47 shlokas
- 1
सर्पाक्षी वन्ध्यकर्कोटी जलबिम्बी च जम्बुकी
पुनर्नवा च मत्स्याक्षी भृङ्गराजः शतावरी
sarpākṣī vandhyakarkoṭī jalabimbī ca jambukī
punarnavā ca matsyākṣī bhṛṅgarājaḥ śatāvarī
- 2
शरपुङ्खा च मण्डूकपर्णिका ब्रह्मदण्डिका
अनन्ता कुक्कुटी जङ्घा काकमाची शिखण्डिनी
śarapuṅkhā ca maṇḍūkaparṇikā brahmadaṇḍikā
anantā kukkuṭī jaṅghā kākamācī śikhaṇḍinī
- 3
सहदेवी कपोती च विष्णुक्रान्ता कुरण्टकः
महाबला नागबला मूर्वा रास्ना कुरिङ्गिनी
sahadevī kapotī ca viṣṇukrāntā kuraṇṭakaḥ
mahābalā nāgabalā mūrvā rāsnā kuriṅginī
- 4
फणिर्नीली प्रपुन्नाटः समङ्गामलकी तथा
ज्वालिनी मेघनादश्च गोजिह्वा पद्मचारिणी
phaṇirnīlī prapunnāṭaḥ samaṅgāmalakī tathā
jvālinī meghanādaśca gojihvā padmacāriṇī
- 5
पाठा च कोकिलाक्षश्च त्रिपत्त्रा चाखुकर्णिका
एकपर्णी द्विपर्णी च त्रिपर्णी क्षीरिणी तथा
pāṭhā ca kokilākṣaśca tripattrā cākhukarṇikā
ekaparṇī dviparṇī ca triparṇī kṣīriṇī tathā
- 6
तित्तिडी मेषशृङ्गी च तुलसी श्यामपर्णिका
श्वेताद्रिपर्णिका चेति सर्पाक्ष्यादिगणो मतः
tittiḍī meṣaśṛṅgī ca tulasī śyāmaparṇikā
śvetādriparṇikā ceti sarpākṣyādigaṇo mataḥ
- 7
षट्चत्वारिंशको नाम पारदस्य नियामकः
इहौषधीनां पञ्चाङ्गी गृहीतव्या विधानतः
ṣaṭcatvāriṃśako nāma pāradasya niyāmakaḥ
ihauṣadhīnāṃ pañcāṅgī gṛhītavyā vidhānataḥ
- 8
रसादिस्वेदने मूषानयने शोधने तथा
अष्टोपरि यथालाभं ग्राह्या प्रोक्तेषु कर्मसु
rasādisvedane mūṣānayane śodhane tathā
aṣṭopari yathālābhaṃ grāhyā prokteṣu karmasu
- 9
अष्टकाधिकमाधिक्यं गुणानां कुरुते ध्रुवम्
व्याघ्रिका राक्षसी वह्निश्चाण्डाली गजकर्णिका
aṣṭakādhikamādhikyaṃ guṇānāṃ kurute dhruvam
vyāghrikā rākṣasī vahniścāṇḍālī gajakarṇikā
- 10
षट्कारी शङ्खपुष्पी च बृहती हिलमोचकः
शृगालजिह्विका वह्निर्मदनी लाङ्गली तथा
ṣaṭkārī śaṅkhapuṣpī ca bṛhatī hilamocakaḥ
śṛgālajihvikā vahnirmadanī lāṅgalī tathā
- 11
चक्रिका वज्रिणी व्याघ्री कङ्कती पुत्रजीविका
कञ्चुकी चैव कर्कोटी कुमारी पद्मचारिणी
cakrikā vajriṇī vyāghrī kaṅkatī putrajīvikā
kañcukī caiva karkoṭī kumārī padmacāriṇī
- 12
एकवीरा रुदन्ती च लक्ष्मी नरकसा तथा
उच्चटा रक्तचित्रा च नागिनी नागवल्लिका
ekavīrā rudantī ca lakṣmī narakasā tathā
uccaṭā raktacitrā ca nāginī nāgavallikā
- 13
सक्तुका सक्तुशृङ्गी च रक्तस्नुग्यज्ञवल्लिका
शाखोटो मेषशृङ्गी च हेमली व्याघ्रपादिका
saktukā saktuśṛṅgī ca raktasnugyajñavallikā
śākhoṭo meṣaśṛṅgī ca hemalī vyāghrapādikā
- 14
शमी व्याघ्रनखी सोमवल्लरी चार्कपुष्पिका
केशिनी कासमारी च वृक्षराजोऽजमारिका
śamī vyāghranakhī somavallarī cārkapuṣpikā
keśinī kāsamārī ca vṛkṣarājo'jamārikā
- 15
कोटराक्षी हनूमन्ती नरजीवाङ्गनायकी
मालिका काकतुण्डी च मेघपुष्पी च कङ्गुणी
koṭarākṣī hanūmantī narajīvāṅganāyakī
mālikā kākatuṇḍī ca meghapuṣpī ca kaṅguṇī
- 16
