18 shlokas
- 1
ऋश्यमूकात्तु हनुमान्गत्वा तं मलयं गिरिम्
आचचक्षे तदा वीरौ कपिराजाय राघवौ
ṛśyamūkāttu hanumāngatvā taṃ malayaṃ girim
ācacakṣe tadā vīrau kapirājāya rāghavau
- 2
अयं रामो महाप्राज्ञः सम्प्राप्तो दृढविक्रमः
लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा रामोऽयं सत्यविक्रमः
ayaṃ rāmo mahāprājñaḥ samprāpto dṛḍhavikramaḥ
lakṣmaṇena saha bhrātrā rāmo'yaṃ satyavikramaḥ
- 3
इक्ष्वाकूणां कुले जातो रामो दशरथात्मजः
धर्मे निगदितश्चैव पितुर्निर्देशपालकः
ikṣvākūṇāṃ kule jāto rāmo daśarathātmajaḥ
dharme nigaditaścaiva piturnirdeśapālakaḥ
- 4
तस्यास्य वसतोऽरण्ये नियतस्य महात्मनः
रक्षसापहृता भार्या स त्वां शरणमागतः
tasyāsya vasato'raṇye niyatasya mahātmanaḥ
rakṣasāpahṛtā bhāryā sa tvāṃ śaraṇamāgataḥ
- 5
राजसूयाश्वमेधैश्च वह्निर्येनाभितर्पितः
दक्षिणाश्च तथोत्सृष्टा गावः शतसहस्रशः
rājasūyāśvamedhaiśca vahniryenābhitarpitaḥ
dakṣiṇāśca tathotsṛṣṭā gāvaḥ śatasahasraśaḥ
- 6
तपसा सत्यवाक्येन वसुधा येन पालिता
स्त्रीहेतोस्तस्य पुत्रोऽयं रामस्त्वां शरणं गतः
tapasā satyavākyena vasudhā yena pālitā
strīhetostasya putro'yaṃ rāmastvāṃ śaraṇaṃ gataḥ
- 7
भवता सख्यकामौ तौ भ्रातरौ रामलक्ष्मणौ
प्रतिगृह्यार्चयस्वेमौ पूजनीयतमावुभौ
bhavatā sakhyakāmau tau bhrātarau rāmalakṣmaṇau
pratigṛhyārcayasvemau pūjanīyatamāvubhau
- 8
श्रुत्वा हनुमतो वाक्यं सुग्रीवो हृष्टमानसः
भयं स राघवाद्घोरं प्रजहौ विगतज्वरः
śrutvā hanumato vākyaṃ sugrīvo hṛṣṭamānasaḥ
bhayaṃ sa rāghavādghoraṃ prajahau vigatajvaraḥ
- 9
स कृत्वा मानुषं रूपं सुग्रीवः प्लवगाधिपः
दर्शनीयतमो भूत्वा प्रीत्या प्रोवाच राघवम्
sa kṛtvā mānuṣaṃ rūpaṃ sugrīvaḥ plavagādhipaḥ
darśanīyatamo bhūtvā prītyā provāca rāghavam
- 10
भवान्धर्मविनीतश्च विक्रान्तः सर्ववत्सलः
आख्याता वायुपुत्रेण तत्त्वतो मे भवद्गुणाः
bhavāndharmavinītaśca vikrāntaḥ sarvavatsalaḥ
ākhyātā vāyuputreṇa tattvato me bhavadguṇāḥ
- 11
तन्ममैवैष सत्कारो लाभश्चैवोत्तमः प्रभो
यत्त्वमिच्छसि सौहार्दं वानरेण मया सह
tanmamaivaiṣa satkāro lābhaścaivottamaḥ prabho
yattvamicchasi sauhārdaṃ vānareṇa mayā saha
- 12
रोचते यदि वा सख्यं बाहुरेष प्रसारितः
गृह्यतां पाणिना पाणिर्मर्यादा बध्यतां ध्रुवा
rocate yadi vā sakhyaṃ bāhureṣa prasāritaḥ
gṛhyatāṃ pāṇinā pāṇirmaryādā badhyatāṃ dhruvā
- 13
एतत्तु वचनं श्रुत्वा सुग्रीवस्य सुभाषितम्
सम्प्रहृष्टमना हस्तं पीडयामास पाणिना
हृद्यं सौहृदमालम्ब्य पर्यष्वजत पीडितम्
etattu vacanaṃ śrutvā sugrīvasya subhāṣitam
samprahṛṣṭamanā hastaṃ pīḍayāmāsa pāṇinā
hṛdyaṃ sauhṛdamālambya paryaṣvajata pīḍitam
- 14
ततो हनूमान्संत्यज्य भिक्षुरूपमरिंदमः
काष्ठयोः स्वेन रूपेण जनयामास पावकम्
tato hanūmānsaṃtyajya bhikṣurūpamariṃdamaḥ
kāṣṭhayoḥ svena rūpeṇa janayāmāsa pāvakam
- 15
दीप्यमानं ततो वह्निं पुष्पैरभ्यर्च्य सत्कृतम्
तयोर्मध्ये तु सुप्रीतो निदधे सुसमाहितः
dīpyamānaṃ tato vahniṃ puṣpairabhyarcya satkṛtam
tayormadhye tu suprīto nidadhe susamāhitaḥ
- 16
ततोऽग्निं दीप्यमानं तौ चक्रतुश्च प्रदक्षिणम्
सुग्रीवो राघवश्चैव वयस्यत्वमुपागतौ
tato'gniṃ dīpyamānaṃ tau cakratuśca pradakṣiṇam
sugrīvo rāghavaścaiva vayasyatvamupāgatau
- 17
ततः सुप्रीतमनसौ तावुभौ हरिराघवौ
अन्योन्यमभिवीक्षन्तौ न तृप्तिमुपजग्मतुः
tataḥ suprītamanasau tāvubhau harirāghavau
anyonyamabhivīkṣantau na tṛptimupajagmatuḥ
- 18
ततः सर्वार्थविद्वांसं रामं दशरथात्मजम्
सुग्रीवः प्राह तेजस्वी वाक्यमेकमनास्तदा
tataḥ sarvārthavidvāṃsaṃ rāmaṃ daśarathātmajam
sugrīvaḥ prāha tejasvī vākyamekamanāstadā