Sanskrit

22 shlokas

  1. 1
  2. 2
  3. 3
  4. 4
  5. 5
  6. 6
  7. 7
  8. 8
  9. 9

    बहिश्च रक्षिभिर् अन्यद् एव कारणम् अपदिश्य संसृज्येत

    अन्तश्चारिण्यां च परिचारिकायां विदितार्थायां सक्तम् आत्मानं रूपयेत्

    तदलाभाच्च शोकम् अन्तःप्रवेशिनीभिश्च दूतीकल्पं सकलम् आचरेत्

    राजप्रणिधींश्च बुध्येत

    दूत्यास्त्वसंचारे यत्र गृहीताकारायाः प्रयोज्याया दर्शनयोगस्तत्रावस्थानम्

    तस्मिन्न् अपि तु रक्षिषु परिचारिकाव्यपदेशः

    चक्षुरनुबध्नत्याम् इङ्गिताकारनिवेदनम्

    यत्र संपातो ऽस्यास्तत्र चित्रकर्मणस्तद्युक्तस्य व्यर्थानां गीतवस्तुकानां क्रीडनकानां कृतचिह्नानाम् आपीनकानाम् अङ्गुलीयकस्य च निधानम्

    प्रत्युत्तरं तया दत्तं प्रपश्येत्

    ततः प्रवेशने यतेत

    bahiśca rakṣibhir anyad eva kāraṇam apadiśya saṃsṛjyeta

    antaścāriṇyāṃ ca paricārikāyāṃ viditārthāyāṃ saktam ātmānaṃ rūpayet

    tadalābhācca śokam antaḥpraveśinībhiśca dūtīkalpaṃ sakalam ācaret

    rājapraṇidhīṃśca budhyeta

    dūtyāstvasaṃcāre yatra gṛhītākārāyāḥ prayojyāyā darśanayogastatrāvasthānam

    tasminn api tu rakṣiṣu paricārikāvyapadeśaḥ

    cakṣuranubadhnatyām iṅgitākāranivedanam

    yatra saṃpāto 'syāstatra citrakarmaṇastadyuktasya vyarthānāṃ gītavastukānāṃ krīḍanakānāṃ kṛtacihnānām āpīnakānām aṅgulīyakasya ca nidhānam

    pratyuttaraṃ tayā dattaṃ prapaśyet

    tataḥ praveśane yateta

  10. 10

    यत्र चास्या नियतं गमनम् इति विद्यात्तत्र प्रच्छन्नस्य प्राग् एवावस्थानम्

    रक्षिपुरुषरूपो वा तदनुज्ञातवेलायां प्रविशेत्

    आस्तरणप्रावरणवेष्टितस्य वा प्रवेशनिर्हारौ

    पुटापुटयोगैर्वा नष्टच्छायारूपः

    तत्रायं प्रयोगः नकुलहृदयं चोरकतुम्बीफलानि सर्पाक्षीणि चान्तर्धूमेन पचेत्

    ततो ऽञ्जनेन समभागेन पेषयेत्

    अनेनाभ्यक्तनयनो नष्टच्छायारूपश्चरति

    रात्रिकौमुदीषु च दीपिकासंबाधे सुरङ्गया वा

    yatra cāsyā niyataṃ gamanam iti vidyāttatra pracchannasya prāg evāvasthānam

    rakṣipuruṣarūpo vā tadanujñātavelāyāṃ praviśet

    āstaraṇaprāvaraṇaveṣṭitasya vā praveśanirhārau

    puṭāpuṭayogairvā naṣṭacchāyārūpaḥ

    tatrāyaṃ prayogaḥ nakulahṛdayaṃ corakatumbīphalāni sarpākṣīṇi cāntardhūmena pacet

    tato 'ñjanena samabhāgena peṣayet

    anenābhyaktanayano naṣṭacchāyārūpaścarati

    rātrikaumudīṣu ca dīpikāsaṃbādhe suraṅgayā vā

  11. 11
  12. 12
  13. 13
  14. 14
  15. 15
  16. 16

    तत्र राजकुलचारिण्य एव लक्षण्यान्पुरुषान् अन्तःपुरं प्रवेशयन्ति नातिसुरक्षत्वाद् आपरान्तिकानाम्

    क्षत्रियसंज्ञकैर् अन्तःपुररक्षिभिर् एवार्थं साधयन्त्याभीरकाणाम्

    प्रेष्याभिः सह तद्वेषान्नागरकपुत्रान्प्रवेशयन्ति वात्सगुल्मकानाम्

    स्वैर् एव पुत्रैर् अन्तःपुराणि कामचारैर्जननीवर्जम् उपयुज्यन्ते वैदर्भकाणाम्

    तथा प्रवेशिभिर् एव ज्ञातिसंबन्धिभिर्नान्यैर् उपयुज्यन्ते स्त्रैराजकानाम्

    ब्राह्मणैर्मित्रैर्भृत्यैर्दासचेटैश्च गौडानाम्

    परिस्पन्दाः कर्मकराश्चान्तःपुरेष्व् अनिषिद्धा अन्ये अपि तद्रूपाश्च सैन्धवानाम्

    अर्थेन रक्षिणम् उपगृह्य साहसिकाः संहताः प्रविशन्ति हैमवतानाम्

    पुष्पदाननियोगान्नगरब्राह्मणा राजविदितम् अन्तःपुराणि गच्छन्ति

    पटान्तरितैश्चैषाम् आलापः

    तेन प्रसङ्गेन व्यतिकरो भवति वङ्गाङ्गकलिङ्गकानाम्

    संहत्य नवदशेत्येकैकं युवानं प्रच्छादयन्ति प्राच्यानाम् इति

    एवं परस्त्रियः प्रकुर्वीत

    इत्यन्तःपुरिकावृत्तम्

    tatra rājakulacāriṇya eva lakṣaṇyānpuruṣān antaḥpuraṃ praveśayanti nātisurakṣatvād āparāntikānām

    kṣatriyasaṃjñakair antaḥpurarakṣibhir evārthaṃ sādhayantyābhīrakāṇām

    preṣyābhiḥ saha tadveṣānnāgarakaputrānpraveśayanti vātsagulmakānām

    svair eva putrair antaḥpurāṇi kāmacārairjananīvarjam upayujyante vaidarbhakāṇām

    tathā praveśibhir eva jñātisaṃbandhibhirnānyair upayujyante strairājakānām

    brāhmaṇairmitrairbhṛtyairdāsaceṭaiśca gauḍānām

    parispandāḥ karmakarāścāntaḥpureṣv aniṣiddhā anye api tadrūpāśca saindhavānām

    arthena rakṣiṇam upagṛhya sāhasikāḥ saṃhatāḥ praviśanti haimavatānām

    puṣpadānaniyogānnagarabrāhmaṇā rājaviditam antaḥpurāṇi gacchanti

    paṭāntaritaiścaiṣām ālāpaḥ

    tena prasaṅgena vyatikaro bhavati vaṅgāṅgakaliṅgakānām

    saṃhatya navadaśetyekaikaṃ yuvānaṃ pracchādayanti prācyānām iti

    evaṃ parastriyaḥ prakurvīta

    ityantaḥpurikāvṛttam

  17. 17
  18. 18
  19. 19
  20. 20
  21. 21
  22. 22