21 shlokas
- 1
वैशंपायन उवाच
ततो निशायां प्राप्तायां कृतसायाह्निकक्रियाः
व्यासम् अभ्यगमन्सर्वे ये तत्रासन्समागताः
vaiśaṃpāyana uvāca
tato niśāyāṃ prāptāyāṃ kṛtasāyāhnikakriyāḥ
vyāsam abhyagamansarve ye tatrāsansamāgatāḥ
- 2
धृतराष्ट्रस्तु धर्मात्मा पाण्डवैः सहितस्तदा
शुचिर् एकमनाः सार्धम् ऋषिभिस्तैर् उपाविशत्
dhṛtarāṣṭrastu dharmātmā pāṇḍavaiḥ sahitastadā
śucir ekamanāḥ sārdham ṛṣibhistair upāviśat
- 3
गान्धार्या सह नार्यस्तु सहिताः समुपाविशन्
पौरजानपदश्चापि जनः सर्वो यथावयः
gāndhāryā saha nāryastu sahitāḥ samupāviśan
paurajānapadaścāpi janaḥ sarvo yathāvayaḥ
- 4
ततो व्यासो महातेजाः पुण्यं भागीरथीजलम्
अवगाह्याजुहावाथ सर्वांल्लोकान्महामुनिः
tato vyāso mahātejāḥ puṇyaṃ bhāgīrathījalam
avagāhyājuhāvātha sarvāṃllokānmahāmuniḥ
- 5
पाण्डवानां च ये योधाः कौरवाणां च सर्वशः
राजानश्च महाभागा नानादेशनिवासिनः
pāṇḍavānāṃ ca ye yodhāḥ kauravāṇāṃ ca sarvaśaḥ
rājānaśca mahābhāgā nānādeśanivāsinaḥ
- 6
ततः सुतुमुलः शब्दो जलान्तर्जनमेजय
प्रादुरासीद्यथा पूर्वं कुरुपाण्डवसेनयोः
tataḥ sutumulaḥ śabdo jalāntarjanamejaya
prādurāsīdyathā pūrvaṃ kurupāṇḍavasenayoḥ
- 7
ततस्ते पार्थिवाः सर्वे भीष्मद्रोणपुरोगमाः
ससैन्याः सलिलात्तस्मात्समुत्तस्थुः सहस्रशः
tataste pārthivāḥ sarve bhīṣmadroṇapurogamāḥ
sasainyāḥ salilāttasmātsamuttasthuḥ sahasraśaḥ
- 8
विराटद्रुपदौ चोभौ सपुत्रौ सहसैनिकौ
द्रौपदेयाश्च सौभद्रो राक्षसश्च घटोत्कचः
virāṭadrupadau cobhau saputrau sahasainikau
draupadeyāśca saubhadro rākṣasaśca ghaṭotkacaḥ
- 9
कर्णदुर्योधनौ चोभौ शकुनिश्च महारथः
दुःशासनादयश्चैव धार्तराष्ट्रा महारथाः
karṇaduryodhanau cobhau śakuniśca mahārathaḥ
duḥśāsanādayaścaiva dhārtarāṣṭrā mahārathāḥ
- 10
जारासंधिर्भगदत्तो जलसंधश्च पार्थिवः
भूरिश्रवाः शलः शल्यो वृषसेनश्च सानुजः
jārāsaṃdhirbhagadatto jalasaṃdhaśca pārthivaḥ
bhūriśravāḥ śalaḥ śalyo vṛṣasenaśca sānujaḥ
- 11
लक्ष्मणो राजपुत्रश्च धृष्टद्युम्नस्य चात्मजाः
शिखण्डिपुत्राः सर्वे च धृष्टकेतुश्च सानुजः
lakṣmaṇo rājaputraśca dhṛṣṭadyumnasya cātmajāḥ
śikhaṇḍiputrāḥ sarve ca dhṛṣṭaketuśca sānujaḥ
- 12
अचलो वृषकश्चैव राक्षसश्चाप्यलायुधः
बाह्लीकः सोमदत्तश्च चेकितानश्च पार्थिवः
acalo vṛṣakaścaiva rākṣasaścāpyalāyudhaḥ
bāhlīkaḥ somadattaśca cekitānaśca pārthivaḥ
- 13
एते चान्ये च बहवो बहुत्वाद्ये न कीर्तिताः
सर्वे भासुरदेहास्ते समुत्तस्थुर्जलात्ततः
ete cānye ca bahavo bahutvādye na kīrtitāḥ
sarve bhāsuradehāste samuttasthurjalāttataḥ
- 14
यस्य वीरस्य यो वेषो यो ध्वजो यच्च वाहनम्
तेन तेन व्यदृश्यन्त समुपेता नराधिपाः
yasya vīrasya yo veṣo yo dhvajo yacca vāhanam
tena tena vyadṛśyanta samupetā narādhipāḥ
- 15
दिव्याम्बरधराः सर्वे सर्वे भ्राजिष्णुकुण्डलाः
निर्वैरा निरहंकारा विगतक्रोधमन्यवः
divyāmbaradharāḥ sarve sarve bhrājiṣṇukuṇḍalāḥ
nirvairā nirahaṃkārā vigatakrodhamanyavaḥ
- 16
गन्धर्वैर् उपगीयन्तः स्तूयमानाश्च बन्दिभिः
दिव्यमाल्याम्बरधरा वृताश्चाप्सरसां गणैः
gandharvair upagīyantaḥ stūyamānāśca bandibhiḥ
divyamālyāmbaradharā vṛtāścāpsarasāṃ gaṇaiḥ
- 17
धृतराष्ट्रस्य च तदा दिव्यं चक्षुर्नराधिप
मुनिः सत्यवतीपुत्रः प्रीतः प्रादात्तपोबलात्
dhṛtarāṣṭrasya ca tadā divyaṃ cakṣurnarādhipa
muniḥ satyavatīputraḥ prītaḥ prādāttapobalāt
- 18
दिव्यज्ञानबलोपेता गान्धारी च यशस्विनी
ददर्श पुत्रांस्तान्सर्वान्ये चान्ये ऽपि रणे हताः
divyajñānabalopetā gāndhārī ca yaśasvinī
dadarśa putrāṃstānsarvānye cānye 'pi raṇe hatāḥ
- 19
तद् अद्भुतम् अचिन्त्यं च सुमहद्रोमहर्षणम्
विस्मितः स जनः सर्वो ददर्शानिमिषेक्षणः
tad adbhutam acintyaṃ ca sumahadromaharṣaṇam
vismitaḥ sa janaḥ sarvo dadarśānimiṣekṣaṇaḥ
- 20
तद् उत्सवमदोदग्रं हृष्टनारीनराकुलम्
ददृशे बलम् आयान्तं चित्रं पटगतं यथा
tad utsavamadodagraṃ hṛṣṭanārīnarākulam
dadṛśe balam āyāntaṃ citraṃ paṭagataṃ yathā
- 21
धृतराष्ट्रस्तु तान्सर्वान्पश्यन्दिव्येन चक्षुषा
मुमुदे भरतश्रेष्ठ प्रसादात्तस्य वै मुनेः
dhṛtarāṣṭrastu tānsarvānpaśyandivyena cakṣuṣā
mumude bharataśreṣṭha prasādāttasya vai muneḥ