अन्या तुवरवल्ली च जगती हंसपादिका
कुम्भिनी वह्निमारी च सूर्यभक्ता च वाकुची
anyā tuvaravallī ca jagatī haṃsapādikā
kumbhinī vahnimārī ca sūryabhaktā ca vākucī
- 17
रसनिर्जीवकारी च भूशुण्डी कटुतुम्बिका
देवदाली विशाला च कार्पासी ब्रह्मरञ्जकम्
rasanirjīvakārī ca bhūśuṇḍī kaṭutumbikā
devadālī viśālā ca kārpāsī brahmarañjakam
- 18
कृष्णाक्षीवं तथा कृष्णधत्तूरो वनपीलुकम्
श्वेतार्को यवचिञ्चा च कारवेल्ली च दन्तिका
kṛṣṇākṣīvaṃ tathā kṛṣṇadhattūro vanapīlukam
śvetārko yavaciñcā ca kāravellī ca dantikā
- 19
गोजिह्वा काकजङ्घा च श्वेतगुञ्जा च शम्बरा
महाकाली सिताङ्कोलो मायूरश्च पटोलिका
gojihvā kākajaṅghā ca śvetaguñjā ca śambarā
mahākālī sitāṅkolo māyūraśca paṭolikā
- 20
व्याघ्रिकादिगणः सोऽयं रसभस्मकरः परः
अत्रोक्तौषधिबीजेषु जीर्यते पारदः पृथक्
vyāghrikādigaṇaḥ so'yaṃ rasabhasmakaraḥ paraḥ
atroktauṣadhibījeṣu jīryate pāradaḥ pṛthak
- 21
रक्तस्नुही रुदन्ती च रक्ताग्निः सोमवल्लिका
वृद्धदारु च शाखोटी मोहिन्यङ्गारवल्लिका
raktasnuhī rudantī ca raktāgniḥ somavallikā
vṛddhadāru ca śākhoṭī mohinyaṅgāravallikā
- 22
बर्हिका क्षीरमार्जारी त्रिशूला क्षीरकुक्कुटी
जीमूतः काकमाची च नीलिका शङ्खपुष्पिका
barhikā kṣīramārjārī triśūlā kṣīrakukkuṭī
jīmūtaḥ kākamācī ca nīlikā śaṅkhapuṣpikā
- 23
नागवल्लीदलाकारपत्रयुक्ताल्पकन्दिनी
श्रीशैलोत्था च वज्रघ्नी नागकर्णीति सा स्मृता
nāgavallīdalākārapatrayuktālpakandinī
śrīśailotthā ca vajraghnī nāgakarṇīti sā smṛtā
- 24
ज्योतिष्मती द्रुमज्योतिस्तृणज्योतिरथोच्चटा
उदुम्बरी त्रिदण्डी च नीलज्योतिस्तथापरा
jyotiṣmatī drumajyotistṛṇajyotirathoccaṭā
udumbarī tridaṇḍī ca nīlajyotistathāparā
- 25
हेमवल्लरिका ताम्रवल्लरी चुक्र एव च
त्रिदण्डी ब्रह्मदण्डी च क्रौञ्चिका स्थलपद्मिनी
hemavallarikā tāmravallarī cukra eva ca
tridaṇḍī brahmadaṇḍī ca krauñcikā sthalapadminī
- 26
वरा वर्तुलपर्णा च नागकण्ठी च लाङ्गली
नागजिह्वार्कपत्री च काष्ठोदुम्बरिका तथा
varā vartulaparṇā ca nāgakaṇṭhī ca lāṅgalī
nāgajihvārkapatrī ca kāṣṭhodumbarikā tathā
- 27
कालदण्डी त्रिपर्णी च रक्तस्नुह्यादिको गणः
रसबन्धे वधे शुद्धौ विहितः शम्भुना स्वयम्
kāladaṇḍī triparṇī ca raktasnuhyādiko gaṇaḥ
rasabandhe vadhe śuddhau vihitaḥ śambhunā svayam
- 28
द्रव्यैश्च स्थावरैर् उपस्पर्शगन्धरसान्वितैः
शोधितो मर्दितः सूतो म्रियते बध्यते सुखम्
dravyaiśca sthāvarair upasparśagandharasānvitaiḥ
śodhito marditaḥ sūto mriyate badhyate sukham
- 29
कदली सूर्यभक्तश्च कटुकोषातकी तथा
द्राविणी काकमाची च शिग्रुका क्षीरकञ्चुकी
kadalī sūryabhaktaśca kaṭukoṣātakī tathā
drāviṇī kākamācī ca śigrukā kṣīrakañcukī
- 30
नीरपिप्पलिका चेति कदल्यादिगणस्त्वयम्
द्रावणः सर्वलोहानां रसादीनां च निश्चितम्
nīrapippalikā ceti kadalyādigaṇastvayam
drāvaṇaḥ sarvalohānāṃ rasādīnāṃ ca niścitam

