17 shlokas
- 1
वैशंपायन उवाच
विदुरेणैवम् उक्तस्तु धृतराष्ट्रो जनाधिपः
प्रीतिमान् अभवद्राजा राज्ञो जिष्णोश्च कर्मणा
vaiśaṃpāyana uvāca
vidureṇaivam uktastu dhṛtarāṣṭro janādhipaḥ
prītimān abhavadrājā rājño jiṣṇośca karmaṇā
- 2
ततो ऽभिरूपान्भीष्माय ब्राह्मणान् ऋषिसत्तमान्
पुत्रार्थे सुहृदां चैव स समीक्ष्य सहस्रशः
tato 'bhirūpānbhīṣmāya brāhmaṇān ṛṣisattamān
putrārthe suhṛdāṃ caiva sa samīkṣya sahasraśaḥ
- 3
कारयित्वान्नपानानि यानान्याच्छादनानि च
सुवर्णमणिरत्नानि दासीदासपरिच्छदान्
kārayitvānnapānāni yānānyācchādanāni ca
suvarṇamaṇiratnāni dāsīdāsaparicchadān
- 4
कम्बलाजिनरत्नानि ग्रामान्क्षेत्रान् अजाविकम्
अलंकारान्गजान् अश्वान्कन्याश्चैव वरस्त्रियः
आदिश्यादिश्य विप्रेभ्यो ददौ स नृपसत्तमः
kambalājinaratnāni grāmānkṣetrān ajāvikam
alaṃkārāngajān aśvānkanyāścaiva varastriyaḥ
ādiśyādiśya viprebhyo dadau sa nṛpasattamaḥ
- 5
द्रोणं संकीर्त्य भीष्मं च सोमदत्तं च बाह्लिकम्
दुर्योधनं च राजानं पुत्रांश्चैव पृथक्पृथक्
जयद्रथपुरोगांश्च सुहृदश्चैव सर्वशः
droṇaṃ saṃkīrtya bhīṣmaṃ ca somadattaṃ ca bāhlikam
duryodhanaṃ ca rājānaṃ putrāṃścaiva pṛthakpṛthak
jayadrathapurogāṃśca suhṛdaścaiva sarvaśaḥ
- 6
स श्राद्धयज्ञो ववृधे बहुगोधनदक्षिणः
अनेकधनरत्नौघो युधिष्ठिरमते तदा
sa śrāddhayajño vavṛdhe bahugodhanadakṣiṇaḥ
anekadhanaratnaugho yudhiṣṭhiramate tadā
- 7
अनिशं यत्र पुरुषा गणका लेखकास्तथा
युधिष्ठिरस्य वचनात्तद् आपृच्छन्ति तं नृपम्
aniśaṃ yatra puruṣā gaṇakā lekhakāstathā
yudhiṣṭhirasya vacanāttad āpṛcchanti taṃ nṛpam
- 8
आज्ञापय किम् एतेभ्यः प्रदेयं दीयताम् इति
तद् उपस्थितम् एवात्र वचनान्ते प्रदृश्यते
ājñāpaya kim etebhyaḥ pradeyaṃ dīyatām iti
tad upasthitam evātra vacanānte pradṛśyate
- 9
शते देये दशशतं सहस्रे चायुतं तथा
दीयते वचनाद्राज्ञः कुन्तीपुत्रस्य धीमतः
śate deye daśaśataṃ sahasre cāyutaṃ tathā
dīyate vacanādrājñaḥ kuntīputrasya dhīmataḥ
- 10
एवं स वसुधाराभिर्वर्षमाणो नृपाम्बुदः
तर्पयामास विप्रांस्तान्वर्षन्भूमिम् इवाम्बुदः
evaṃ sa vasudhārābhirvarṣamāṇo nṛpāmbudaḥ
tarpayāmāsa viprāṃstānvarṣanbhūmim ivāmbudaḥ
- 11
ततो ऽनन्तरम् एवात्र सर्ववर्णान्महीपतिः
अन्नपानरसौघेन प्लावयामास पार्थिवः
tato 'nantaram evātra sarvavarṇānmahīpatiḥ
annapānarasaughena plāvayāmāsa pārthivaḥ
- 12
सवस्त्रफेनरत्नौघो मृदङ्गनिनदस्वनः
गवाश्वमकरावर्तो नारीरत्नमहाकरः
savastraphenaratnaugho mṛdaṅganinadasvanaḥ
gavāśvamakarāvarto nārīratnamahākaraḥ
- 13
ग्रामाग्रहारकुल्याढ्यो मणिहेमजलार्णवः
जगत्संप्लावयामास धृतराष्ट्रदयाम्बुधिः
grāmāgrahārakulyāḍhyo maṇihemajalārṇavaḥ
jagatsaṃplāvayāmāsa dhṛtarāṣṭradayāmbudhiḥ
- 14
एवं स पुत्रपौत्राणां पितॄणाम् आत्मनस्तथा
गान्धार्याश्च महाराज प्रददावौर्ध्वदेहिकम्
evaṃ sa putrapautrāṇāṃ pitṝṇām ātmanastathā
gāndhāryāśca mahārāja pradadāvaurdhvadehikam
- 15
परिश्रान्तो यदासीत्स ददद्दानान्यनेकशः
ततो निर्वर्तयामास दानयज्ञं कुरूद्वहः
pariśrānto yadāsītsa dadaddānānyanekaśaḥ
tato nirvartayāmāsa dānayajñaṃ kurūdvahaḥ
- 16
एवं स राजा कौरव्यश्चक्रे दानमहोत्सवम्
नटनर्तकलास्याढ्यं बह्वन्नरसदक्षिणम्
evaṃ sa rājā kauravyaścakre dānamahotsavam
naṭanartakalāsyāḍhyaṃ bahvannarasadakṣiṇam
- 17
दशाहम् एवं दानानि दत्त्वा राजाम्बिकासुतः
बभूव पुत्रपौत्राणाम् अनृणो भरतर्षभ
daśāham evaṃ dānāni dattvā rājāmbikāsutaḥ
babhūva putrapautrāṇām anṛṇo bharatarṣabha

