32 shlokas
- 1
अथातः सम्प्रवक्ष्यामि सामर्ग्यजुरथर्वणाम्
कर्मभिर्यैर् अवाप्नोति क्षिप्रं कामान्मनोगतान्
athātaḥ sampravakṣyāmi sāmargyajuratharvaṇām
karmabhiryair avāpnoti kṣipraṃ kāmānmanogatān
- 2
जपहोमेष्टियन्त्राद्यैः शोधयित्वा स्वविग्रहम्
साधयेत्सर्वकर्माणि नान्यथा सिद्धिम् अश्नुते
japahomeṣṭiyantrādyaiḥ śodhayitvā svavigraham
sādhayetsarvakarmāṇi nānyathā siddhim aśnute
- 3
जपहोमेष्टियन्त्राणि करिष्यन्न् आदितो द्विजः
शुक्लपुण्यदिनऋक्षेषु केशश्मश्रूणि वापयेत्
japahomeṣṭiyantrāṇi kariṣyann ādito dvijaḥ
śuklapuṇyadinaṛkṣeṣu keśaśmaśrūṇi vāpayet
- 4
स्नायात्त्रिषवणं पायाद् आत्मानं क्रोधतो ऽनृतात्
स्त्रीशूद्रैर्नाभिभाषेत ब्रह्मचारी हविर्व्रतः
snāyāttriṣavaṇaṃ pāyād ātmānaṃ krodhato 'nṛtāt
strīśūdrairnābhibhāṣeta brahmacārī havirvrataḥ
- 5
गोविप्रपितृदेवेभ्यो नमस्कुर्याद्दिवास्वपन्
जपहोमेष्टियन्त्रस्थो दिवास्थानो निशासनः
goviprapitṛdevebhyo namaskuryāddivāsvapan
japahomeṣṭiyantrastho divāsthāno niśāsanaḥ
- 6
प्राजापत्यो भवेत्कृच्छ्रो दिवा रात्राव् अयाचितम्
क्रमशो वायुभक्षश्च द्वादशाहं त्र्यहं त्र्यहम्
prājāpatyo bhavetkṛcchro divā rātrāv ayācitam
kramaśo vāyubhakṣaśca dvādaśāhaṃ tryahaṃ tryaham
- 7
अहर् एकं तथा नक्तम् अज्ञातं वायुभक्षणम्
त्रिवृद् एष परावृत्तो बालानां कृच्छ्र उच्यते
ahar ekaṃ tathā naktam ajñātaṃ vāyubhakṣaṇam
trivṛd eṣa parāvṛtto bālānāṃ kṛcchra ucyate
- 8
एकैकं ग्रासम् अश्नीयात्पूर्वोक्तेन त्र्यहं त्र्यहम्
वायुभक्षस्त्र्यहं चान्यद् अतिकृच्छ्रः स उच्यते
ekaikaṃ grāsam aśnīyātpūrvoktena tryahaṃ tryaham
vāyubhakṣastryahaṃ cānyad atikṛcchraḥ sa ucyate
- 9
अम्बुभक्षस्त्र्यहान् एतान्वायुभक्षस्ततः परम्
कृच्छ्रातिकृच्छ्रस्तृतीयो विज्ञेयः सो ऽतिपावनः
ambubhakṣastryahān etānvāyubhakṣastataḥ param
kṛcchrātikṛcchrastṛtīyo vijñeyaḥ so 'tipāvanaḥ
- 10
त्र्यहं त्र्यहं पिबेद् उष्णं पयः सर्पिः कुशोदकम्
वायुभक्षस्त्र्यहं चान्यत्तप्तकृच्छ्रः स उच्यते
tryahaṃ tryahaṃ pibed uṣṇaṃ payaḥ sarpiḥ kuśodakam
vāyubhakṣastryahaṃ cānyattaptakṛcchraḥ sa ucyate
- 11
गोमूत्रं गोमयं क्षीरं दधि सर्पिः कुशोदकम्
एकरात्रोपवासश्च कृच्छ्रः सांतपनः स्मृतः
gomūtraṃ gomayaṃ kṣīraṃ dadhi sarpiḥ kuśodakam
ekarātropavāsaśca kṛcchraḥ sāṃtapanaḥ smṛtaḥ
- 12
गायत्र्या आदाय गोमूत्रं गन्धद्वारेति गोमयम्
