77 shlokas
- 1
ऋषय ऊचुः
तीर्थानि यानि लोके ऽस्मिन्विश्रुतानि महान्ति च
तानि त्वं कथयास्माकं रोमहर्षण सांप्रतम्
ṛṣaya ūcuḥ
tīrthāni yāni loke 'sminviśrutāni mahānti ca
tāni tvaṃ kathayāsmākaṃ romaharṣaṇa sāṃpratam
- 2
रोमहर्षण उवाच
शृणुध्वं कथयिष्ये ऽहं तीर्थानि विविधानि च
कथितानि पुराणेषु मुनिभिर्ब्रह्मवादिभिः
romaharṣaṇa uvāca
śṛṇudhvaṃ kathayiṣye 'haṃ tīrthāni vividhāni ca
kathitāni purāṇeṣu munibhirbrahmavādibhiḥ
- 3
यत्र स्नानं जपो होमः श्राद्धदानादिकं कृतम्
एकैकशो मुनिश्रेष्ठाः पुनात्यासप्तमं कुलम्
yatra snānaṃ japo homaḥ śrāddhadānādikaṃ kṛtam
ekaikaśo muniśreṣṭhāḥ punātyāsaptamaṃ kulam
- 4
पञ्चयोजनविस्तीर्णं ब्रह्मणः परमेष्ठिनः
प्रयागं प्रथितं तीर्थं तस्य माहात्म्यमीरितम्
pañcayojanavistīrṇaṃ brahmaṇaḥ parameṣṭhinaḥ
prayāgaṃ prathitaṃ tīrthaṃ tasya māhātmyamīritam
- 5
अन्यच्च तीर्थप्रवरं कुरूणां देववन्दितम्
ऋषीणामाश्रमैर्जुष्टं सर्वपापविशोधनम्
anyacca tīrthapravaraṃ kurūṇāṃ devavanditam
ṛṣīṇāmāśramairjuṣṭaṃ sarvapāpaviśodhanam
- 6
तत्र स्नात्वा विशुद्धात्मा दम्भमात्सर्यवर्जितः
ददाति यत्किंचिद् अपि पुनात्युभयतः कुलम्
tatra snātvā viśuddhātmā dambhamātsaryavarjitaḥ
dadāti yatkiṃcid api punātyubhayataḥ kulam
- 7
गयातीर्थं परं गुह्यं पितॄणां चातिवल्लभम्
कृत्वा पिण्डप्रदानं तु न भूयो जायते नरः
gayātīrthaṃ paraṃ guhyaṃ pitṝṇāṃ cātivallabham
kṛtvā piṇḍapradānaṃ tu na bhūyo jāyate naraḥ
- 8
सकृद्गयाभिगमनं कृत्वा पिण्डं ददाति यः
तारिताः पितरस्तेन यास्यन्ति परमां गतिम्
sakṛdgayābhigamanaṃ kṛtvā piṇḍaṃ dadāti yaḥ
tāritāḥ pitarastena yāsyanti paramāṃ gatim
- 9
तत्र लोकहितार्थाय रुद्रेण परमात्मना
शिलातले पदं न्यस्तं तत्र पितॄन्प्रसादयेत्
tatra lokahitārthāya rudreṇa paramātmanā
śilātale padaṃ nyastaṃ tatra pitṝnprasādayet
- 10
गयाभिगमनं कर्तुं यः शक्तो नाभिगच्छति
शोचन्ति पितरस्तं वै वृथा तस्य परिश्रमः
gayābhigamanaṃ kartuṃ yaḥ śakto nābhigacchati
śocanti pitarastaṃ vai vṛthā tasya pariśramaḥ
- 11
गायन्ति पितरो गाथाः कीर्तयन्ति महर्षयः
गयां यास्यति यः कश्चित्सो ऽस्मान्संतारयिष्यति
gāyanti pitaro gāthāḥ kīrtayanti maharṣayaḥ
gayāṃ yāsyati yaḥ kaścitso 'smānsaṃtārayiṣyati
- 12
यदि स्यात्पातकोपेतः स्वधर्मरतिवर्जितः
गयां यास्यति वंश्यो यः सो ऽस्मान्संतारयिष्यति
yadi syātpātakopetaḥ svadharmarativarjitaḥ
gayāṃ yāsyati vaṃśyo yaḥ so 'smānsaṃtārayiṣyati
- 13
एष्टव्या बहवः पुत्राः शीलवन्तो गुणान्विताः
तेषां तु समवेतानां यद्येको ऽपि गयां व्रजेत्
eṣṭavyā bahavaḥ putrāḥ śīlavanto guṇānvitāḥ
teṣāṃ tu samavetānāṃ yadyeko 'pi gayāṃ vrajet
- 14
तस्मात्सर्वप्रयत्नेन ब्राह्मणस्तु विशेषतः
प्रदद्याद्विधिवत्पिण्डान्गयां गत्वा समाहितः
tasmātsarvaprayatnena brāhmaṇastu viśeṣataḥ
pradadyādvidhivatpiṇḍāngayāṃ gatvā samāhitaḥ
- 15
धन्यास्तु खलु ते मर्त्या गयायां पिण्डदायिनः
कुलान्युभयतः सप्त समुद्धृत्याप्नुयात्परम्
dhanyāstu khalu te martyā gayāyāṃ piṇḍadāyinaḥ
