13 shlokas
- 1
विश्वा आशा दक्षिणसद् इत्य् आह
विश्वान् एव देवान्प्रीणाति
अथो दुरिष्ट्या एवैनं पाति
विश्वान्देवान् अयाड् इहेत्य् आह
विश्वान् एव देवान्भागधेयेन समर्धयति
स्वाहाकृतस्य घर्मस्य मधोः पिबतम् अश्विनेत्य् आह
अश्विनाव् एव भागधेयेन समर्धयति
स्वाहाग्नये यज्ञियाय शं यजुर्भिर् इत्य् आह
अभ्य् एवैनं घारयति
अथो हविर् एवाकः
viśvā āśā dakṣiṇasad ity āha
viśvān eva devānprīṇāti
atho duriṣṭyā evainaṃ pāti
viśvāndevān ayāḍ ihety āha
viśvān eva devānbhāgadheyena samardhayati
svāhākṛtasya gharmasya madhoḥ pibatam aśvinety āha
aśvināv eva bhāgadheyena samardhayati
svāhāgnaye yajñiyāya śaṃ yajurbhir ity āha
abhy evainaṃ ghārayati
atho havir evākaḥ
- 2
अश्विना घर्मं पातं हार्दिवानम् अहर्दिवाभिर् ऊतिभिर् इत्य् आह
अश्विनाव् एव भागधेयेन समर्धयति
अनु वां द्यावापृथिवी मंसाताम् इत्य् आहानुमत्यै
स्वाहेन्द्राय स्वाहेन्द्रावड् इत्य् आह
इन्द्राय हि पुरो हूयते
आश्राव्याह घर्मस्य यजेति
वषट्कृते जुहोति
रक्षसाम् अपहत्यै
अनुयजति स्वगाकृत्यै
घर्मम् अपातम् अश्विनेत्य् आह
aśvinā gharmaṃ pātaṃ hārdivānam ahardivābhir ūtibhir ity āha
aśvināv eva bhāgadheyena samardhayati
anu vāṃ dyāvāpṛthivī maṃsātām ity āhānumatyai
svāhendrāya svāhendrāvaḍ ity āha
indrāya hi puro hūyate
āśrāvyāha gharmasya yajeti
vaṣaṭkṛte juhoti
rakṣasām apahatyai
anuyajati svagākṛtyai
gharmam apātam aśvinety āha
- 3
पूर्वम् एवोदितम्
उत्तरेणाभिगृणाति
अनु वां द्यावापृथिवी अमंसाताम् इत्य् आहानुमत्यै
तं प्राव्यं यथावण्णमो दिवे नमः पृथिव्या इत्य् आह
यथायजुर् एवैतत्
दिवि धा इमं यज्ञं यज्ञम् इमं दिवि धा इत्य् आह
सुवर्गम् एवैनं लोकं गमयति
दिवं गच्छान्तरिक्षं गच्छ पृथिवीं गच्छेत्य् आह
एष्व् एवैनं लोकेषु प्रतिष्ठापयति
पञ्च प्रदिशो गच्छेत्य् आह
pūrvam evoditam
uttareṇābhigṛṇāti
anu vāṃ dyāvāpṛthivī amaṃsātām ity āhānumatyai
taṃ prāvyaṃ yathāvaṇṇamo dive namaḥ pṛthivyā ity āha
yathāyajur evaitat
divi dhā imaṃ yajñaṃ yajñam imaṃ divi dhā ity āha
suvargam evainaṃ lokaṃ gamayati
divaṃ gacchāntarikṣaṃ gaccha pṛthivīṃ gacchety āha
eṣv evainaṃ lokeṣu pratiṣṭhāpayati
pañca pradiśo gacchety āha
- 4
दिक्ष्व् एवैनं प्रतिष्ठापयति
देवान्घर्मपान्गच्छ पितॄन्घर्मपान्गच्छेत्य् आह
उभयेष्व् एवैनं प्रतिष्ठापयति
यत्पिन्वते
वर्षुकः पर्जन्यो भवति
तस्मात्पिन्वमानः पुण्यः
यत्प्राङ्पिन्वते
तद्देवानाम्
यद्दक्षिणा
तत्पितॄणाम्
dikṣv evainaṃ pratiṣṭhāpayati
devāngharmapāngaccha pitṝngharmapāngacchety āha
ubhayeṣv evainaṃ pratiṣṭhāpayati
yatpinvate
varṣukaḥ parjanyo bhavati
tasmātpinvamānaḥ puṇyaḥ
yatprāṅpinvate
taddevānām
yaddakṣiṇā
tatpitṝṇām
- 5
यत्प्रत्यक्
तन्मनुष्यानाम्
यद् उदङ्
तद्रुद्राणाम्
प्राञ्चम् उदञ्चं पिन्वयति
देवत्राकः
अथो खलु
सर्वा अनु दिशः पिन्वयति
सर्वा दिशः समेधन्ते
अन्तःपरिधि पिन्वयति
yatpratyak
tanmanuṣyānām
yad udaṅ
tadrudrāṇām
prāñcam udañcaṃ pinvayati
