्द्रो गन्धमादनः
इन्द्रनीलः सुनाभश्च तथा दिव्यौ च पर्वतौ
एते चान्ये च बहवः सर्वे मेरुपुरोगमाः
उपासते महात्मानं धनानाम् ईश्वरं प्रभुम्
नन्दीश्वरश्च भगवान्महाकालस्तथैव च
शङ्कुकर्णमुखाः सर्वे दिव्याः पारिषदास्तथा
काष्ठकूटः सोमनन्दी विजयश्च तपोऽधिकः
श्वेतश्च वृषभस्तत्र ननर्द सुमहारवः
धनदं राक्षसाश्चान्ये गन्धर्वाश्च समासते
परिषद्गणैः परिवृतम् उपयातं महेश्वरम्
तं दृष्ट्वा देवदेवेशं शिवं त्रैलोक्यभावनम्
प्रणम्य मूर्ध्ना पौलस्त्यो बहुरूपम् उमापतिम्
ततो ऽभ्यनुज्ञां सम्प्राप्य महादेवाद्धनेश्वरः
आस्ते कदाचिद्भगवान्भवो धनपतेः सखा
निधीनां प्रवरौ मुख्यौ शङ्खपद्मौ धनेश्वरौ
सर्वान्निधीन्प्रगृह्याथ उपास्तां वै धनेश्वरम्
māṃsamedovasāhārair ugraśravaṇadarśanaiḥ
nānāpraharaṇairghorairvātair iva mahājavaiḥ
vṛtaḥ sakhāyam anvāste sadaiva dhanadaṃ nṛpa
prahṛṣṭāḥ śataśaścānye bahuśaḥ saparicchadāḥ
gandharvāṇāṃ ca patayo viśvāvasurhahāhuhūḥ
tumburuḥ parvataścaiva śailūṣastvatha nāradaḥ
citrasenaśca gītajñastathā citraratho 'pi ca
ete cānye ca gandharvā dhaneśvaram upāsate
vidyādharādhipaścaiva candrāpīḍaḥ sahānujaiḥ
upāsate mahātmānaṃ dhanānām īśvaraṃ prabhum
kiṃnarāḥ śataśastatra dhanānām īśvaraṃ prabhum
āsate cāpi rājāno bhagadattapurogamāḥ
drumaḥ kiṃpuruṣeśaśca upāste dhanadeśvaram
rākṣasānāṃ patiścaiva mahendro gandhamādanaḥ
saha yakṣaiḥ sagandharvaiḥ saha sarvairniśācaraiḥ
vibhīṣaṇaśca dharmiṣṭha upāste bhrātaraṃ prabhum
himavānpāriyātraśca vindhyakailāsamandarāḥ
malayo darduraścaiva mahendro gandhamādanaḥ
indranīlaḥ sunābhaśca tathā divyau ca parvatau
ete cānye ca bahavaḥ sarve merupurogamāḥ
upāsate mahātmānaṃ dhanānām īśvaraṃ prabhum
nandīśvaraśca bhagavānmahākālastathaiva ca
śaṅkukarṇamukhāḥ sarve divyāḥ pāriṣadāstathā
kāṣṭhakūṭaḥ somanandī vijayaśca tapo'dhikaḥ
śvetaśca vṛṣabhastatra nanarda sumahāravaḥ
dhanadaṃ rākṣasāścānye gandharvāśca samāsate
pariṣadgaṇaiḥ parivṛtam upayātaṃ maheśvaram
taṃ dṛṣṭvā devadeveśaṃ śivaṃ trailokyabhāvanam
praṇamya mūrdhnā paulastyo bahurūpam umāpatim
tato 'bhyanujñāṃ samprāpya mahādevāddhaneśvaraḥ
āste kadācidbhagavānbhavo dhanapateḥ sakhā
nidhīnāṃ pravarau mukhyau śaṅkhapadmau dhaneśvarau
sarvānnidhīnpragṛhyātha upāstāṃ vai dhaneśvaram
- 23
सा सभा तादृशी राजन्मया दृष्टान्तरिक्षगा
पितामहसभां राजन्कथयिष्ये गतक्लमाम्
sā sabhā tādṛśī rājanmayā dṛṣṭāntarikṣagā
pitāmahasabhāṃ rājankathayiṣye gataklamām

