9 shlokas
- 1
अथातः प्रभाषणीयमध्यायं व्याख्यास्यामः
athātaḥ prabhāṣaṇīyamadhyāyaṃ vyākhyāsyāmaḥ
- 2
यथोवाच भगवान्धन्वन्तरिः
yathovāca bhagavāndhanvantariḥ
- 3
अधिगतम् अप्य् अध्ययनम् अप्रभाषितम् अर्थतः खरस्य चन्दनभार इव केवलं परिश्रमकरं भवति
adhigatam apy adhyayanam aprabhāṣitam arthataḥ kharasya candanabhāra iva kevalaṃ pariśramakaraṃ bhavati
- 4
भवति चात्र
यथा खरश्चन्दनभारवाही भारस्य वेत्ता न तु चन्दनस्य
एवं हि शास्त्राणि बहून्य् अधीत्य चार्थेषु मूढाः खरवद्वहन्ति
bhavati cātra
yathā kharaścandanabhāravāhī bhārasya vettā na tu candanasya
evaṃ hi śāstrāṇi bahūny adhītya cārtheṣu mūḍhāḥ kharavadvahanti
- 5
तस्मात्सविंशम् अध्यायशतम् अनुपदपादश्लोकम् अनुवर्णयितव्यम् अनुश्रोतव्यं च कस्मात्सूक्ष्मा हि द्रव्यरसगुणवीर्यविपाकदोषधातुमलाशयमर्मसिरास्नायुसंध्यस्थिगर्भसम्भवद्रव्यसमूहविभागास्तथा प्रनष्टशल्योद्धरणव्रणविनिश्चयभग्नविकल्पाः साध्ययाप्यप्रत्याख्येयता च विकाराणाम् एवमादयश्चान्ये सहस्रशो विशेषा ये विचिन्त्यमाना विमलविपुलबुद्धेर् अपि बुद्धिम् आकुलीकुर्युः किं पुनर् अल्पबुद्धेः तस्माद् अवश्यमनुपदपादश्लोकम् अनुवर्णयितव्यम् अनुश्रोतव्यं च
tasmātsaviṃśam adhyāyaśatam anupadapādaślokam anuvarṇayitavyam anuśrotavyaṃ ca kasmātsūkṣmā hi dravyarasaguṇavīryavipākadoṣadhātumalāśayamarmasirāsnāyusaṃdhyasthigarbhasambhavadravyasamūhavibhāgāstathā pranaṣṭaśalyoddharaṇavraṇaviniścayabhagnavikalpāḥ sādhyayāpyapratyākhyeyatā ca vikārāṇām evamādayaścānye sahasraśo viśeṣā ye vicintyamānā vimalavipulabuddher api buddhim ākulīkuryuḥ kiṃ punar alpabuddheḥ tasmād avaśyamanupadapādaślokam anuvarṇayitavyam anuśrotavyaṃ ca
- 6
अन्यशास्त्रोपपन्नानां चार्थानामिहोपनीतानाम् अर्थवशात्तेषां तद्विद्येभ्य एव व्याख्यानम् अनुश्रोतव्यं कस्मात्न ह्य् एकस्मिन्शास्त्रे शक्यः सर्वशास्त्राणाम् अवरोधः कर्तुम्
anyaśāstropapannānāṃ cārthānāmihopanītānām arthavaśātteṣāṃ tadvidyebhya eva vyākhyānam anuśrotavyaṃ kasmātna hy ekasminśāstre śakyaḥ sarvaśāstrāṇām avarodhaḥ kartum
- 7
भवन्ति चात्र
एकं शास्त्रम् अधीयानो न विद्याच्छास्त्रनिश्चयम्
तस्माद्बहुश्रुतः शास्त्रं विजानीयाच्चिकित्सकः
bhavanti cātra
ekaṃ śāstram adhīyāno na vidyācchāstraniścayam
tasmādbahuśrutaḥ śāstraṃ vijānīyāccikitsakaḥ
- 8
शास्त्रं गुरुमुखोद्गीर्णम् आदायोपास्य चासकृत्
यः कर्म कुरुते वैद्यः स वैद्यो ऽन्ये तु तस्कराः
śāstraṃ gurumukhodgīrṇam ādāyopāsya cāsakṛt
yaḥ karma kurute vaidyaḥ sa vaidyo 'nye tu taskarāḥ
- 9
औपधेनवमौरभ्रं सौश्रुतं पौष्कलावतम्
शेषाणां शल्यतन्त्राणां मूलान्य् एतानि निर्दिशेत्
aupadhenavamaurabhraṃ sauśrutaṃ pauṣkalāvatam
śeṣāṇāṃ śalyatantrāṇāṃ mūlāny etāni nirdiśet

