51 shlokas
- 1
सूत उवाच
इति निशम्य कृताञ्जलयस्तदा दिवि महामुनयः कृतनिश्चयाः
शिवतरं शिवमीश्वरमव्ययं मनसि लिङ्गमयं प्रणिपत्य ते
sūta uvāca
iti niśamya kṛtāñjalayastadā divi mahāmunayaḥ kṛtaniścayāḥ
śivataraṃ śivamīśvaramavyayaṃ manasi liṅgamayaṃ praṇipatya te
- 2
सकलदेवपतिर्भगवानजो हरिरशेषपतिर्गुरुणा स्वयम्
मुनिवराश्च गणाश्च सुरासुरा नरवराः शिवलिङ्गमयाः पुनः
sakaladevapatirbhagavānajo hariraśeṣapatirguruṇā svayam
munivarāśca gaṇāśca surāsurā naravarāḥ śivaliṅgamayāḥ punaḥ
- 3
श्रुत्वैवं मुनयः सर्वे षट्कुलीयाः समाहिताः
संत्यज्य सर्वं देवस्य प्रतिष्ठां कर्तुमुद्यताः
śrutvaivaṃ munayaḥ sarve ṣaṭkulīyāḥ samāhitāḥ
saṃtyajya sarvaṃ devasya pratiṣṭhāṃ kartumudyatāḥ
- 4
अपृच्छन्सूतमनघं हर्षगद्गदया गिरा
लिङ्गप्रतिष्ठां विपुलां सर्वे ते शंसितव्रताः
apṛcchansūtamanaghaṃ harṣagadgadayā girā
liṅgapratiṣṭhāṃ vipulāṃ sarve te śaṃsitavratāḥ
- 5
सूत उवाच
प्रतिष्ठां लिङ्गमूर्तेर्वो यथावदनुपूर्वशः
प्रवक्ष्यामि समासेन धर्मकामार्थमुक्तये
sūta uvāca
pratiṣṭhāṃ liṅgamūrtervo yathāvadanupūrvaśaḥ
pravakṣyāmi samāsena dharmakāmārthamuktaye
- 6
कृत्वैव लिङ्गं विधिना भुवि लिङ्गेषु यत्नतः
लिङ्गमेकतमं शैलं ब्रह्मविष्णुशिवात्मकम्
kṛtvaiva liṅgaṃ vidhinā bhuvi liṅgeṣu yatnataḥ
liṅgamekatamaṃ śailaṃ brahmaviṣṇuśivātmakam
- 7
हेमरत्नमयं वापि राजतं ताम्रजं तु वा
सवेदिकं ससूत्रं च सम्यग्विस्तृतमस्तकम्
hemaratnamayaṃ vāpi rājataṃ tāmrajaṃ tu vā
savedikaṃ sasūtraṃ ca samyagvistṛtamastakam
- 8
विशोध्य स्थापयेद्भक्त्या सवेदिकमनुत्तमम्
लिङ्गवेदी उमा देवी लिङ्गं साक्षान्महेश्वरः
viśodhya sthāpayedbhaktyā savedikamanuttamam
liṅgavedī umā devī liṅgaṃ sākṣānmaheśvaraḥ
- 9
तयोः सम्पूजनाद् एव देवी देवश्च पूजितौ
प्रतिष्ठया च देवेशो देव्या सार्धं प्रतिष्ठितः
tayoḥ sampūjanād eva devī devaśca pūjitau
pratiṣṭhayā ca deveśo devyā sārdhaṃ pratiṣṭhitaḥ
- 10
तस्मात्सवेदिकं लिङ्गं स्थापयेत्स्थापकोत्तमः
tasmātsavedikaṃ liṅgaṃ sthāpayetsthāpakottamaḥ
- 11
मूले ब्रह्मा वसति भगवान्मध्यभागे च विष्णुः सर्वेशानः पशुपतिरजो रुद्रमूर्तिर्वरेण्यः
