110 shlokas
- 1
श्रीदेव्युवाच
बद्धस्य रसराजस्य कथं द्रावणमीश्वर
वज्रादिजारणं चापि कथमाज्ञापय प्रभो
śrīdevyuvāca
baddhasya rasarājasya kathaṃ drāvaṇamīśvara
vajrādijāraṇaṃ cāpi kathamājñāpaya prabho
- 2
श्रीभैरव उवाच
तं खोटं सूक्ष्मचूर्णं तु स्त्रीरजोभिस्तु भावयेत्
śrībhairava uvāca
taṃ khoṭaṃ sūkṣmacūrṇaṃ tu strīrajobhistu bhāvayet
- 3
पुनर्नवा च मीनाक्षी रम्भाकन्दः स्त्रियोरजः
मणिमन्थं शिलाधातुं सर्वमेकत्र पेषयेत्
punarnavā ca mīnākṣī rambhākandaḥ striyorajaḥ
maṇimanthaṃ śilādhātuṃ sarvamekatra peṣayet
- 4
कल्केनानेन संछन्नमारोटरससंयुतम्
तं रसं भूर्जपत्त्रे तु बद्ध्वा पोटलिकां ततः
kalkenānena saṃchannamāroṭarasasaṃyutam
taṃ rasaṃ bhūrjapattre tu baddhvā poṭalikāṃ tataḥ
- 5
दोलायन्त्रे सुरेशानि स्वेदयेद्दिवसत्रयम्
अनेन क्रमयोगेण मृतः सूतो भवेद्द्रुतः
dolāyantre sureśāni svedayeddivasatrayam
anena kramayogeṇa mṛtaḥ sūto bhaveddrutaḥ
- 6
आर्द्रकं मूलकं शुण्ठी लशुनं हिङ्गु माक्षिकम्
त्रिक्षारं पञ्चलवणं काङ्क्षी कासीसगन्धकम्
अम्लवर्गसमायुक्तं गोलकं कारयेत्प्रिये
ārdrakaṃ mūlakaṃ śuṇṭhī laśunaṃ hiṅgu mākṣikam
trikṣāraṃ pañcalavaṇaṃ kāṅkṣī kāsīsagandhakam
amlavargasamāyuktaṃ golakaṃ kārayetpriye
- 7
तस्य मध्यगता पिष्टी दोलायां स्वेदनेन तु
द्रवते नात्र संदेहो द्रुतं जारयते रसम्
tasya madhyagatā piṣṭī dolāyāṃ svedanena tu
dravate nātra saṃdeho drutaṃ jārayate rasam
- 8
बद्धं महारसं देवि द्रावयेत्पादयोगतः
द्रुतपादे ततो देयं द्रावयित्वा पुनर्द्रवेत्
baddhaṃ mahārasaṃ devi drāvayetpādayogataḥ
drutapāde tato deyaṃ drāvayitvā punardravet
- 9
एवं बद्धं द्रुतं कृत्वा समद्वित्रिगुणादिकम्
तस्मिन्द्रुते जारणा च कर्तव्या कर्मवेदिभिः
evaṃ baddhaṃ drutaṃ kṛtvā samadvitriguṇādikam
tasmindrute jāraṇā ca kartavyā karmavedibhiḥ
- 10
कुक्कुटीकन्दमार्जारी उच्चटापीश्वरी तथा
क्षीरकञ्चुकया युक्तं स्वेदितं च द्रुतं रसम्
kukkuṭīkandamārjārī uccaṭāpīśvarī tathā
kṣīrakañcukayā yuktaṃ sveditaṃ ca drutaṃ rasam
- 11
द्रुतं दोलादिसंभिन्नं कुक्कुट्याद्यैर्दिनत्रयम्
आर्द्रकाद्यैर्द्रुतं चैव तत्सूतं स्वेद्यतां व्रजेत्
drutaṃ dolādisaṃbhinnaṃ kukkuṭyādyairdinatrayam
ārdrakādyairdrutaṃ caiva tatsūtaṃ svedyatāṃ vrajet
- 12
वज्रं द्रुतं यथा सूतं जारयेत्सुरवन्दिते
ईश्वरस्तस्य विज्ञेयो देवदेवो जगद्गुरुः
vajraṃ drutaṃ yathā sūtaṃ jārayetsuravandite
īśvarastasya vijñeyo devadevo jagadguruḥ
- 13
विधाय खोटं यत्किंचित्मृतकोत्थापिते रसे
षड्गुणं हेम जार्यं तु सारयेत्सारणात्रयम्
vidhāya khoṭaṃ yatkiṃcitmṛtakotthāpite rase
ṣaḍguṇaṃ hema jāryaṃ tu sārayetsāraṇātrayam
- 14
कोट्यंशेन तु तेनैव शुल्ववेधं प्रदापयेत्
जायते कनकं दिव्यं देवाभरणभूषणम्
koṭyaṃśena tu tenaiva śulvavedhaṃ pradāpayet
jāyate kanakaṃ divyaṃ devābharaṇabhūṣaṇam
- 15
पुनस्तत्तु रसेन्द्रस्य वज्ररत्नानि जारयेत्
