30 shlokas
- 1
नारद उवाच
इत्थं पुरञ्जनं सध्र्यग्वशमानीय विभ्रमैः
पुरञ्जनी महाराज रेमे रमयती पतिम्
nārada uvāca
itthaṃ purañjanaṃ sadhryagvaśamānīya vibhramaiḥ
purañjanī mahārāja reme ramayatī patim
- 2
स राजा महिषीं राजन्सुस्नातां रुचिराननाम्
कृतस्वस्त्ययनां तृप्तामभ्यनन्ददुपागताम्
sa rājā mahiṣīṃ rājansusnātāṃ rucirānanām
kṛtasvastyayanāṃ tṛptāmabhyanandadupāgatām
- 3
तयोपगूढः परिरब्धकन्धरो रहो ऽनुमन्त्रैरपकृष्टचेतनः
न कालरंहो बुबुधे दुरत्ययं दिवा निशेति प्रमदापरिग्रहः
tayopagūḍhaḥ parirabdhakandharo raho 'numantrairapakṛṣṭacetanaḥ
na kālaraṃho bubudhe duratyayaṃ divā niśeti pramadāparigrahaḥ
- 4
शयान उन्नद्धमदो महामना महार्हतल्पे महिषीभुजोपधिः
तामेव वीरो मनुते परं यतस्तमोऽभिभूतो न निजं परं च यत्
śayāna unnaddhamado mahāmanā mahārhatalpe mahiṣībhujopadhiḥ
tāmeva vīro manute paraṃ yatastamo'bhibhūto na nijaṃ paraṃ ca yat
- 5
तयैवं रममाणस्य कामकश्मलचेतसः
क्षणार्धमिव राजेन्द्र व्यतिक्रान्तं नवं वयः
tayaivaṃ ramamāṇasya kāmakaśmalacetasaḥ
kṣaṇārdhamiva rājendra vyatikrāntaṃ navaṃ vayaḥ
- 6
तस्यामजनयत्पुत्रान्पुरञ्जन्यां पुरञ्जनः
शतान्येकादश विराड् आयुषो ऽर्धमथात्यगात्
tasyāmajanayatputrānpurañjanyāṃ purañjanaḥ
śatānyekādaśa virāḍ āyuṣo 'rdhamathātyagāt
- 7
दुहितॄर्दशोत्तरशतं पितृमातृयशस्करीः
शीलौदार्यगुणोपेताः पौरञ्जन्यः प्रजापते
duhitṝrdaśottaraśataṃ pitṛmātṛyaśaskarīḥ
śīlaudāryaguṇopetāḥ paurañjanyaḥ prajāpate
- 8
स पञ्चालपतिः पुत्रान्पितृवंशविवर्धनान्
दारैः संयोजयामास दुहितॄः सदृशैर्वरैः
sa pañcālapatiḥ putrānpitṛvaṃśavivardhanān
dāraiḥ saṃyojayāmāsa duhitṝḥ sadṛśairvaraiḥ
- 9
पुत्राणां चाभवन्पुत्रा एकैकस्य शतं शतम्
यैर्वै पौरञ्जनो वंशः पञ्चालेषु समेधितः
putrāṇāṃ cābhavanputrā ekaikasya śataṃ śatam
yairvai paurañjano vaṃśaḥ pañcāleṣu samedhitaḥ
- 10
तेषु तद्रिक्थहारेषु गृहकोशानुजीविषु
निरूढेन ममत्वेन विषयेष्वन्वबध्यत
teṣu tadrikthahāreṣu gṛhakośānujīviṣu
nirūḍhena mamatvena viṣayeṣvanvabadhyata
- 11
ईजे च क्रतुभिर्घोरैर्दीक्षितः पशुमारकैः
देवान्पितॄन्भूतपतीन्नानाकामो यथा भवान्
īje ca kratubhirghorairdīkṣitaḥ paśumārakaiḥ
devānpitṝnbhūtapatīnnānākāmo yathā bhavān
- 12
युक्तेष्वेवं प्रमत्तस्य कुटुम्बासक्तचेतसः
आससाद स वै कालो यो ऽप्रियः प्रिययोषिताम्
yukteṣvevaṃ pramattasya kuṭumbāsaktacetasaḥ
āsasāda sa vai kālo yo 'priyaḥ priyayoṣitām
- 13
चण्डवेग इति ख्यातो गन्धर्वाधिपतिर्नृप
गन्धर्वास्तस्य बलिनः षष्ट्युत्तरशतत्रयम्
caṇḍavega iti khyāto gandharvādhipatirnṛpa
gandharvāstasya balinaḥ ṣaṣṭyuttaraśatatrayam
- 14
गन्धर्व्यस्तादृशीरस्य मैथुन्यश्च सितासिताः
परिवृत्त्या विलुम्पन्ति सर्वकामविनिर्मिताम्
gandharvyastādṛśīrasya maithunyaśca sitāsitāḥ
parivṛttyā vilumpanti sarvakāmavinirmitām
- 15
ते चण्डवेगानुचराः पुरञ्जनपुरं यदा
हर्तुमारेभिरे तत्र प्रत्यषेधत्प्रजागरः
te caṇḍavegānucarāḥ purañjanapuraṃ yadā
