23 shlokas
- 1
श्रुत्वा तज्जामदग्न्यस्य वाक्यं दाशरथिस्तदा
गौरवाद्यन्त्रितकथः पितू राममथाब्रवीत्
śrutvā tajjāmadagnyasya vākyaṃ dāśarathistadā
gauravādyantritakathaḥ pitū rāmamathābravīt
- 2
श्रुतवानस्मि यत्कर्म कृतवानसि भार्गव
अनुरुध्यामहे ब्रह्मन्पितुरानृण्यमास्थितः
śrutavānasmi yatkarma kṛtavānasi bhārgava
anurudhyāmahe brahmanpiturānṛṇyamāsthitaḥ
- 3
वीर्यहीनमिवाशक्तं क्षत्रधर्मेण भार्गव
अवजानामि मे तेजः पश्य मेऽद्य पराक्रमम्
vīryahīnamivāśaktaṃ kṣatradharmeṇa bhārgava
avajānāmi me tejaḥ paśya me'dya parākramam
- 4
इत्युक्त्वा राघवः क्रुद्धो भार्गवस्य वरायुधम्
शरं च प्रतिसंगृह्य हस्ताल्लघुपराक्रमः
ityuktvā rāghavaḥ kruddho bhārgavasya varāyudham
śaraṃ ca pratisaṃgṛhya hastāllaghuparākramaḥ
- 5
आरोप्य स धनू रामः शरं सज्यं चकार ह
जामदग्न्यं ततो रामं रामः क्रुद्धोऽब्रवीद्वचः
āropya sa dhanū rāmaḥ śaraṃ sajyaṃ cakāra ha
jāmadagnyaṃ tato rāmaṃ rāmaḥ kruddho'bravīdvacaḥ
- 6
ब्राह्मणोऽसीति पूज्यो मे विश्वामित्रकृतेन च
तस्माच्छक्तो न ते राम मोक्तुं प्राणहरं शरम्
brāhmaṇo'sīti pūjyo me viśvāmitrakṛtena ca
tasmācchakto na te rāma moktuṃ prāṇaharaṃ śaram
- 7
इमां वा त्वद्गतिं राम तपोबलसमार्जितान्
लोकानप्रतिमान्वापि हनिष्यामि यदिच्छसि
imāṃ vā tvadgatiṃ rāma tapobalasamārjitān
lokānapratimānvāpi haniṣyāmi yadicchasi
- 8
न ह्ययं वैष्णवो दिव्यः शरः परपुरंजयः
मोघः पतति वीर्येण बलदर्पविनाशनः
na hyayaṃ vaiṣṇavo divyaḥ śaraḥ parapuraṃjayaḥ
moghaḥ patati vīryeṇa baladarpavināśanaḥ
- 9
वरायुधधरं रामं द्रष्टुं सर्षिगणाः सुराः
पितामहं पुरस्कृत्य समेतास्तत्र संघशः
varāyudhadharaṃ rāmaṃ draṣṭuṃ sarṣigaṇāḥ surāḥ
pitāmahaṃ puraskṛtya sametāstatra saṃghaśaḥ
- 10
गन्धर्वाप्सरसश्चैव सिद्धचारणकिंनराः
यक्षराक्षसनागाश्च तद्द्रष्टुं महदद्भुतम्
gandharvāpsarasaścaiva siddhacāraṇakiṃnarāḥ
yakṣarākṣasanāgāśca taddraṣṭuṃ mahadadbhutam
- 11
जडीकृते तदा लोके रामे वरधनुर्धरे
निर्वीर्यो जामदग्न्योऽसौ रमो राममुदैक्षत
jaḍīkṛte tadā loke rāme varadhanurdhare
nirvīryo jāmadagnyo'sau ramo rāmamudaikṣata
- 12
तेजोभिर्हतवीर्यत्वाज्जामदग्न्यो जडीकृतः
रामं कमलपत्त्राक्षं मन्दं मन्दमुवाच ह