devatrākaḥ
atho khalu
sarvā anu diśaḥ pinvayati
sarvā diśaḥ samedhante
antaḥparidhi pinvayati
- 6
तेजसो ऽस्कन्दाय
इषे पीपिह्य् ऊर्जे पीपिहीत्य् आह
इषम् एवोर्जं यजमाने दधाति
यजमानाय पीपिहीत्य् आह
यजमानायैवैताम् आशिषम् आशास्ते
मह्यं ज्यैष्ठ्याय पीपिहीत्य् आह
आत्मन एवैताम् आशिषम् आशास्ते
त्विष्यै त्वा द्युम्नाय त्वेन्द्रियाय त्वा भूत्यै त्वेत्य् आह
यथायजुरेवैतत्
धर्मासि सुधर्मा मे ऽन्यस्मे ब्रह्माणि धारयेत्य् आह
tejaso 'skandāya
iṣe pīpihy ūrje pīpihīty āha
iṣam evorjaṃ yajamāne dadhāti
yajamānāya pīpihīty āha
yajamānāyaivaitām āśiṣam āśāste
mahyaṃ jyaiṣṭhyāya pīpihīty āha
ātmana evaitām āśiṣam āśāste
tviṣyai tvā dyumnāya tvendriyāya tvā bhūtyai tvety āha
yathāyajurevaitat
dharmāsi sudharmā me 'nyasme brahmāṇi dhārayety āha
- 7
ब्रह्मन्न् एवैनं प्रतिष्ठापयति
नेत्त्वा वातः स्कन्दयाद् इति
यद्य् अभिचरेत्
अमुष्य त्वा प्राणे सादयाम्य् अमुना सह निरर्थं गच्छेति ब्रूयाद्यं द्विष्यात्
यम् एव द्वेष्टि
तेनैनं सह निरर्थं गमयति
पूष्णे शरसे स्वाहेत्य् आह
या एव देवता हुतभागाः
ताभ्य एवैनं जुहोति
ग्रावभ्यः स्वाहेत्य् आह
या एवान्तरिक्षे वाचः
brahmann evainaṃ pratiṣṭhāpayati
nettvā vātaḥ skandayād iti
yady abhicaret
amuṣya tvā prāṇe sādayāmy amunā saha nirarthaṃ gaccheti brūyādyaṃ dviṣyāt
yam eva dveṣṭi
tenainaṃ saha nirarthaṃ gamayati
pūṣṇe śarase svāhety āha
yā eva devatā hutabhāgāḥ
tābhya evainaṃ juhoti
grāvabhyaḥ svāhety āha
yā evāntarikṣe vācaḥ
- 8
ताभ्य एवैनं जुहोति
प्रतिरेभ्यः स्वाहेत्य् आह
प्राणा वै देवाः प्रतिराः
तेभ्य एवैनं जुहोति
द्यावापृथिवीभ्यः स्वाहेत्य् आह
द्यावापृथिवीभ्याम् एवैनं जुहोति
पितृभ्यो घर्मपेभ्यः स्वाहेत्य् आह
ये वै यज्वानः
ते पितरो घर्मपाः
तेभ्य एवैनं जुहोति
tābhya evainaṃ juhoti
pratirebhyaḥ svāhety āha
prāṇā vai devāḥ pratirāḥ
tebhya evainaṃ juhoti
dyāvāpṛthivībhyaḥ svāhety āha
dyāvāpṛthivībhyām evainaṃ juhoti
pitṛbhyo gharmapebhyaḥ svāhety āha
ye vai yajvānaḥ
te pitaro gharmapāḥ
tebhya evainaṃ juhoti
- 9
रुद्राय रुद्रहोत्रे स्वाहेत्य् आह
रुद्रम् एव भागधेयेन समर्धयति
सर्वतः समनक्ति
सर्वत एव रुद्रं निरवदयते
उदञ्चं निरस्यति
एषा वै रुद्रस्य दिक्
स्वायाम् एव दिशि रुद्रं निरवदयते
अप उपस्पृशति मेध्यत्वाय
नान्वीक्षते
यद् अन्वीक्षेत
rudrāya rudrahotre svāhety āha
rudram eva bhāgadheyena samardhayati
sarvataḥ samanakti
sarvata eva rudraṃ niravadayate
udañcaṃ nirasyati
eṣā vai rudrasya dik
svāyām eva diśi rudraṃ niravadayate
apa upaspṛśati medhyatvāya
nānvīkṣate
yad anvīkṣeta
- 10
चक्षुर् अस्य प्रमायुकं स्यात्
तस्मान्नान्वीक्ष्यः
अपीपरो माह्नो रात्रियै मा पाह्य् एषा ते अग्ने समित्तया समिध्यस्वायुर्मे दा वर्चसा माञ्जीर् इत्य् आह
आयुर् एवास्मिन्वर्चो दधाति
अपीपरो मा रात्रिया अह्नो मा पाह्य् एषा ते अग्ने समित्तया समिध्यस्वायुर्मे दा वर्चसा माञ्जीर् इत्य् आह
