Sarga 3

25 shlokas

1. 1

   वचो विज्ञाय हनुमान्सुग्रीवस्य महात्मनः

   पर्वतादृश्यमूकात्तु पुप्लुवे यत्र राघवौ

   vaco vijñāya hanumānsugrīvasya mahātmanaḥ

   parvatādṛśyamūkāttu pupluve yatra rāghavau

2. 2

   स तत्र गत्वा हनुमान्बलवान्वानरोत्तमः

   उपचक्राम तौ वाग्भिर्मृद्वीभिः सत्यविक्रमः

   sa tatra gatvā hanumānbalavānvānarottamaḥ

   upacakrāma tau vāgbhirmṛdvībhiḥ satyavikramaḥ

3. 3

   स्वकं रूपं परित्यज्य भिक्षुरूपेण वानरः

   आबभाषे च तौ वीरौ यथावत्प्रशशंस च

   svakaṃ rūpaṃ parityajya bhikṣurūpeṇa vānaraḥ

   ābabhāṣe ca tau vīrau yathāvatpraśaśaṃsa ca

4. 4

   राजर्षिदेवप्रतिमौ तापसौ संशितव्रतौ

   देशं कथमिमं प्राप्तौ भवन्तौ वरवर्णिनौ

   rājarṣidevapratimau tāpasau saṃśitavratau

   deśaṃ kathamimaṃ prāptau bhavantau varavarṇinau

5. 5

   त्रासयन्तौ मृगगणानन्यांश्च वनचारिणः

   पम्पातीररुहान्वृक्षान्वीक्षमाणौ समन्ततः

   trāsayantau mṛgagaṇānanyāṃśca vanacāriṇaḥ

   pampātīraruhānvṛkṣānvīkṣamāṇau samantataḥ

6. 6

   इमां नदीं शुभजलां शोभयन्तौ तरस्विनौ

   धैर्यवन्तौ सुवर्णाभौ कौ युवां चीरवाससौ

   imāṃ nadīṃ śubhajalāṃ śobhayantau tarasvinau

   dhairyavantau suvarṇābhau kau yuvāṃ cīravāsasau

7. 7

   सिंहविप्रेक्षितौ वीरौ सिंहातिबलविक्रमौ

   शक्रचापनिभे चापे प्रगृह्य विपुलैर्भुजैः

   siṃhaviprekṣitau vīrau siṃhātibalavikramau

   śakracāpanibhe cāpe pragṛhya vipulairbhujaiḥ

8. 8

   श्रीमन्तौ रूपसम्पन्नौ वृषभश्रेष्ठविक्रमौ

   हस्तिहस्तोपमभुजौ द्युतिमन्तौ नरर्षभौ

   śrīmantau rūpasampannau vṛṣabhaśreṣṭhavikramau

   hastihastopamabhujau dyutimantau nararṣabhau

9. 9

   प्रभया पर्वतेन्द्रोऽयं युवयोरवभासितः

   राज्यार्हावमरप्रख्यौ कथं देशमिहागतौ

   prabhayā parvatendro'yaṃ yuvayoravabhāsitaḥ

   rājyārhāvamaraprakhyau kathaṃ deśamihāgatau

10. 10

    पद्मपत्रेक्षणौ वीरौ जटामण्डलधारिणौ

    अन्योन्यसदृशौ वीरौ देवलोकादिवागतौ

    padmapatrekṣaṇau vīrau jaṭāmaṇḍaladhāriṇau

    anyonyasadṛśau vīrau devalokādivāgatau

11. 11

    यदृच्छयेव सम्प्राप्तौ चन्द्रसूर्यौ वसुंधराम्

    विशालवक्षसौ वीरौ मानुषौ देवरूपिणौ

    yadṛcchayeva samprāptau candrasūryau vasuṃdharām

    viśālavakṣasau vīrau mānuṣau devarūpiṇau

12. 12

    सिंहस्कन्धौ महासत्त्वौ समदाविव गोवृषौ

    आयताश्च सुवृत्ताश्च बाहवः परिघोत्तमाः

    सर्वभूषणभूषार्हाः किमर्थं न विभूषिताः

    siṃhaskandhau mahāsattvau samadāviva govṛṣau

    āyatāśca suvṛttāśca bāhavaḥ parighottamāḥ

    sarvabhūṣaṇabhūṣārhāḥ kimarthaṃ na vibhūṣitāḥ

13. 13

    उभौ योग्यावहं मन्ये रक्षितुं पृथिवीमिमाम्

