11 shlokas
- 1
इन्द्रो ह वै षोडशी
तं नु सकृद् इन्द्रम्भूतान्य् अत्यरिच्यन्त
प्रजा वै भूतानि
ता हैनेन सदृग्भवम् इवासुः
indro ha vai ṣoḍaśī
taṃ nu sakṛd indrambhūtāny atyaricyanta
prajā vai bhūtāni
tā hainena sadṛgbhavam ivāsuḥ
- 2
इन्द्रो ह वा ईक्षांचक्रे कथं न्व् अहम् इदं सर्वम् अतितिष्ठेयम् अर्वाग् एव मद् इदं सर्वं स्याद् इति
स एतं ग्रहम् अपश्यत्
तम् अगृह्णीत
स इदं सर्वम् एवात्यतिष्ठद् अर्वाग् एवास्माद् इदं सर्वम् अभवत्
सर्वं ह वा इदम् अतितिष्ठत्य् अर्वाग् एवास्माद् इदं सर्वम्भवति यस्यैवं विदुष एतं ग्रहं गृह्णन्ति
indro ha vā īkṣāṃcakre kathaṃ nv aham idaṃ sarvam atitiṣṭheyam arvāg eva mad idaṃ sarvaṃ syād iti
sa etaṃ graham apaśyat
tam agṛhṇīta
sa idaṃ sarvam evātyatiṣṭhad arvāg evāsmād idaṃ sarvam abhavat
sarvaṃ ha vā idam atitiṣṭhaty arvāg evāsmād idaṃ sarvambhavati yasyaivaṃ viduṣa etaṃ grahaṃ gṛhṇanti
- 3
तस्माद् एतद् ऋषिणाभ्यनूक्तं न ते महित्वम् अनुभूद् अध द्यौर्यद् अन्यया स्फिग्या क्षाम् अवस्था इति
न ह वा अस्यासौ द्यौर् अन्यतरां चन स्फिगीम् अनुबभूव
तथेदं सर्वम् एवात्यतिष्ठद् अर्वाग् एवास्माद् इदं सर्वम् अभवत्
सर्वं ह वा इदम् अतितिष्ठत्य् अर्वाग् एवास्माद् इदं सर्वम्भवति यस्यैवं विदुष एतं ग्रहं गृह्णन्ति
tasmād etad ṛṣiṇābhyanūktaṃ na te mahitvam anubhūd adha dyauryad anyayā sphigyā kṣām avasthā iti
na ha vā asyāsau dyaur anyatarāṃ cana sphigīm anubabhūva
tathedaṃ sarvam evātyatiṣṭhad arvāg evāsmād idaṃ sarvam abhavat
sarvaṃ ha vā idam atitiṣṭhaty arvāg evāsmād idaṃ sarvambhavati yasyaivaṃ viduṣa etaṃ grahaṃ gṛhṇanti
- 4
तं वै हरिवत्यर्चा गृह्णाति हरिवतीषु स्तुवते हरिवतीर् अनुशंसति
वीर्यं वै हर इन्द्रो ऽसुराणां सपत्नानां समवृङ्क्त
तथो एवैष एतद्वीर्यं हरः सपत्नानां संवृङ्क्ते
तस्माद्धरिवत्यर्चा गृह्णाति हरिवतीषु स्तुवते हरिवतीर् अनुशंसति
taṃ vai harivatyarcā gṛhṇāti harivatīṣu stuvate harivatīr anuśaṃsati
vīryaṃ vai hara indro 'surāṇāṃ sapatnānāṃ samavṛṅkta
tatho evaiṣa etadvīryaṃ haraḥ sapatnānāṃ saṃvṛṅkte
tasmāddharivatyarcā gṛhṇāti harivatīṣu stuvate harivatīr anuśaṃsati
- 5
तं वा अनुष्टुभा गृह्णाति
गायत्रं वै प्रातःसवनं त्रैष्टुभम्माध्यन्दिनं सवनं जागतं तृतीयसवनम्
अथातिरिक्तानुष्टुप्
अत्य् एवैनम् एतद्रेचयति
तस्माद् अनुष्टुभा गृह्णाति
taṃ vā anuṣṭubhā gṛhṇāti
gāyatraṃ vai prātaḥsavanaṃ traiṣṭubhammādhyandinaṃ savanaṃ jāgataṃ tṛtīyasavanam