kulānyubhayataḥ sapta samuddhṛtyāpnuyātparam
- 16
अन्यच्च तीर्थप्रवरं सिद्धावासमुदाहृतम्
प्रभासमिति विख्यातं यत्रास्ते भगवान्भवः
anyacca tīrthapravaraṃ siddhāvāsamudāhṛtam
prabhāsamiti vikhyātaṃ yatrāste bhagavānbhavaḥ
- 17
तत्र स्नानं तपः श्राद्धं ब्राह्मणानां च पूजनम्
कृत्वा लोकमवाप्नोति ब्रह्मणो ऽक्षय्यमुत्तमम्
tatra snānaṃ tapaḥ śrāddhaṃ brāhmaṇānāṃ ca pūjanam
kṛtvā lokamavāpnoti brahmaṇo 'kṣayyamuttamam
- 18
तीर्थं त्रैयम्बकं नाम सर्वदेवनमस्कृतम्
पूजयित्वा तत्र रुद्रं ज्योतिष्टोमफलं लभेत्
tīrthaṃ traiyambakaṃ nāma sarvadevanamaskṛtam
pūjayitvā tatra rudraṃ jyotiṣṭomaphalaṃ labhet
- 19
सुवर्णाक्षं महादेवं समभ्यर्च्य कपर्दिनम्
ब्राह्मणान्पूजयित्वा तु गाणपत्यं लभेद्ध्रुवम्
suvarṇākṣaṃ mahādevaṃ samabhyarcya kapardinam
brāhmaṇānpūjayitvā tu gāṇapatyaṃ labheddhruvam
- 20
सोमेश्वरं तीर्थवरं रुद्रस्य परमेष्ठिनः
सर्वव्याधिहरं पुण्यं रुद्रसालोक्यकारणम्
someśvaraṃ tīrthavaraṃ rudrasya parameṣṭhinaḥ
sarvavyādhiharaṃ puṇyaṃ rudrasālokyakāraṇam
- 21
तीर्थानां परमं तीर्थं विजयं नाम शोभनम्
तत्र लिङ्गं महेशस्य विजयं नाम विश्रुतम्
tīrthānāṃ paramaṃ tīrthaṃ vijayaṃ nāma śobhanam
tatra liṅgaṃ maheśasya vijayaṃ nāma viśrutam
- 22
षण्मासान्नियताहारो ब्रह्मचारी समाहितः
उषित्वा तत्र विप्रेन्द्रा यास्यन्ति परमं पदम्
ṣaṇmāsānniyatāhāro brahmacārī samāhitaḥ
uṣitvā tatra viprendrā yāsyanti paramaṃ padam
- 23
अन्यच्च तीर्थप्रवरं पूर्वदेशे सुशोभनम्
एकाम्रं देवदेवस्य गाणपत्यफलप्रदम्
anyacca tīrthapravaraṃ pūrvadeśe suśobhanam
ekāmraṃ devadevasya gāṇapatyaphalapradam
- 24
दत्त्वात्र शिवभक्तानां किंचिच्छश्वन्महीं शुभाम्
सार्वभौमो भवेद्राजा मुमुक्षुर्मोक्षमाप्नुयात्
dattvātra śivabhaktānāṃ kiṃcicchaśvanmahīṃ śubhām
sārvabhaumo bhavedrājā mumukṣurmokṣamāpnuyāt
- 25
महानदीजलं पुण्यं सर्वपापविनाशनम्
ग्रहणे समुपस्पृश्य मुच्यते सर्वपातकैः
mahānadījalaṃ puṇyaṃ sarvapāpavināśanam
grahaṇe samupaspṛśya mucyate sarvapātakaiḥ
- 26
अन्या च विरजा नाम नदी त्रैलोक्यविश्रुता
तस्यां स्नात्वा नरो विप्रा ब्रह्मलोके महीयते
anyā ca virajā nāma nadī trailokyaviśrutā
tasyāṃ snātvā naro viprā brahmaloke mahīyate
- 27
तीर्थं नारायणस्यान्यन्नाम्ना तु पुरुषोत्तमम्
तत्र नारायणः श्रीमानास्ते परमपूरुषः
tīrthaṃ nārāyaṇasyānyannāmnā tu puruṣottamam
tatra nārāyaṇaḥ śrīmānāste paramapūruṣaḥ
- 28
पूजयित्वा परं विष्णुं स्नात्वा तत्र द्विजोत्तमः
ब्राह्मणान्पूजयित्वा तु विष्णुलोकमवाप्नुयात्
pūjayitvā paraṃ viṣṇuṃ snātvā tatra dvijottamaḥ
brāhmaṇānpūjayitvā tu viṣṇulokamavāpnuyāt
- 29
तीर्थानां परमं तीर्थं गोकर्णं नाम विश्रुतम्
सर्वपापहरं शंभोर्निवासः परमेष्ठिनः
tīrthānāṃ paramaṃ tīrthaṃ gokarṇaṃ nāma viśrutam
sarvapāpaharaṃ śaṃbhornivāsaḥ parameṣṭhinaḥ
- 30
दृष्ट्वा लिङ्गं तु देवस्य गोकर्णेश्वरमुत्तमम्
ईप्सितांल्लभते कामान्रुद्रस्य दयितो भवेत्
dṛṣṭvā liṅgaṃ tu devasya gokarṇeśvaramuttamam
īpsitāṃllabhate kāmānrudrasya dayito bhavet