    ससागरवनां कृत्स्नां विन्ध्यमेरुविभूषिताम्

    ubhau yogyāvahaṃ manye rakṣituṃ pṛthivīmimām

    sasāgaravanāṃ kṛtsnāṃ vindhyameruvibhūṣitām

14. 14

    इमे च धनुषी चित्रे श्लक्ष्णे चित्रानुलेपने

    प्रकाशेते यथेन्द्रस्य वज्रे हेमविभूषिते

    ime ca dhanuṣī citre ślakṣṇe citrānulepane

    prakāśete yathendrasya vajre hemavibhūṣite

15. 15

    सम्पूर्णा निशितैर्बाणैस्तूणाश्च शुभदर्शनाः

    जीवितान्तकरैर्घोरैर्ज्वलद्भिरिव पन्नगैः

    sampūrṇā niśitairbāṇaistūṇāśca śubhadarśanāḥ

    jīvitāntakarairghorairjvaladbhiriva pannagaiḥ

16. 16

    महाप्रमाणौ विपुलौ तप्तहाटकभूषितौ

    खड्गावेतौ विराजेते निर्मुक्तभुजगाविव

    mahāpramāṇau vipulau taptahāṭakabhūṣitau

    khaḍgāvetau virājete nirmuktabhujagāviva

17. 17

    एवं मां परिभाषन्तं कस्माद्वै नाभिभाषथः

    evaṃ māṃ paribhāṣantaṃ kasmādvai nābhibhāṣathaḥ

18. 18

    सुग्रीवो नाम धर्मात्मा कश्चिद्वानरयूथपः

    वीरो विनिकृतो भ्रात्रा जगद्भ्रमति दुःखितः

    sugrīvo nāma dharmātmā kaścidvānarayūthapaḥ

    vīro vinikṛto bhrātrā jagadbhramati duḥkhitaḥ

19. 19

    प्राप्तोऽहं प्रेषितस्तेन सुग्रीवेण महात्मना

    राज्ञा वानरमुख्यानां हनुमान्नाम वानरः

    prāpto'haṃ preṣitastena sugrīveṇa mahātmanā

    rājñā vānaramukhyānāṃ hanumānnāma vānaraḥ

20. 20

    युवाभ्यां सह धर्मात्मा सुग्रीवः सख्यमिच्छति

    तस्य मां सचिवं वित्तं वानरं पवनात्मजम्

    yuvābhyāṃ saha dharmātmā sugrīvaḥ sakhyamicchati

    tasya māṃ sacivaṃ vittaṃ vānaraṃ pavanātmajam

21. 21

    भिक्षुरूपप्रतिच्छन्नं सुग्रीवप्रियकाम्यया

    ऋश्यमूकादिह प्राप्तं कामगं कामरूपिणम्

    bhikṣurūpapraticchannaṃ sugrīvapriyakāmyayā

    ṛśyamūkādiha prāptaṃ kāmagaṃ kāmarūpiṇam

22. 22

    एवमुक्त्वा तु हनुमांस्तौ वीरौ रामलक्ष्मणौ

    वाक्यज्ञौ वाक्यकुशलः पुनर्नोवाच किंचन

    evamuktvā tu hanumāṃstau vīrau rāmalakṣmaṇau

    vākyajñau vākyakuśalaḥ punarnovāca kiṃcana

23. 23

    एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य रामो लक्ष्मणमब्रवीत्

    प्रहृष्टवदनः श्रीमान्भ्रातरं पार्श्वतः स्थितम्

    etacchrutvā vacastasya rāmo lakṣmaṇamabravīt

    prahṛṣṭavadanaḥ śrīmānbhrātaraṃ pārśvataḥ sthitam

24. 24

    सचिवोऽयं कपीन्द्रस्य सुग्रीवस्य महात्मनः

    तमेव काङ्क्षमाणस्य ममान्तिकमुपागतः

    sacivo'yaṃ kapīndrasya sugrīvasya mahātmanaḥ

    tameva kāṅkṣamāṇasya mamāntikamupāgataḥ

25. 25

    तमभ्यभाष सौमित्रे सुग्रीवसचिवं कपिम्

    वाक्यज्ञं मधुरैर्वाक्यैः स्नेहयुक्तमरिंदमम्

    tamabhyabhāṣa saumitre sugrīvasacivaṃ kapim

    vākyajñaṃ madhurairvākyaiḥ snehayuktamariṃdamam