225 shlokas
- 1
ततो ऽहनि परे प्राप्तः सोत्कां रत्नप्रभां प्रियाम्
शीघ्रं प्रत्यागमिष्यामीत्य् आश्वास्याखेटकाय सः
tato 'hani pare prāptaḥ sotkāṃ ratnaprabhāṃ priyām
śīghraṃ pratyāgamiṣyāmīty āśvāsyākheṭakāya saḥ
- 2
वत्सेशेन समं पित्रा वयस्यैश्चाटवीं ययौ
नरवाहनदत्तो ऽश्वैर्गजैश्च परिवारितः
vatseśena samaṃ pitrā vayasyaiścāṭavīṃ yayau
naravāhanadatto 'śvairgajaiśca parivāritaḥ
- 3
तत्र भिन्नेभकुम्भानां नखोदरपरिच्युतैः
सिंहानां हतसुप्तानामुप्तबीजेव मौक्तिकैः
tatra bhinnebhakumbhānāṃ nakhodaraparicyutaiḥ
siṃhānāṃ hatasuptānāmuptabījeva mauktikaiḥ
- 4
व्याघ्राणां भल्ललूनानां दंष्ट्राभिः साङ्कुरेव च
सपल्लवेव क्षतजैर्हरिणानां परिस्रुतैः
vyāghrāṇāṃ bhallalūnānāṃ daṃṣṭrābhiḥ sāṅkureva ca
sapallaveva kṣatajairhariṇānāṃ parisrutaiḥ
- 5
निमग्नकङ्कपत्राङ्कैः क्रोडैः स्तबकितेव च
शरीरैः शरभाणां च पतितैः फलितेव च
nimagnakaṅkapatrāṅkaiḥ kroḍaiḥ stabakiteva ca
śarīraiḥ śarabhāṇāṃ ca patitaiḥ phaliteva ca
- 6
बभूव तस्य निपतद्धनशब्दशिलीमुखा
प्रीतये मृगयालीलालता शोभितकानना
babhūva tasya nipataddhanaśabdaśilīmukhā
prītaye mṛgayālīlālatā śobhitakānanā
- 7
शनैः श्रान्तः स विश्रम्य प्रविवेश वनान्तरम्
हयारूढः सहैकेन गोमुखेनाश्वसादिना
śanaiḥ śrāntaḥ sa viśramya praviveśa vanāntaram
hayārūḍhaḥ sahaikena gomukhenāśvasādinā
- 8
तत्रारेभे च गुलिकाक्रीडां काम् अपि तत्क्षणम्
तावच्च तापसी कापि पथा तेन किलाययौ
tatrārebhe ca gulikākrīḍāṃ kām api tatkṣaṇam
tāvacca tāpasī kāpi pathā tena kilāyayau
- 9
तस्यास्तस्य कराद्भ्रष्टा गुलिका मूर्ध्नि चापतत्
ततो विहस्य किंचित्सा तापसी तम् अभाषत
tasyāstasya karādbhraṣṭā gulikā mūrdhni cāpatat
tato vihasya kiṃcitsā tāpasī tam abhāṣata
- 10
एवम् एव मदो ऽयं चेत्तव तद्यद्यवाप्स्यसि
जातु कर्पूरिकां भार्यां ततः कीदृग्भविष्यति
evam eva mado 'yaṃ cettava tadyadyavāpsyasi
jātu karpūrikāṃ bhāryāṃ tataḥ kīdṛgbhaviṣyati
- 11
एतच्छ्रुत्वावरुह्यैव तुरगाच्चरणानतः
नरवाहनदत्तस्तां तापसीं निजगाद सः
etacchrutvāvaruhyaiva turagāccaraṇānataḥ
naravāhanadattastāṃ tāpasīṃ nijagāda saḥ
- 12
त्वं न दृष्टा मया दैवाद्गुलिका चात्र मे गता
प्रसीद तद्भगवति क्षमस्व स्खलितं मम
tvaṃ na dṛṣṭā mayā daivādgulikā cātra me gatā
prasīda tadbhagavati kṣamasva skhalitaṃ mama
- 13
तच्छ्रुत्वा नास्ति मे पुत्र कोप इत्यभिधाय च
तापसी सा जितक्रोधा तमाशीर्भिरसान्त्वयत्
tacchrutvā nāsti me putra kopa ityabhidhāya ca
tāpasī sā jitakrodhā tamāśīrbhirasāntvayat
- 14
ततश्च वशिनीं मत्वा प्रबुद्धां सत्यतापसीम्
नरवाहनदत्तस्तां पप्रच्छ विनयेन सः
tataśca vaśinīṃ matvā prabuddhāṃ satyatāpasīm
naravāhanadattastāṃ papraccha vinayena saḥ
- 15
कैषा कर्पूरिका नाम भगवत्य् उदिता त्वया
एतद् आदिश तुष्टासि मयि चेत्कौतुकं हि मे
kaiṣā karpūrikā nāma bhagavaty uditā tvayā
etad ādiśa tuṣṭāsi mayi cetkautukaṃ hi me
- 16
इत्य् उक्तवन्तं प्रणतं तापसी तं जगाद सा
अस्ति पारेम्बुधि पुरं नाम्ना कर्पूरसंभवम्