tejobhirhatavīryatvājjāmadagnyo jaḍīkṛtaḥ
rāmaṃ kamalapattrākṣaṃ mandaṃ mandamuvāca ha
- 13
काश्यपाय मया दत्ता यदा पूर्वं वसुंधरा
विषये मे न वस्तव्यमिति मां काश्यपोऽब्रवीत्
kāśyapāya mayā dattā yadā pūrvaṃ vasuṃdharā
viṣaye me na vastavyamiti māṃ kāśyapo'bravīt
- 14
सोऽहं गुरुवचः कुर्वन्पृथिव्यां न वसे निशाम्
इति प्रतिज्ञा काकुत्स्थ कृता वै काश्यपस्य ह
so'haṃ guruvacaḥ kurvanpṛthivyāṃ na vase niśām
iti pratijñā kākutstha kṛtā vai kāśyapasya ha
- 15
तदिमां त्वं गतिं वीर हन्तुं नार्हसि राघव
मनोजवं गमिष्यामि महेन्द्रं पर्वतोत्तमम्
tadimāṃ tvaṃ gatiṃ vīra hantuṃ nārhasi rāghava
manojavaṃ gamiṣyāmi mahendraṃ parvatottamam
- 16
लोकास्त्वप्रतिमा राम निर्जितास्तपसा मया
जहि ताञ्शरमुख्येन मा भूत्कालस्य पर्ययः
lokāstvapratimā rāma nirjitāstapasā mayā
jahi tāñśaramukhyena mā bhūtkālasya paryayaḥ
- 17
अक्षय्यं मधुहन्तारं जानामि त्वां सुरेश्वरम्
धनुषोऽस्य परामर्शात्स्वस्ति तेऽस्तु परंतप
akṣayyaṃ madhuhantāraṃ jānāmi tvāṃ sureśvaram
dhanuṣo'sya parāmarśātsvasti te'stu paraṃtapa
- 18
एते सुरगणाः सर्वे निरीक्षन्ते समागताः
त्वामप्रतिमकर्माणमप्रतिद्वन्द्वमाहवे
ete suragaṇāḥ sarve nirīkṣante samāgatāḥ
tvāmapratimakarmāṇamapratidvandvamāhave
- 19
न चेयं मम काकुत्स्थ व्रीडा भवितुमर्हति
त्वया त्रैलोक्यनाथेन यदहं विमुखीकृतः
na ceyaṃ mama kākutstha vrīḍā bhavitumarhati
tvayā trailokyanāthena yadahaṃ vimukhīkṛtaḥ
- 20
शरमप्रतिमं राम मोक्तुमर्हसि सुव्रत
शरमोक्षे गमिष्यामि महेन्द्रं पर्वतोत्तमम्
śaramapratimaṃ rāma moktumarhasi suvrata
śaramokṣe gamiṣyāmi mahendraṃ parvatottamam
- 21
तथा ब्रुवति रामे तु जामदग्न्ये प्रतापवान्
रामो दाशरथिः श्रीमांश्चिक्षेप शरमुत्तमम्
tathā bruvati rāme tu jāmadagnye pratāpavān
rāmo dāśarathiḥ śrīmāṃścikṣepa śaramuttamam
- 22
ततो वितिमिराः सर्वा दिशः चोपदिशस्तथा
सुराः सर्षिगणा रामं प्रशशंसुरुदायुधम्
tato vitimirāḥ sarvā diśaḥ copadiśastathā
surāḥ sarṣigaṇā rāmaṃ praśaśaṃsurudāyudham
- 23
रामं दाशरथिं रामो जामदग्न्यः प्रशस्य च
ततः प्रदक्षिणीकृत्य जगामात्मगतिं प्रभुः
rāmaṃ dāśarathiṃ rāmo jāmadagnyaḥ praśasya ca
tataḥ pradakṣiṇīkṛtya jagāmātmagatiṃ prabhuḥ