63 shlokas
- 1
सनत्कुमार उवाच
ततः स भगवान्देवो ब्रह्मा तामाह सुस्वरम्
देवि येनैव सृष्टासि मनसा यस्त्वया वृतः
स भर्ता तव देवेशो भविता मा तपः कृथाः
sanatkumāra uvāca
tataḥ sa bhagavāndevo brahmā tāmāha susvaram
devi yenaiva sṛṣṭāsi manasā yastvayā vṛtaḥ
sa bhartā tava deveśo bhavitā mā tapaḥ kṛthāḥ
- 2
ततः प्रदक्षिणं कृत्वा ब्रह्मा व्यास गिरेः सुताम्
जगामादर्शनं तस्याः सा चापि विरराम ह
tataḥ pradakṣiṇaṃ kṛtvā brahmā vyāsa gireḥ sutām
jagāmādarśanaṃ tasyāḥ sā cāpi virarāma ha
- 3
सा देवी युक्तमित्येवमुक्त्वा स्वस्याश्रमस्य ह
द्वारि जातमशोकं वै समुपाश्रित्य संस्थिता
sā devī yuktamityevamuktvā svasyāśramasya ha
dvāri jātamaśokaṃ vai samupāśritya saṃsthitā
- 4
अथागाच्चन्द्रतिलकस्त्रिदशार्तिहरो हरः
विकृतं रूपमास्थाय ह्रस्वो बाहुक एव च
athāgāccandratilakastridaśārtiharo haraḥ
vikṛtaṃ rūpamāsthāya hrasvo bāhuka eva ca
- 5
विभुग्ननासिको भूत्वा कुब्जः केशान्तपिङ्गलः
उवाच विकृतास्यश्च देवि त्वां वरयाम्यहम्
vibhugnanāsiko bhūtvā kubjaḥ keśāntapiṅgalaḥ
uvāca vikṛtāsyaśca devi tvāṃ varayāmyaham
- 6
अथोमा योगसंसिद्धा ज्ञात्वा शंकरमागतम्
अन्तर्भावविशुद्धा सा क्रियानुष्ठानलिप्सया
athomā yogasaṃsiddhā jñātvā śaṃkaramāgatam
antarbhāvaviśuddhā sā kriyānuṣṭhānalipsayā
- 7
तमुवाचार्घ्यमानाय्य मधुपर्केण चैव हि
सम्पूज्य ससुखासीनं ब्राह्मणं ब्राह्मणप्रिया
tamuvācārghyamānāyya madhuparkeṇa caiva hi
sampūjya sasukhāsīnaṃ brāhmaṇaṃ brāhmaṇapriyā
- 8
देव्युवाच
भगवन्नस्वतन्त्रास्मि पिता मे ऽस्त्यरणी तथा
तौ प्रभू मम दाने वै कन्याहं द्विजपुंगव
devyuvāca
bhagavannasvatantrāsmi pitā me 'styaraṇī tathā
tau prabhū mama dāne vai kanyāhaṃ dvijapuṃgava
- 9
गत्वा याचस्व पितरं मम शैलेन्द्रमव्ययम्
स चेद्ददाति मां विप्र तुभ्यं तद्रुचितं मम
gatvā yācasva pitaraṃ mama śailendramavyayam
sa ceddadāti māṃ vipra tubhyaṃ tadrucitaṃ mama
- 10
सनत्कुमार उवाच
ततः स भगवान्देवस्तथैव विकृतः प्रभुः
उवाच शैलराजं तमुमां मे यच्छ शैलराट्
sanatkumāra uvāca
tataḥ sa bhagavāndevastathaiva vikṛtaḥ prabhuḥ
uvāca śailarājaṃ tamumāṃ me yaccha śailarāṭ
- 11
स तं विकृतरूपेण ज्ञात्वा रुद्रमथाव्ययम्
भीतः शापाच्च विमना इदं वचनमब्रवीत्
sa taṃ vikṛtarūpeṇa jñātvā rudramathāvyayam
bhītaḥ śāpācca vimanā idaṃ vacanamabravīt
- 12
भगवन्नावमन्यामि ब्राह्मणान्भूमिदैवतान्
मनीषितं तु यत्पूर्वं तच्छृणुष्व महातपः
bhagavannāvamanyāmi brāhmaṇānbhūmidaivatān
manīṣitaṃ tu yatpūrvaṃ tacchṛṇuṣva mahātapaḥ
- 13
स्वयंवरो मे दुहितुर्भविता विप्रपूजितः
वरयेद्यं स्वयं तत्र स भर्तास्या भवेदिति
svayaṃvaro me duhiturbhavitā viprapūjitaḥ
varayedyaṃ svayaṃ tatra sa bhartāsyā bhavediti
- 14
सनत्कुमार उवाच
तच्छ्रुत्वा शैलवचनं भगवान्गोवृषध्वजः
देव्याः समीपमागत्य इदमाह महामनाः
sanatkumāra uvāca
tacchrutvā śailavacanaṃ bhagavāngovṛṣadhvajaḥ
devyāḥ samīpamāgatya idamāha mahāmanāḥ
- 15
देवि पित्रा तवाज्ञप्तः स्वयंवर इति श्रुतम्
तत्र त्वं वरयित्री यं स ते भर्ता किलानघे
devi pitrā tavājñaptaḥ svayaṃvara iti śrutam
tatra tvaṃ varayitrī yaṃ sa te bhartā kilānaghe
- 16
तदापृच्छे गमिष्यामि दुर्लभा त्वं वरानने