तस्माल्लिङ्गं गुरुतरतरं पूजयेत्स्थापयेद्वा यस्मात्पूज्यो गणपतिरसौ देवमुख्यैः समस्तैः
mūle brahmā vasati bhagavānmadhyabhāge ca viṣṇuḥ sarveśānaḥ paśupatirajo rudramūrtirvareṇyaḥ
tasmālliṅgaṃ gurutarataraṃ pūjayetsthāpayedvā yasmātpūjyo gaṇapatirasau devamukhyaiḥ samastaiḥ
- 12
गन्धैः स्रग्धूपदीपैः स्नपनहुतबलिस्तोत्रमन्त्रोपहारैर्नित्यं ये ऽभ्यर्चयन्ति त्रिदशवरतनुं लिङ्गमूर्तिं महेशम्
गर्भाधानादिनाशक्षयभयरहिता देवगन्धर्वमुख्यैः सिद्धैर्वन्द्याश्च पूज्या गणवरनमितास्ते भवन्त्य् अप्रमेयाः
gandhaiḥ sragdhūpadīpaiḥ snapanahutabalistotramantropahārairnityaṃ ye 'bhyarcayanti tridaśavaratanuṃ liṅgamūrtiṃ maheśam
garbhādhānādināśakṣayabhayarahitā devagandharvamukhyaiḥ siddhairvandyāśca pūjyā gaṇavaranamitāste bhavanty aprameyāḥ
- 13
तस्माद्भक्त्योपचारेण स्थापयेत्परमेश्वरम्
पूजयेच्च विशेषेण लिङ्गं सर्वार्थसिद्धये
tasmādbhaktyopacāreṇa sthāpayetparameśvaram
pūjayecca viśeṣeṇa liṅgaṃ sarvārthasiddhaye
- 14
समर्च्य स्थापयेल्लिङ्गं तीर्थमध्ये शिवासने
कूर्चवस्त्रादिभिर्लिङ्गमाच्छाद्य कलशैः पुनः
samarcya sthāpayelliṅgaṃ tīrthamadhye śivāsane
kūrcavastrādibhirliṅgamācchādya kalaśaiḥ punaḥ
- 15
लोकपालादिदैवत्यैः सकूर्चैः साक्षतैः शुभैः
उत्कूर्चैः स्वस्तिकाद्यैश्च चित्रतन्तुकवेष्टितैः
lokapālādidaivatyaiḥ sakūrcaiḥ sākṣataiḥ śubhaiḥ
utkūrcaiḥ svastikādyaiśca citratantukaveṣṭitaiḥ
- 16
वज्रादिकायुधोपेतैः सवस्त्रैः सपिधानकैः
लक्षयेत्परितो लिङ्गमीशानेन प्रतिष्ठितम्
vajrādikāyudhopetaiḥ savastraiḥ sapidhānakaiḥ
lakṣayetparito liṅgamīśānena pratiṣṭhitam
- 17
धूपदीपसमोपेतं वितानविततांबरम्
लोकपालध्वजैश्चैव गजादिमहिषादिभिः
dhūpadīpasamopetaṃ vitānavitatāṃbaram
lokapāladhvajaiścaiva gajādimahiṣādibhiḥ
- 18
चित्रितैः पूजितैश्चैव दर्भमाला च शोभना
सर्वलक्षणसम्पूर्णा तया बाह्ये च वेष्टयेत्
citritaiḥ pūjitaiścaiva darbhamālā ca śobhanā
sarvalakṣaṇasampūrṇā tayā bāhye ca veṣṭayet
- 19
ततो ऽधिवासयेत्तोये धूपदीपसमन्विते
पञ्चाहं वा त्र्यहं वाथ एकरात्रम् अथापि वा
tato 'dhivāsayettoye dhūpadīpasamanvite
pañcāhaṃ vā tryahaṃ vātha ekarātram athāpi vā