प्रकाशमूषागर्भे च हठाग्नौ जरते क्षणात्
punastattu rasendrasya vajraratnāni jārayet
prakāśamūṣāgarbhe ca haṭhāgnau jarate kṣaṇāt
- 16
उच्चटामीननयनासर्पाक्षीरक्तचित्रकैः
एतैः रत्नं द्रवत्याशु नीलमाणिक्यमौक्तिकम्
uccaṭāmīnanayanāsarpākṣīraktacitrakaiḥ
etaiḥ ratnaṃ dravatyāśu nīlamāṇikyamauktikam
- 17
विष्णुक्रान्ता च चक्राङ्का कुमारी यवचिञ्चिका
वज्राणि पद्मरागाश्च राजावर्तादिसस्यकम्
ओषधीनां द्रवं दत्त्वा तप्ते सूते विनिक्षिपेत्
viṣṇukrāntā ca cakrāṅkā kumārī yavaciñcikā
vajrāṇi padmarāgāśca rājāvartādisasyakam
oṣadhīnāṃ dravaṃ dattvā tapte sūte vinikṣipet
- 18
पश्चाद्रत्नानि देयानि द्रवन्ति सलिलं यथा
paścādratnāni deyāni dravanti salilaṃ yathā
- 19
दोलायां स्वेदयेद्देवि विडयोगेन जारयेत्
प्रकाशमूषागर्भे च हठाग्नौ जारयेत्क्षणात्
dolāyāṃ svedayeddevi viḍayogena jārayet
prakāśamūṣāgarbhe ca haṭhāgnau jārayetkṣaṇāt
- 20
शङ्खेनैवार्कदुग्धेन पुटेन शतवापितम्
तद्बीजं क्षारसंयुक्तमम्लवर्गेण भावयेत्
śaṅkhenaivārkadugdhena puṭena śatavāpitam
tadbījaṃ kṣārasaṃyuktamamlavargeṇa bhāvayet
- 21
विडहिङ्गुलसंयुक्तराजावर्तप्रवालकैः
गन्धकः शिलया युक्तः खोटानां जारणे हितः
viḍahiṅgulasaṃyuktarājāvartapravālakaiḥ
gandhakaḥ śilayā yuktaḥ khoṭānāṃ jāraṇe hitaḥ
- 22
मूषालेपादिसंयोगात्बद्धहेम्नो हि जारणम्
तत्क्षेपाज्जायते देवि विडयोगेन जारणम्
mūṣālepādisaṃyogātbaddhahemno hi jāraṇam
tatkṣepājjāyate devi viḍayogena jāraṇam
- 23
पश्चाद्धेम प्रदातव्यं षट्त्रिंशांशद्रवेण च
paścāddhema pradātavyaṃ ṣaṭtriṃśāṃśadraveṇa ca
- 24
ततो वै सूतराजस्य जायते रश्मिमण्डलम्
तिर्यगूर्ध्वमधोव्यापितेजःपुञ्जेन पूरितम्
tato vai sūtarājasya jāyate raśmimaṇḍalam
tiryagūrdhvamadhovyāpitejaḥpuñjena pūritam
- 25
इत्थं शुद्धो भवेत्सूतः चिन्तामणिरिव स्वयम्
सदेवैः पूज्यते सिद्धैः द्वितीय इव शंकरः
itthaṃ śuddho bhavetsūtaḥ cintāmaṇiriva svayam
sadevaiḥ pūjyate siddhaiḥ dvitīya iva śaṃkaraḥ
- 26
लोकानुग्रहकर्ता च भुक्तिमुक्तिप्रदायकः
जारयेच्च महानीलं तत्त्वसंख्याक्रमेण तु
lokānugrahakartā ca bhuktimuktipradāyakaḥ
jārayecca mahānīlaṃ tattvasaṃkhyākrameṇa tu
- 27
भ्रमते दक्षिणावर्तस्तदासौ खेचरो रसः
वेधयेत्सर्वलोहानि भारसंख्यानि पार्वति
bhramate dakṣiṇāvartastadāsau khecaro rasaḥ
vedhayetsarvalohāni bhārasaṃkhyāni pārvati
- 28
एवं जीर्णस्य सूतस्य शृणु कापालिरञ्जनम्
evaṃ jīrṇasya sūtasya śṛṇu kāpālirañjanam
- 29
शुल्वपत्त्रपलैकं तु पलार्धं गन्धकस्य च
टङ्कणं कर्षमेकं तु कर्षैकां रसकज्जलीम्
śulvapattrapalaikaṃ tu palārdhaṃ gandhakasya ca
ṭaṅkaṇaṃ karṣamekaṃ tu karṣaikāṃ rasakajjalīm
- 30
माक्षिकं कर्षमेकं तु सर्वमेकत्र कारयेत्
अन्धमूषागतं ध्मातं खोटो भवति तत्क्षणात्
mākṣikaṃ karṣamekaṃ tu sarvamekatra kārayet
andhamūṣāgataṃ dhmātaṃ khoṭo bhavati tatkṣaṇāt