आयुर् एवास्मिन्वर्चो दधाति
अग्निर्ज्योतिर्ज्योतिर् अग्निः स्वाहा सूर्यो ज्योतिर्ज्योतिः सूर्यः स्वाहेत्य् आह
यथायजुर् एवैतत्
ब्रह्मवादिनो वदन्ति
होतव्यम् अग्निहोत्रा३ं न होतव्या३म् इति
cakṣur asya pramāyukaṃ syāt
tasmānnānvīkṣyaḥ
apīparo māhno rātriyai mā pāhy eṣā te agne samittayā samidhyasvāyurme dā varcasā māñjīr ity āha
āyur evāsminvarco dadhāti
apīparo mā rātriyā ahno mā pāhy eṣā te agne samittayā samidhyasvāyurme dā varcasā māñjīr ity āha
āyur evāsminvarco dadhāti
agnirjyotirjyotir agniḥ svāhā sūryo jyotirjyotiḥ sūryaḥ svāhety āha
yathāyajur evaitat
brahmavādino vadanti
hotavyam agnihotrā3ṃ na hotavyā3m iti
- 11
यद्यजुषा जुहुयात्
अयथापूर्वम् आहुती जुहुयात्
यन्न जुहुयात्
अग्निः पराभवेत्
भूः स्वाहेत्य् एव होतव्यम्
यथापूर्वम् आहुती जुहोति
नाग्निः पराभवति
हुतं हविर्मधु हविर् इत्य् आह
स्वदयत्य् एवैनम्
इन्द्रतमे ऽग्नाव् इत्य् आह
yadyajuṣā juhuyāt
ayathāpūrvam āhutī juhuyāt
yanna juhuyāt
agniḥ parābhavet
bhūḥ svāhety eva hotavyam
yathāpūrvam āhutī juhoti
nāgniḥ parābhavati
hutaṃ havirmadhu havir ity āha
svadayaty evainam
indratame 'gnāv ity āha
- 12
प्राणो वा इन्द्रतमो ऽग्निः
प्राण एवैनम् इन्द्रतमे ऽग्नौ जुहोति
पिता नो ऽसि मा मा हिंसीर् इत्य् आहाहिंसायै
अश्याम ते देव घर्म मधुमतो वाजवतः पितुमत इत्य् आह
आशिषम् एवैताम् आशास्ते
स्वधाविनो ऽशीमहि त्वा मा मा हिंसीर् इत्य् आहाहिंसायै
तेजसा वा एते व्यृध्यन्ते
ये प्रवर्ग्येण चरन्ति
प्राश्नन्ति
तेज एवात्मन्दधते
prāṇo vā indratamo 'gniḥ
prāṇa evainam indratame 'gnau juhoti
pitā no 'si mā mā hiṃsīr ity āhāhiṃsāyai
aśyāma te deva gharma madhumato vājavataḥ pitumata ity āha
āśiṣam evaitām āśāste
svadhāvino 'śīmahi tvā mā mā hiṃsīr ity āhāhiṃsāyai
tejasā vā ete vyṛdhyante
ye pravargyeṇa caranti
prāśnanti
teja evātmandadhate
- 13
संवत्सरं न मांसम् अश्नीयात्
न रामाम् उपेयात्
न मृन्मयेन पिबेत्
नास्य राम उच्छिष्टं पिबेत्
तेज एव तत्संश्यति
देवासुराः संयत्ता आसन्
ते देवा विजयम् उपयन्तः
विभ्राजि सौर्ये ब्रह्म संन्यदधत
यत्किं च दिवाकीर्त्यम्
तद् एतेनैव व्रतेनागोपायत्
तस्माद् एतद्व्रतं चार्यम्
तेजसो गोपीथाय
तस्माद् एतानि यजूंषि विभ्राजः सौर्यस्येत्य् आहुः
स्वाहा त्वा सूर्यस्य रश्मिभ्य इति प्रातः संसादयति
स्वाहा त्वा नक्षत्रेभ्य इति सायम्
एता वा एतस्य देवताः
ताभिर् एवैनं समर्धयति
saṃvatsaraṃ na māṃsam aśnīyāt
na rāmām upeyāt
na mṛnmayena pibet
nāsya rāma ucchiṣṭaṃ pibet
teja eva tatsaṃśyati
devāsurāḥ saṃyattā āsan
te devā vijayam upayantaḥ
vibhrāji saurye brahma saṃnyadadhata
yatkiṃ ca divākīrtyam
tad etenaiva vratenāgopāyat
tasmād etadvrataṃ cāryam
tejaso gopīthāya
tasmād etāni yajūṃṣi vibhrājaḥ sauryasyety āhuḥ
svāhā tvā sūryasya raśmibhya iti prātaḥ saṃsādayati
svāhā tvā nakṣatrebhya iti sāyam
etā vā etasya devatāḥ
tābhir evainaṃ samardhayati