- 20
वेदाध्ययनसम्पन्नो नृत्यगीतादिमङ्गलैः
किङ्किणीरवकोपेतं तालवीणारवैरपि
vedādhyayanasampanno nṛtyagītādimaṅgalaiḥ
kiṅkiṇīravakopetaṃ tālavīṇāravairapi
- 21
ईक्षयेत्कालमव्यग्रो यजमानः समाहितः
उत्थाप्य स्वस्तिकं ध्यायेन्मण्डपे लक्षणान्विते
īkṣayetkālamavyagro yajamānaḥ samāhitaḥ
utthāpya svastikaṃ dhyāyenmaṇḍape lakṣaṇānvite
- 22
संस्कृते वेदिसंयुक्ते नवकुण्डेन संवृते
पूर्वोक्तविधिना युक्ते सर्वलक्षणसंयुते
saṃskṛte vedisaṃyukte navakuṇḍena saṃvṛte
pūrvoktavidhinā yukte sarvalakṣaṇasaṃyute
- 23
अष्टमण्डलसंयुक्ते दिग्ध्वजाष्टकसंयुते
पूर्वोक्तलक्षणोपेतैः कुण्डैः प्रागादितः क्रमात्
aṣṭamaṇḍalasaṃyukte digdhvajāṣṭakasaṃyute
pūrvoktalakṣaṇopetaiḥ kuṇḍaiḥ prāgāditaḥ kramāt
- 24
प्रधानं कुण्डमीशान्यां चतुरस्रं विधीयते
अथवा पञ्चकुण्डैकं स्थण्डिलं चैकमेव च
pradhānaṃ kuṇḍamīśānyāṃ caturasraṃ vidhīyate
athavā pañcakuṇḍaikaṃ sthaṇḍilaṃ caikameva ca
- 25
यज्ञोपकरणैः सर्वैः शिवार्चायां हि भूषणैः
वेदिमध्ये महाशय्यां पञ्चतूलीप्रकल्पिताम्
yajñopakaraṇaiḥ sarvaiḥ śivārcāyāṃ hi bhūṣaṇaiḥ
vedimadhye mahāśayyāṃ pañcatūlīprakalpitām
- 26
कल्पयेत्काञ्चनोपेतां सितवस्त्रावगुण्ठिताम्
प्रकल्प्यैवं शिवं चैव स्थापयेत्परमेश्वरम्
kalpayetkāñcanopetāṃ sitavastrāvaguṇṭhitām
prakalpyaivaṃ śivaṃ caiva sthāpayetparameśvaram
- 27
प्राक्शिरस्कं न्यसेल्लिङ्गमीशानेन यथाविधि
रत्नन्यासे कृते पूर्वं केवलं कलशं न्यसेत्
prākśiraskaṃ nyaselliṅgamīśānena yathāvidhi
ratnanyāse kṛte pūrvaṃ kevalaṃ kalaśaṃ nyaset
- 28
लिङ्गमाच्छाद्य वस्त्राभ्यां कूर्चेन च समन्ततः
रत्नन्यासे प्रसक्ते ऽथ वामाद्या नव शक्तयः
liṅgamācchādya vastrābhyāṃ kūrcena ca samantataḥ
ratnanyāse prasakte 'tha vāmādyā nava śaktayaḥ
- 29
नवरत्नं हिरण्याद्यैः पञ्चगव्येन संयुतैः
सर्वधान्यसमोपेतं शिलायामपि विन्यसेत्
navaratnaṃ hiraṇyādyaiḥ pañcagavyena saṃyutaiḥ
sarvadhānyasamopetaṃ śilāyāmapi vinyaset
- 30
स्थापयेद्ब्रह्मलिङ्गं हि शिवगायत्रिसंयुतम्
केवलं प्रणवेनापि स्थापयेच्छिवमव्ययम्
sthāpayedbrahmaliṅgaṃ hi śivagāyatrisaṃyutam
kevalaṃ praṇavenāpi sthāpayecchivamavyayam

