27 shlokas
- 1
नारद उवाच
नासौ वृथाग्निना दग्धो यथा तत्र श्रुतं मया
वैचित्रवीर्यो नृपतिस्तत्ते वक्ष्यामि भारत
nārada uvāca
nāsau vṛthāgninā dagdho yathā tatra śrutaṃ mayā
vaicitravīryo nṛpatistatte vakṣyāmi bhārata
- 2
वनं प्रविशता तेन वायुभक्षेण धीमता
अग्नयः कारयित्वेष्टिम् उत्सृष्टा इति नः श्रुतम्
vanaṃ praviśatā tena vāyubhakṣeṇa dhīmatā
agnayaḥ kārayitveṣṭim utsṛṣṭā iti naḥ śrutam
- 3
याजकास्तु ततस्तस्य तान् अग्नीन्निर्जने वने
समुत्सृज्य यथाकामं जग्मुर्भरतसत्तम
yājakāstu tatastasya tān agnīnnirjane vane
samutsṛjya yathākāmaṃ jagmurbharatasattama
- 4
स विवृद्धस्तदा वह्निर्वने तस्मिन्न् अभूत्किल
तेन तद्वनम् आदीप्तम् इति मे तापसाब्रुवन्
sa vivṛddhastadā vahnirvane tasminn abhūtkila
tena tadvanam ādīptam iti me tāpasābruvan
- 5
स राजा जाह्नवीकच्छे यथा ते कथितं मया
तेनाग्निना समायुक्तः स्वेनैव भरतर्षभ
sa rājā jāhnavīkacche yathā te kathitaṃ mayā
tenāgninā samāyuktaḥ svenaiva bharatarṣabha
- 6
एवम् आवेदयामासुर्मुनयस्ते ममानघ
ये ते भागीरथीतीरे मया दृष्टा युधिष्ठिर
evam āvedayāmāsurmunayaste mamānagha
ye te bhāgīrathītīre mayā dṛṣṭā yudhiṣṭhira
- 7
एवं स्वेनाग्निना राजा समायुक्तो महीपते
मा शोचिथास्त्वं नृपतिं गतः स परमां गतिम्
evaṃ svenāgninā rājā samāyukto mahīpate
mā śocithāstvaṃ nṛpatiṃ gataḥ sa paramāṃ gatim
- 8
गुरुशुश्रूषया चैव जननी तव पाण्डव
प्राप्ता सुमहतीं सिद्धिम् इति मे नात्र संशयः
guruśuśrūṣayā caiva jananī tava pāṇḍava
prāptā sumahatīṃ siddhim iti me nātra saṃśayaḥ
- 9
कर्तुम् अर्हसि कौरव्य तेषां त्वम् उदकक्रियाम्
भ्रातृभिः सहितः सर्वैर् एतद् अत्र विधीयताम्
kartum arhasi kauravya teṣāṃ tvam udakakriyām
bhrātṛbhiḥ sahitaḥ sarvair etad atra vidhīyatām
- 10
वैशंपायन उवाच
ततः स पृथिवीपालः पाण्डवानां धुरंधरः
निर्ययौ सह सोदर्यैः सदारो भरतर्षभ
vaiśaṃpāyana uvāca
tataḥ sa pṛthivīpālaḥ pāṇḍavānāṃ dhuraṃdharaḥ
niryayau saha sodaryaiḥ sadāro bharatarṣabha
- 11
पौरजानपदाश्चैव राजभक्तिपुरस्कृताः
गङ्गां प्रजग्मुर् अभितो वाससैकेन संवृताः
paurajānapadāścaiva rājabhaktipuraskṛtāḥ
gaṅgāṃ prajagmur abhito vāsasaikena saṃvṛtāḥ
- 12
ततो ऽवगाह्य सलिलं सर्वे ते कुरुपुंगवाः
युयुत्सुम् अग्रतः कृत्वा ददुस्तोयं महात्मने
tato 'vagāhya salilaṃ sarve te kurupuṃgavāḥ
yuyutsum agrataḥ kṛtvā dadustoyaṃ mahātmane
- 13
गान्धार्याश्च पृथायाश्च विधिवन्नामगोत्रतः
शौचं निवर्तयन्तस्ते तत्रोषुर्नगराद्बहिः
gāndhāryāśca pṛthāyāśca vidhivannāmagotrataḥ
śaucaṃ nivartayantaste tatroṣurnagarādbahiḥ
- 14
प्रेषयामास स नरान्विधिज्ञान् आप्तकारिणः
गङ्गाद्वारं कुरुश्रेष्ठो यत्र दग्धो ऽभवन्नृपः
