21 shlokas
- 1
तथा तु तं समादिश्य भ्रातरं रघुनन्दनः
बबन्धासिं महातेजा जाम्बूनदमयत्सरुम्
tathā tu taṃ samādiśya bhrātaraṃ raghunandanaḥ
babandhāsiṃ mahātejā jāmbūnadamayatsarum
- 2
ततस्त्रिविणतं चापमादायात्मविभूषणम्
आबध्य च कलापौ द्वौ जगामोदग्रविक्रमः
tatastriviṇataṃ cāpamādāyātmavibhūṣaṇam
ābadhya ca kalāpau dvau jagāmodagravikramaḥ
- 3
तं वञ्चयानो राजेन्द्रमापतन्तं निरीक्ष्य वै
बभूवान्तर्हितस्त्रासात्पुनः संदर्शनेऽभवत्
taṃ vañcayāno rājendramāpatantaṃ nirīkṣya vai
babhūvāntarhitastrāsātpunaḥ saṃdarśane'bhavat
- 4
बद्धासिर्धनुरादाय प्रदुद्राव यतो मृगः
तं स पश्यति रूपेण द्योतमानमिवाग्रतः
baddhāsirdhanurādāya pradudrāva yato mṛgaḥ
taṃ sa paśyati rūpeṇa dyotamānamivāgrataḥ
- 5
अवेक्ष्यावेक्ष्य धावन्तं धनुष्पाणिर्महावने
अतिवृत्तमिषोः पाताल्लोभयानं कदाचन
avekṣyāvekṣya dhāvantaṃ dhanuṣpāṇirmahāvane
ativṛttamiṣoḥ pātāllobhayānaṃ kadācana
- 6
शङ्कितं तु समुद्भ्रान्तमुत्पतन्तमिवाम्बरे
दृश्यमानमदृश्यं च नवोद्देशेषु केषुचित्
śaṅkitaṃ tu samudbhrāntamutpatantamivāmbare
dṛśyamānamadṛśyaṃ ca navoddeśeṣu keṣucit
- 7
छिन्नाभ्रैरिव संवीतं शारदं चन्द्रमण्डलम्
मुहूर्तादेव ददृशे मुहुर्दूरात्प्रकाशते
chinnābhrairiva saṃvītaṃ śāradaṃ candramaṇḍalam
muhūrtādeva dadṛśe muhurdūrātprakāśate
- 8
दर्शनादर्शनेनैव सोऽपाकर्षत राघवम्
आसीत्क्रुद्धस्तु काकुत्स्थो विवशस्तेन मोहितः
darśanādarśanenaiva so'pākarṣata rāghavam
āsītkruddhastu kākutstho vivaśastena mohitaḥ
- 9
अथावतस्थे सुश्रान्तश्छायामाश्रित्य शाद्वले
मृगैः परिवृतो वन्यैरदूरात्प्रत्यदृश्यत
athāvatasthe suśrāntaśchāyāmāśritya śādvale
mṛgaiḥ parivṛto vanyairadūrātpratyadṛśyata
- 10
दृष्ट्वा रामो महातेजास्तं हन्तुं कृतनिश्चयः
संधाय सुदृढे चापे विकृष्य बलवद्बली
dṛṣṭvā rāmo mahātejāstaṃ hantuṃ kṛtaniścayaḥ
saṃdhāya sudṛḍhe cāpe vikṛṣya balavadbalī
- 11
तमेव मृगमुद्दिश्य ज्वलन्तमिव पन्नगम्
मुमोच ज्वलितं दीप्तमस्त्रब्रह्मविनिर्मितम्
tameva mṛgamuddiśya jvalantamiva pannagam
mumoca jvalitaṃ dīptamastrabrahmavinirmitam
- 12
स भृशं मृगरूपस्य विनिर्भिद्य शरोत्तमः
मारीचस्यैव हृदयं बिभेदाशनिसंनिभः
sa bhṛśaṃ mṛgarūpasya vinirbhidya śarottamaḥ
mārīcasyaiva hṛdayaṃ bibhedāśanisaṃnibhaḥ
- 13
तालमात्रमथोत्पत्य न्यपतत्स शरातुरः
व्यनदद्भैरवं नादं धरण्यामल्पजीवितः
म्रियमाणस्तु मारीचो जहौ तां कृत्रिमां तनुम्
tālamātramathotpatya nyapatatsa śarāturaḥ
vyanadadbhairavaṃ nādaṃ dharaṇyāmalpajīvitaḥ
mriyamāṇastu mārīco jahau tāṃ kṛtrimāṃ tanum
- 14
सम्प्राप्तकालमाज्ञाय चकार च ततः स्वरम्
सदृशं राघवस्यैव हा सीते लक्ष्मणेति च
samprāptakālamājñāya cakāra ca tataḥ svaram
sadṛśaṃ rāghavasyaiva hā sīte lakṣmaṇeti ca
- 15
तेन मर्मणि निर्विद्धः शरेणानुपमेन हि
मृगरूपं तु तत्त्यक्त्वा राक्षसं रूपमात्मनः
चक्रे स सुमहाकायो मारीचो जीवितं त्यजन्
tena marmaṇi nirviddhaḥ śareṇānupamena hi
mṛgarūpaṃ tu tattyaktvā rākṣasaṃ rūpamātmanaḥ
cakre sa sumahākāyo mārīco jīvitaṃ tyajan
- 16
ततो विचित्रकेयूरः सर्वाभरणभूषितः
हेममाली महादंष्ट्रो राक्षसोऽभूच्छराहतः
tato vicitrakeyūraḥ sarvābharaṇabhūṣitaḥ
hemamālī mahādaṃṣṭro rākṣaso'bhūccharāhataḥ
- 17
तं दृष्ट्वा पतितं भूमौ राक्षसं घोरदर्शनम्
जगाम मनसा सीतां लक्ष्मणस्य वचः स्मरन्
taṃ dṛṣṭvā patitaṃ bhūmau rākṣasaṃ ghoradarśanam
jagāma manasā sītāṃ lakṣmaṇasya vacaḥ smaran
- 18
हा सीते लक्ष्मणेत्येवमाक्रुश्य तु महास्वरम्
ममार राक्षसः सोऽयं श्रुत्वा सीता कथं भवेत्
hā sīte lakṣmaṇetyevamākruśya tu mahāsvaram
mamāra rākṣasaḥ so'yaṃ śrutvā sītā kathaṃ bhavet
- 19
लक्ष्मणश्च महाबाहुः कामवस्थां गमिष्यति
इति संचिन्त्य धर्मात्मा रामो हृष्टतनूरुहः
lakṣmaṇaśca mahābāhuḥ kāmavasthāṃ gamiṣyati
iti saṃcintya dharmātmā rāmo hṛṣṭatanūruhaḥ
- 20
तत्र रामं भयं तीव्रमाविवेश विषादजम्
राक्षसं मृगरूपं तं हत्वा श्रुत्वा च तत्स्वरम्
tatra rāmaṃ bhayaṃ tīvramāviveśa viṣādajam
rākṣasaṃ mṛgarūpaṃ taṃ hatvā śrutvā ca tatsvaram
- 21
निहत्य पृषतं चान्यं मांसमादाय राघवः
त्वरमाणो जनस्थानं ससाराभिमुखस्तदा
nihatya pṛṣataṃ cānyaṃ māṃsamādāya rāghavaḥ
tvaramāṇo janasthānaṃ sasārābhimukhastadā