hartumārebhire tatra pratyaṣedhatprajāgaraḥ
- 16
स सप्तभिः शतैरेको विंशत्या च शतं समाः
पुरञ्जनपुराध्यक्षो गन्धर्वैर्युयुधे बली
sa saptabhiḥ śataireko viṃśatyā ca śataṃ samāḥ
purañjanapurādhyakṣo gandharvairyuyudhe balī
- 17
क्षीयमाणे स्वसम्बन्धे एकस्मिन्बहुभिर्युधा
चिन्तां परां जगामार्तः सराष्ट्रपुरबान्धवः
kṣīyamāṇe svasambandhe ekasminbahubhiryudhā
cintāṃ parāṃ jagāmārtaḥ sarāṣṭrapurabāndhavaḥ
- 18
स एव पुर्यां मधुभुक्पञ्चालेषु स्वपार्षदैः
उपनीतं बलिं गृह्णन्स्त्रीजितो नाविदद्भयम्
sa eva puryāṃ madhubhukpañcāleṣu svapārṣadaiḥ
upanītaṃ baliṃ gṛhṇanstrījito nāvidadbhayam
- 19
कालस्य दुहिता काचित्त्रिलोकीं वरमिच्छती
पर्यटन्ती न बर्हिष्मन्प्रत्यनन्दत कश्चन
kālasya duhitā kācittrilokīṃ varamicchatī
paryaṭantī na barhiṣmanpratyanandata kaścana
- 20
दौर्भाग्येनात्मनो लोके विश्रुता दुर्भगेति सा
या तुष्टा राजर्षये तु वृतादात्पूरवे वरम्
daurbhāgyenātmano loke viśrutā durbhageti sā
yā tuṣṭā rājarṣaye tu vṛtādātpūrave varam
- 21
कदाचिदटमाना सा ब्रह्मलोकान्महीं गतम्
वव्रे बृहद्व्रतं मां तु जानती काममोहिता
kadācidaṭamānā sā brahmalokānmahīṃ gatam
vavre bṛhadvrataṃ māṃ tu jānatī kāmamohitā
- 22
मयि संरभ्य विपुलमदाच्छापं सुदुःसहम्
स्थातुमर्हसि नैकत्र मद्याच्ञाविमुखो मुने
mayi saṃrabhya vipulamadācchāpaṃ suduḥsaham
sthātumarhasi naikatra madyācñāvimukho mune
- 23
ततो विहतसङ्कल्पा कन्यका यवनेश्वरम्
मयोपदिष्टमासाद्य वव्रे नाम्ना भयं पतिम्
tato vihatasaṅkalpā kanyakā yavaneśvaram
mayopadiṣṭamāsādya vavre nāmnā bhayaṃ patim
- 24
ऋषभं यवनानां त्वां वृणे वीरेप्सितं पतिम्
सङ्कल्पस्त्वयि भूतानां कृतः किल न रिष्यति
ṛṣabhaṃ yavanānāṃ tvāṃ vṛṇe vīrepsitaṃ patim
saṅkalpastvayi bhūtānāṃ kṛtaḥ kila na riṣyati
- 25
द्वाविमावनुशोचन्ति बालावसदवग्रहौ
यल्लोकशास्त्रोपनतं न राति न तदिच्छति
dvāvimāvanuśocanti bālāvasadavagrahau
yallokaśāstropanataṃ na rāti na tadicchati
- 26
अथो भजस्व मां भद्र भजन्तीं मे दयां कुरु
एतावान्पौरुषो धर्मो यदार्ताननुकम्पते
atho bhajasva māṃ bhadra bhajantīṃ me dayāṃ kuru
etāvānpauruṣo dharmo yadārtānanukampate
- 27
कालकन्योदितवचो निशम्य यवनेश्वरः
चिकीर्षुर्देवगुह्यं स सस्मितं तामभाषत
kālakanyoditavaco niśamya yavaneśvaraḥ
cikīrṣurdevaguhyaṃ sa sasmitaṃ tāmabhāṣata
- 28
मया निरूपितस्तुभ्यं पतिरात्मसमाधिना
नाभिनन्दति लोको ऽयं त्वामभद्रामसंमताम्
mayā nirūpitastubhyaṃ patirātmasamādhinā
nābhinandati loko 'yaṃ tvāmabhadrāmasaṃmatām
- 29
त्वमव्यक्तगतिर्भुङ्क्ष्व लोकं कर्मविनिर्मितम्
या हि मे पृतनायुक्ता प्रजानाशं प्रणेष्यसि
tvamavyaktagatirbhuṅkṣva lokaṃ karmavinirmitam
yā hi me pṛtanāyuktā prajānāśaṃ praṇeṣyasi
- 30
प्रज्वारो ऽयं मम भ्राता त्वं च मे भगिनी भव
चराम्युभाभ्यां लोके ऽस्मिनव्यक्तो भीमसैनिकः
prajvāro 'yaṃ mama bhrātā tvaṃ ca me bhaginī bhava
carāmyubhābhyāṃ loke 'sminavyakto bhīmasainikaḥ