preṣayāmāsa sa narānvidhijñān āptakāriṇaḥ
gaṅgādvāraṃ kuruśreṣṭho yatra dagdho 'bhavannṛpaḥ
- 15
तत्रैव तेषां कुल्यानि गङ्गाद्वारे ऽन्वशात्तदा
कर्तव्यानीति पुरुषान्दत्तदेयान्महीपतिः
tatraiva teṣāṃ kulyāni gaṅgādvāre 'nvaśāttadā
kartavyānīti puruṣāndattadeyānmahīpatiḥ
- 16
द्वादशे ऽहनि तेभ्यः स कृतशौचो नराधिपः
ददौ श्राद्धानि विधिवद्दक्षिणावन्ति पाण्डवः
dvādaśe 'hani tebhyaḥ sa kṛtaśauco narādhipaḥ
dadau śrāddhāni vidhivaddakṣiṇāvanti pāṇḍavaḥ
- 17
धृतराष्ट्रं समुद्दिश्य ददौ स पृथिवीपतिः
सुवर्णं रजतं गाश्च शय्याश्च सुमहाधनाः
dhṛtarāṣṭraṃ samuddiśya dadau sa pṛthivīpatiḥ
suvarṇaṃ rajataṃ gāśca śayyāśca sumahādhanāḥ
- 18
गान्धार्याश्चैव तेजस्वी पृथायाश्च पृथक्पृथक्
संकीर्त्य नामनी राजा ददौ दानम् अनुत्तमम्
gāndhāryāścaiva tejasvī pṛthāyāśca pṛthakpṛthak
saṃkīrtya nāmanī rājā dadau dānam anuttamam
- 19
यो यद् इच्छति यावच्च तावत्स लभते द्विजः
शयनं भोजनं यानं मणिरत्नम् अथो धनम्
yo yad icchati yāvacca tāvatsa labhate dvijaḥ
śayanaṃ bhojanaṃ yānaṃ maṇiratnam atho dhanam
- 20
यानम् आच्छादनं भोगान्दासीश्च परिचारिकाः
ददौ राजा समुद्दिश्य तयोर्मात्रोर्महीपतिः
yānam ācchādanaṃ bhogāndāsīśca paricārikāḥ
dadau rājā samuddiśya tayormātrormahīpatiḥ
- 21
ततः स पृथिवीपालो दत्त्वा श्राद्धान्यनेकशः
प्रविवेश पुनर्धीमान्नगरं वारणाह्वयम्
tataḥ sa pṛthivīpālo dattvā śrāddhānyanekaśaḥ
praviveśa punardhīmānnagaraṃ vāraṇāhvayam
- 22
ते चापि राजवचनात्पुरुषा ये गताभवन्
संकल्प्य तेषां कुल्यानि पुनः प्रत्यागमंस्ततः
te cāpi rājavacanātpuruṣā ye gatābhavan
saṃkalpya teṣāṃ kulyāni punaḥ pratyāgamaṃstataḥ
- 23
माल्यैर्गन्धैश्च विविधैः पूजयित्वा यथाविधि
कुल्यानि तेषां संयोज्य तदाचख्युर्महीपतेः
mālyairgandhaiśca vividhaiḥ pūjayitvā yathāvidhi
kulyāni teṣāṃ saṃyojya tadācakhyurmahīpateḥ
- 24
समाश्वास्य च राजानं धर्मात्मानं युधिष्ठिरम्
नारदो ऽप्य् अगमद्राजन्परमर्षिर्यथेप्सितम्
samāśvāsya ca rājānaṃ dharmātmānaṃ yudhiṣṭhiram
nārado 'py agamadrājanparamarṣiryathepsitam
- 25
एवं वर्षाण्यतीतानि धृतराष्ट्रस्य धीमतः
वनवासे तदा त्रीणि नगरे दश पञ्च च
evaṃ varṣāṇyatītāni dhṛtarāṣṭrasya dhīmataḥ
vanavāse tadā trīṇi nagare daśa pañca ca
- 26
हतपुत्रस्य संग्रामे दानानि ददतः सदा
ज्ञातिसंबन्धिमित्राणां भ्रातॄणां स्वजनस्य च
hataputrasya saṃgrāme dānāni dadataḥ sadā
jñātisaṃbandhimitrāṇāṃ bhrātṝṇāṃ svajanasya ca
- 27
युधिष्ठिरस्तु नृपतिर्नातिप्रीतमनास्तदा
धारयामास तद्राज्यं निहतज्ञातिबान्धवः
yudhiṣṭhirastu nṛpatirnātiprītamanāstadā
dhārayāmāsa tadrājyaṃ nihatajñātibāndhavaḥ

