54 shlokas
- 1
सौवर्णिकः पौरजानपदानां रूप्यसुवर्णम् आवेशनिभिः कारयेत्
sauvarṇikaḥ paurajānapadānāṃ rūpyasuvarṇam āveśanibhiḥ kārayet
- 2
निर्दिष्टकालकार्यं च कर्म कुर्युर् अनिर्दिष्टकालं कार्यापदेशम्
nirdiṣṭakālakāryaṃ ca karma kuryur anirdiṣṭakālaṃ kāryāpadeśam
- 3
कार्यस्यान्यथाकरणे वेतननाशस्तद्द्विगुणश्च दण्डः
kāryasyānyathākaraṇe vetananāśastaddviguṇaśca daṇḍaḥ
- 4
कालातिपातने पादहीनं वेतनं तद्द्विगुणश्च दण्डः
kālātipātane pādahīnaṃ vetanaṃ taddviguṇaśca daṇḍaḥ
- 5
यथावर्णप्रमाणं निक्षेपं गृह्णीयुस्तथाविधम् एवार्पयेयुः
yathāvarṇapramāṇaṃ nikṣepaṃ gṛhṇīyustathāvidham evārpayeyuḥ
- 6
कालान्तराद् अपि च तथाविधम् एव प्रतिगृह्णीयुः अन्यत्र क्षीणपरिशीर्णाभ्याम्
kālāntarād api ca tathāvidham eva pratigṛhṇīyuḥ anyatra kṣīṇapariśīrṇābhyām
- 7
आवेशनिभिः सुवर्णपुद्गललक्षणप्रयोगेषु तत्तज्जानीयात्
āveśanibhiḥ suvarṇapudgalalakṣaṇaprayogeṣu tattajjānīyāt
- 8
तप्तकलधौतकयोः काकणिकः सुवर्णे क्षयो देयः
taptakaladhautakayoḥ kākaṇikaḥ suvarṇe kṣayo deyaḥ
- 9
तीक्ष्णकाकणी रूप्यद्विगुणः रागप्रक्षेपस्तस्य षड्भागः क्षयः
tīkṣṇakākaṇī rūpyadviguṇaḥ rāgaprakṣepastasya ṣaḍbhāgaḥ kṣayaḥ
- 10
वर्णहीने माषावरे पूर्वः साहसदण्डः प्रमाणहीने मध्यमस्तुलाप्रतिमानोपधाव् उत्तमः कृतभाण्डोपधौ च
varṇahīne māṣāvare pūrvaḥ sāhasadaṇḍaḥ pramāṇahīne madhyamastulāpratimānopadhāv uttamaḥ kṛtabhāṇḍopadhau ca
- 11
सौवर्णिकेनादृष्टम् अन्यत्र वा प्रयोगं कारयतो द्वादशपणो दण्डः
sauvarṇikenādṛṣṭam anyatra vā prayogaṃ kārayato dvādaśapaṇo daṇḍaḥ
- 12
कर्तुर्द्विगुणः सापसारश्चेत्
karturdviguṇaḥ sāpasāraścet
- 13
अनपसारः कण्टकशोधनाय नीयेत
anapasāraḥ kaṇṭakaśodhanāya nīyeta
- 14
कर्तुश्च द्विशतो दण्डः पणच्छेदनं वा
kartuśca dviśato daṇḍaḥ paṇacchedanaṃ vā
- 15
तुलाप्रतिमानभाण्डं पौतवहस्तात्क्रीणीयुः
tulāpratimānabhāṇḍaṃ pautavahastātkrīṇīyuḥ
- 16
अन्यथा द्वादशपणो दण्डः
anyathā dvādaśapaṇo daṇḍaḥ
- 17
घनं सुषिरं संयूह्यम् अवलेप्यं संघात्यं वासितकं च कारुकर्म
ghanaṃ suṣiraṃ saṃyūhyam avalepyaṃ saṃghātyaṃ vāsitakaṃ ca kārukarma
- 18
तुलाविषमम् अपसारणं विस्रावणं पेटकः पिङ्कश्चेति हरणोपायाः
tulāviṣamam apasāraṇaṃ visrāvaṇaṃ peṭakaḥ piṅkaśceti haraṇopāyāḥ
- 19
संनामिन्युत्कीर्णिका भिन्नमस्तकोपकण्ठी कुशिक्या सकटुकक्ष्या परिवेल्यायस्कान्ता च दुष्टतुलाः
saṃnāminyutkīrṇikā bhinnamastakopakaṇṭhī kuśikyā sakaṭukakṣyā parivelyāyaskāntā ca duṣṭatulāḥ
- 20
रूप्यस्य द्वौ भागावेकः शुल्बस्य त्रिपुटकम्
rūpyasya dvau bhāgāvekaḥ śulbasya tripuṭakam
- 21
तेनाकरोद्गतम् अपसार्यते तत्त्रिपुटकापसारितम्
tenākarodgatam apasāryate tattripuṭakāpasāritam
- 22
शुल्बेन शुल्बापसारितं वेल्लकेन वेल्लकापसारितं शुल्बार्धसारेण हेम्ना हेमापसारितम्
śulbena śulbāpasāritaṃ vellakena vellakāpasāritaṃ śulbārdhasāreṇa hemnā hemāpasāritam
- 23
मूकमूषा पूतिकिट्टः करटुकमुखं नाली संदंशो जोङ्गनी सुवर्चिकालवणं तद् एव सुवर्णम् इत्यपसारणमार्गाः
mūkamūṣā pūtikiṭṭaḥ karaṭukamukhaṃ nālī saṃdaṃśo joṅganī suvarcikālavaṇaṃ tad eva suvarṇam ityapasāraṇamārgāḥ
- 24
पूर्वप्रणिहिता वा पिण्डवालुका मूषाभेदाद् अग्निष्ठाद् उद्ध्रियन्ते
pūrvapraṇihitā vā piṇḍavālukā mūṣābhedād agniṣṭhād uddhriyante
- 25
पश्चाद्बन्धने आचितकपत्त्रपरीक्षायां वा रूप्यरूपेण परिवर्तनं विस्रावणम्पिण्डवालुकानां लोहपिण्डवालुकाभिर्वा
paścādbandhane ācitakapattraparīkṣāyāṃ vā rūpyarūpeṇa parivartanaṃ visrāvaṇampiṇḍavālukānāṃ lohapiṇḍavālukābhirvā
- 26
गाढश्चाभ्युद्धार्यश्च पेटकः संयूह्यावलेप्यसंघात्येषु क्रियते
gāḍhaścābhyuddhāryaśca peṭakaḥ saṃyūhyāvalepyasaṃghātyeṣu kriyate
- 27
सीसरूपं सुवर्णपत्त्रेणावलिप्तम् अभ्यन्तरम् अष्टकेन बद्धं गाढपेटकः
sīsarūpaṃ suvarṇapattreṇāvaliptam abhyantaram aṣṭakena baddhaṃ gāḍhapeṭakaḥ
- 28
स एव पटलसम्पुटेष्वभ्युद्धार्यः
sa eva paṭalasampuṭeṣvabhyuddhāryaḥ
- 29
पत्त्रम् आश्लिष्टं यमकपत्त्रं वावलेप्येषु क्रियते
pattram āśliṣṭaṃ yamakapattraṃ vāvalepyeṣu kriyate
- 30
शुल्बं तारं वा गर्भः पत्त्राणां संघात्येषु क्रियते
śulbaṃ tāraṃ vā garbhaḥ pattrāṇāṃ saṃghātyeṣu kriyate

