21 shlokas
- 1
अत्र स्त्री च शूद्रश्च स्त्रीशूद्रम्
atra strī ca śūdraśca strīśūdram
- 2
चार्थे द्वंद्वसमासः
cārthe dvaṃdvasamāsaḥ
- 3
अत्र स्त्री नाम सेयं लोकप्रसिद्धा स्तनजघनकेशवती हावभावविलासयुक्ता पुरुषभावस्वभाविका दिव्या मानुषा अतिरतिरसा विषयमूर्तिर् इति कृत्वा प्रतिषिध्यते
atra strī nāma seyaṃ lokaprasiddhā stanajaghanakeśavatī hāvabhāvavilāsayuktā puruṣabhāvasvabhāvikā divyā mānuṣā atiratirasā viṣayamūrtir iti kṛtvā pratiṣidhyate
- 4
अनुभाषणपूर्विका चास्याः प्राप्तिर्भविष्यतीत्यतः स्त्री नाभिभाषितव्येत्य् अर्थः
anubhāṣaṇapūrvikā cāsyāḥ prāptirbhaviṣyatītyataḥ strī nābhibhāṣitavyety arthaḥ
- 5
शूद्रो नामायं लोकादिप्रसिद्धस्त्रिवर्णपरिचारकः
śūdro nāmāyaṃ lokādiprasiddhastrivarṇaparicārakaḥ
- 6
शोचनाद्द्रोहणाच्च शूद्रः
śocanāddrohaṇācca śūdraḥ
- 7
स खल्व् अदयालुर् इति कृत्वा प्रतिषिध्यते
sa khalv adayālur iti kṛtvā pratiṣidhyate
- 8
किम् अर्थम्
kim artham
- 9
तेनाक्रुष्टश्चाभिहतश्च वा क्रुद्धस्तद्वधार्थं प्रवर्तते अतो जातिज्ञानतपःश्रुतहानिर्भवति
tenākruṣṭaścābhihataśca vā kruddhastadvadhārthaṃ pravartate ato jātijñānatapaḥśrutahānirbhavati
- 10
सूचिते चावमानाद्यभावे ऽवमानाद्यभावात्सूचिवृद्धयोर् अभावः
sūcite cāvamānādyabhāve 'vamānādyabhāvātsūcivṛddhayor abhāvaḥ
- 11
अकलुषसूत्रे चास्य दोषनिर्देशं करिष्यामः
akaluṣasūtre cāsya doṣanirdeśaṃ kariṣyāmaḥ
- 12
नकारो भाषणप्रतिषेधे
nakāro bhāṣaṇapratiṣedhe
- 13
नाभिभाषितव्यम् इत्य् अर्थः
nābhibhāṣitavyam ity arthaḥ
- 14
अभिशब्दः प्रसङ्ग इति
abhiśabdaḥ prasaṅga iti
- 15
प्रतिषेधे जातिग्रहणे चेतरप्रतिषेधे चेत्य् अर्थः
pratiṣedhe jātigrahaṇe cetarapratiṣedhe cety arthaḥ
- 16
भाष व्यक्तायां वाचि
bhāṣa vyaktāyāṃ vāci
- 17
यद् एतत्कर्मेन्द्रियं वाग् अनया वाण्या इति
yad etatkarmendriyaṃ vāg anayā vāṇyā iti
- 18
अतः स्त्रीशूद्रं नाभिभाषितव्यम् इत्य् अर्थः
ataḥ strīśūdraṃ nābhibhāṣitavyam ity arthaḥ
- 19
आह नावेक्षेन्नाभिभाषेद् इत्य् उक्ते ऽथ किम् अनेन साधकेनान्धमूकवद् अवस्थातव्यम् इति
āha nāvekṣennābhibhāṣed ity ukte 'tha kim anena sādhakenāndhamūkavad avasthātavyam iti
- 20
उच्यते न
ucyate na
- 21
यस्माद् आह
yasmād āha