ity uktavantaṃ praṇataṃ tāpasī taṃ jagāda sā
asti pārembudhi puraṃ nāmnā karpūrasaṃbhavam
- 17
अन्वर्थस्तत्र राजास्ति कर्पूरक इति श्रुतः
तस्य कर्पूरिका नाम सुतास्ति वरकन्यका
anvarthastatra rājāsti karpūraka iti śrutaḥ
tasya karpūrikā nāma sutāsti varakanyakā
- 18
एकां विलोक्य कमलां निर्मथ्यापहृतां सुरैः
या द्वितीयेव निक्षिप्य तत्र गोपायिताब्धिना
ekāṃ vilokya kamalāṃ nirmathyāpahṛtāṃ suraiḥ
yā dvitīyeva nikṣipya tatra gopāyitābdhinā
- 19
पुरुषद्वेषिनी सा च विवाहं नाभिवाञ्छति
त्वय्य् उपेते यदि परं भविष्यति तदर्थिनी
puruṣadveṣinī sā ca vivāhaṃ nābhivāñchati
tvayy upete yadi paraṃ bhaviṣyati tadarthinī
- 20
तत्तत्र गच्छ पुत्र त्वं तां च प्राप्स्यसि सुन्दरीम्
गच्छतश्चात्र ते ऽटव्यां महाक्लेशो भविष्यति
tattatra gaccha putra tvaṃ tāṃ ca prāpsyasi sundarīm
gacchataścātra te 'ṭavyāṃ mahākleśo bhaviṣyati
- 21
मोहस्तत्र न कार्यस्ते सर्वं स्वन्तं हि भावि तत्
इत्य् उक्त्वैव खम् उत्पत्य तापसी सा तिरोदधे
mohastatra na kāryaste sarvaṃ svantaṃ hi bhāvi tat
ity uktvaiva kham utpatya tāpasī sā tirodadhe
- 22
नरवाहनदत्तो ऽथ तद्वाणीमदनाज्ञया
आकृष्टः स तमाह स्म गोमुखं पार्श्ववर्तिनम्
naravāhanadatto 'tha tadvāṇīmadanājñayā
ākṛṣṭaḥ sa tamāha sma gomukhaṃ pārśvavartinam
- 23
एहि कर्पूरिकापार्श्वं पुरं कर्पूरसंभवम्
गच्छावस्ताम् अदृष्ट्वा हि न क्षणं स्थातुमुत्सहे
ehi karpūrikāpārśvaṃ puraṃ karpūrasaṃbhavam
gacchāvastām adṛṣṭvā hi na kṣaṇaṃ sthātumutsahe
- 24
तच्छ्रुत्वा गोमुखो ऽवादीद्देवालं साहसेन ते
क्व त्वं क्वाब्धिः पुरं तत्क्व क्व सो ऽध्वा कन्यका क्व सा
tacchrutvā gomukho 'vādīddevālaṃ sāhasena te
kva tvaṃ kvābdhiḥ puraṃ tatkva kva so 'dhvā kanyakā kva sā
- 25
नाम्नि श्रुते किम् एकाकी त्यक्तदिव्याङ्गनाजनः
निरभिप्रायसंदिग्धामभिधावसि मानुषीम्
nāmni śrute kim ekākī tyaktadivyāṅganājanaḥ
nirabhiprāyasaṃdigdhāmabhidhāvasi mānuṣīm
- 26
एवं स गोमुखेनोक्तो वत्सराजसुतस्तदा
अब्रवीत्सिद्धतापस्या न तस्या वचनं मृषा
evaṃ sa gomukhenokto vatsarājasutastadā
abravītsiddhatāpasyā na tasyā vacanaṃ mṛṣā
- 27
तन्मयावश्यगन्तव्यं प्राप्तुं तां राजकन्यकाम्
इत्य् उक्त्वा स हयारूढः प्रतस्थे तत्क्षणं ततः
tanmayāvaśyagantavyaṃ prāptuṃ tāṃ rājakanyakām
ity uktvā sa hayārūḍhaḥ pratasthe tatkṣaṇaṃ tataḥ
- 28
अन्वगात्स च तं तूष्णीम् अनिच्छन्न् अपि गोमुखः
अकुर्वन्वचनं भृत्यैरनुगम्यः परं प्रभुः
anvagātsa ca taṃ tūṣṇīm anicchann api gomukhaḥ
akurvanvacanaṃ bhṛtyairanugamyaḥ paraṃ prabhuḥ
- 29
तावद्वत्सेश्वरो ऽप्य् आगात्कृताखेटो निजां पुरीम्
मन्वानः स तमायान्तं सुतं स्वबलमध्यगम्
tāvadvatseśvaro 'py āgātkṛtākheṭo nijāṃ purīm
manvānaḥ sa tamāyāntaṃ sutaṃ svabalamadhyagam
- 30
स्वबलं तच्च तस्यागान्मरुभूत्यादिभिः सह
पुरीं ताम् एव मत्वा तं सैन्यमध्यस्थितं प्रभुम्
svabalaṃ tacca tasyāgānmarubhūtyādibhiḥ saha
purīṃ tām eva matvā taṃ sainyamadhyasthitaṃ prabhum