रूपवन्तं समुत्सृज्य वृणीथा मादृशं कथम्
tadāpṛcche gamiṣyāmi durlabhā tvaṃ varānane
rūpavantaṃ samutsṛjya vṛṇīthā mādṛśaṃ katham
- 17
सनत्कुमार उवाच
तेनोक्ता सा तदा तत्र भावयन्ती तदीरितम्
भावं च रुद्रनिहितं प्रसादं मनसस्तथा
sanatkumāra uvāca
tenoktā sā tadā tatra bhāvayantī tadīritam
bhāvaṃ ca rudranihitaṃ prasādaṃ manasastathā
- 18
सम्प्राप्योवाच देवेशं मा ते भूद्बुद्धिर् अन्यथा
अहं त्वां वरयिष्यामि नान्यद्भूतं कथंचन
samprāpyovāca deveśaṃ mā te bhūdbuddhir anyathā
ahaṃ tvāṃ varayiṣyāmi nānyadbhūtaṃ kathaṃcana
- 19
अथ वा ते ऽस्ति संदेहो मयि विप्र कथंचन
इहैव त्वां महाभाग वरयामि मनोरथम्
atha vā te 'sti saṃdeho mayi vipra kathaṃcana
ihaiva tvāṃ mahābhāga varayāmi manoratham
- 20
सनत्कुमार उवाच
गृहीत्वा स्तबकं सा तु हस्ताभ्यां तत्र संस्थितम्
स्कन्धे शम्भोः समादाय देवी प्राह वृतो ऽसि मे
sanatkumāra uvāca
gṛhītvā stabakaṃ sā tu hastābhyāṃ tatra saṃsthitam
skandhe śambhoḥ samādāya devī prāha vṛto 'si me
- 21
ततः स भगवान्देवस्तथा देव्या वृतस्तदा
उवाच तमशोकं वै वाचा संजीवयन्निव
tataḥ sa bhagavāndevastathā devyā vṛtastadā
uvāca tamaśokaṃ vai vācā saṃjīvayanniva
- 22
यस्मात्तव सुपुष्पेण स्तबकेन वृतो ह्य् अहम्
तस्मात्त्वं जरया त्यक्तः अमरः सम्भविष्यसि
yasmāttava supuṣpeṇa stabakena vṛto hy aham
tasmāttvaṃ jarayā tyaktaḥ amaraḥ sambhaviṣyasi
- 23
कामरूपः कामपुष्पः कामगो दयितो मम
सर्वाभरणपुष्पाढ्यः सर्ववृक्षफलोपगः
kāmarūpaḥ kāmapuṣpaḥ kāmago dayito mama
sarvābharaṇapuṣpāḍhyaḥ sarvavṛkṣaphalopagaḥ
- 24
सर्वान्नभक्षदश्चैव अमृतस्रव एव च
सर्वगन्धश्च देव्यास्त्वं भविष्यसि दृढं प्रियः
निर्भयः सर्वलोकेषु चरिष्यसि सुनिर्वृतः
sarvānnabhakṣadaścaiva amṛtasrava eva ca
sarvagandhaśca devyāstvaṃ bhaviṣyasi dṛḍhaṃ priyaḥ
nirbhayaḥ sarvalokeṣu cariṣyasi sunirvṛtaḥ
- 25
आश्रमं चैवमत्यर्थं चित्रकूटेति विश्रुतम्
यो ऽभियास्यति पुण्यार्थी सो ऽश्वमेधमवाप्स्यति
यत्र तत्र मृतश्चापि ब्रह्मलोकं गमिष्यति
āśramaṃ caivamatyarthaṃ citrakūṭeti viśrutam
yo 'bhiyāsyati puṇyārthī so 'śvamedhamavāpsyati
yatra tatra mṛtaścāpi brahmalokaṃ gamiṣyati
- 26
यश्चात्र नियमैर्युक्तः प्राणान्सम्यक्परित्यजेत्
स देव्यास्तपसा युक्तो महागणपतिर्भवेत्
yaścātra niyamairyuktaḥ prāṇānsamyakparityajet
sa devyāstapasā yukto mahāgaṇapatirbhavet
- 27
सनत्कुमार उवाच
एवमुक्त्वा तदा देव आपृच्छ्य हिमवत्सुताम्
अन्तर्दधे जगत्स्रष्टा सर्वभूतप ईश्वरः
sanatkumāra uvāca
evamuktvā tadā deva āpṛcchya himavatsutām
antardadhe jagatsraṣṭā sarvabhūtapa īśvaraḥ
- 28
सापि देवी गते तस्मिन्भगवत्यमितात्मनि
तत एवोन्मुखी स्थित्वा शिलायां संविवेश ह
sāpi devī gate tasminbhagavatyamitātmani
tata evonmukhī sthitvā śilāyāṃ saṃviveśa ha
- 29
उन्मुखी सा गते तस्मिन्महेष्वासे प्रजापतौ
निशेव चन्द्ररहिता सा बभौ विमनास्तदा
unmukhī sā gate tasminmaheṣvāse prajāpatau
niśeva candrarahitā sā babhau vimanāstadā
- 30
अथ शुश्राव सा शब्दं बालस्यार्तस्य शैलजा
सरस्युदकसम्पूर्णे समीपे चाश्रमस्य ह
atha śuśrāva sā śabdaṃ bālasyārtasya śailajā
sarasyudakasampūrṇe samīpe cāśramasya ha