athātiriktānuṣṭup
aty evainam etadrecayati
tasmād anuṣṭubhā gṛhṇāti
- 6
तं वै चतुःस्रक्तिना पात्रेण गृह्णाति
त्रयो वा इमे लोकाः
तद् इमान् एव लोकांस्तिसृभिः स्रक्तिभिर् आप्नोति
अत्य् एवैनं चतुर्थ्या स्रक्त्या रेचयति
तस्माच्चतुःस्रक्तिना पात्रेण गृह्णाति
taṃ vai catuḥsraktinā pātreṇa gṛhṇāti
trayo vā ime lokāḥ
tad imān eva lokāṃstisṛbhiḥ sraktibhir āpnoti
aty evainaṃ caturthyā sraktyā recayati
tasmāccatuḥsraktinā pātreṇa gṛhṇāti
- 7
तं वै प्रातःसवने गृह्णीयात्
आग्रयणं गृहीत्वा स प्रातःसवने गृहीत ऐतस्मात्कालाद् उपशेते
तद् एनं सर्वाणि सवनान्य् अतिरेचयति
taṃ vai prātaḥsavane gṛhṇīyāt
āgrayaṇaṃ gṛhītvā sa prātaḥsavane gṛhīta aitasmātkālād upaśete
tad enaṃ sarvāṇi savanāny atirecayati
- 8
माध्यन्दिने वैनं सवने गृह्णीयात्
आग्रयणं गृहीत्वा सो एषा मीमांसैव
प्रातःसवन एवैनं गृह्णीयात्
आग्रयणं गृहीत्वा स प्रातःसवने गृहीत ऐतस्मात्कालाद् उपशेते
mādhyandine vainaṃ savane gṛhṇīyāt
āgrayaṇaṃ gṛhītvā so eṣā mīmāṃsaiva
prātaḥsavana evainaṃ gṛhṇīyāt
āgrayaṇaṃ gṛhītvā sa prātaḥsavane gṛhīta aitasmātkālād upaśete
- 9
अथातो गृह्णात्य् एवातिष्ठ वृत्रहन्रथं युक्ता ते ब्रह्मणा हरी अर्वाचीनं सु ते मनो ग्रावा कृणोतु वग्नुना उपयामगृहीतो ऽसीन्द्राय त्वा षोडशिन एष ते योनिर् इन्द्राय त्वा षोडशिन इति
athāto gṛhṇāty evātiṣṭha vṛtrahanrathaṃ yuktā te brahmaṇā harī arvācīnaṃ su te mano grāvā kṛṇotu vagnunā upayāmagṛhīto 'sīndrāya tvā ṣoḍaśina eṣa te yonir indrāya tvā ṣoḍaśina iti
- 10
अनया वा युक्ष्वा हि केशिना हरी वृषणा कक्ष्यप्रा अथा न इन्द्र सोमपा गिराम् उपश्रुतिं चर उपयामगृहीतो ऽसीन्द्राय त्वा षोडशिन एष ते योनिर् इन्द्राय त्वा षोडशिन इति
anayā vā yukṣvā hi keśinā harī vṛṣaṇā kakṣyaprā athā na indra somapā girām upaśrutiṃ cara upayāmagṛhīto 'sīndrāya tvā ṣoḍaśina eṣa te yonir indrāya tvā ṣoḍaśina iti
- 11
अथेत्य स्तोत्रम् उपाकरोति सोमो ऽत्यरेच्य् उपावर्तध्वम् इति
अत्य् एवैनम् एतद्रेचयति
तं वै पुरास्तमयाद् उपाकरोति
अस्तमिते ऽनुशंसति
तद् एनेनाहोरात्रे संदधाति
तस्मात्पुरास्तमयाद् उपाकरोत्य् अस्तमिते ऽनुशंसति
athetya stotram upākaroti somo 'tyarecy upāvartadhvam iti
aty evainam etadrecayati
taṃ vai purāstamayād upākaroti
astamite 'nuśaṃsati
tad enenāhorātre saṃdadhāti
tasmātpurāstamayād upākaroty astamite 'nuśaṃsati