आप्यायस्वेति च क्षीरं दधिक्राव्णेति वै दधि
शुक्रम् असि ज्योतिर् इत्य् आज्यं देवस्य त्वेति कुशोदकम्
gāyatryā ādāya gomūtraṃ gandhadvāreti gomayam
āpyāyasveti ca kṣīraṃ dadhikrāvṇeti vai dadhi
śukram asi jyotir ity ājyaṃ devasya tveti kuśodakam
- 13
गोमूत्रभागस्तस्यार्धं शकृत्क्षीरस्य तु त्रयम्
द्वयं दध्नो घृतस्यैक एकश्च कुशवारिणः
एवं सांतपनः कृच्छ्रः श्वपाकम् अपि शोधयेत्
gomūtrabhāgastasyārdhaṃ śakṛtkṣīrasya tu trayam
dvayaṃ dadhno ghṛtasyaika ekaśca kuśavāriṇaḥ
evaṃ sāṃtapanaḥ kṛcchraḥ śvapākam api śodhayet
- 14
गोमूत्रं गोमयं चैव क्षीरं दधि घृतं तथा
पञ्चरात्रं तदाहारः पञ्चगव्येन शुध्यति
gomūtraṃ gomayaṃ caiva kṣīraṃ dadhi ghṛtaṃ tathā
pañcarātraṃ tadāhāraḥ pañcagavyena śudhyati
- 15
यत् आत्मनो ऽप्रमत्तस्य द्वादशाहम् अभोजनम्
पराको नाम कृच्छ्रो ऽयं सर्वपापप्रणाशनः
yat ātmano 'pramattasya dvādaśāham abhojanam
parāko nāma kṛcchro 'yaṃ sarvapāpapraṇāśanaḥ
- 16
गोमूत्रादिभिर् अभ्यस्तम् एकैकं तं त्रिसप्तकम्
महासांतपनं कृच्छ्रं वदन्ति ब्रह्मवादिनः
gomūtrādibhir abhyastam ekaikaṃ taṃ trisaptakam
mahāsāṃtapanaṃ kṛcchraṃ vadanti brahmavādinaḥ
- 17
एकवृद्ध्या सिते पिण्डान् एकहान्यासिते ततः
पक्षयोर् उपवासौ द्वौ तद्धि चान्द्रायणं स्मृतम्
ekavṛddhyā site piṇḍān ekahānyāsite tataḥ
pakṣayor upavāsau dvau taddhi cāndrāyaṇaṃ smṛtam
- 18
चतुरः प्रातर् अश्नीयात्पिण्डान्विप्रः समाहितः
चतुरो ऽस्तमिते सूर्ये शिशुचान्द्रायणं चरेत्
caturaḥ prātar aśnīyātpiṇḍānvipraḥ samāhitaḥ
caturo 'stamite sūrye śiśucāndrāyaṇaṃ caret
- 19
अष्टावष्टौ मासम् एकं पिण्डान्मध्यंदिने स्थिते
नियतात्मा हविष्यस्य यतिचान्द्रायणं चरेत्
aṣṭāvaṣṭau māsam ekaṃ piṇḍānmadhyaṃdine sthite
niyatātmā haviṣyasya yaticāndrāyaṇaṃ caret
- 20
यथा कथंचित्पिण्डानां द्विजस्तिस्रस्त्व् अशीतयः
मासेनाश्नन्हविष्यस्य चन्द्रस्यैति सलोकताम्
yathā kathaṃcitpiṇḍānāṃ dvijastisrastv aśītayaḥ
māsenāśnanhaviṣyasya candrasyaiti salokatām
- 21
यथोद्यंश्चन्द्रमा हन्ति जगतस्तमसो भयम्
एवं पापाद्भयं हन्ति द्विजश्चान्द्रायणं चरन्
yathodyaṃścandramā hanti jagatastamaso bhayam
evaṃ pāpādbhayaṃ hanti dvijaścāndrāyaṇaṃ caran
- 22
कणपिण्याकतक्राणि यवाचामो ऽनिलाशनः
एकत्रिपञ्चसप्तेति पापघ्नो ऽयं तुलापुमान्
kaṇapiṇyākatakrāṇi yavācāmo 'nilāśanaḥ
ekatripañcasapteti pāpaghno 'yaṃ tulāpumān
- 23
यावकः सप्तरात्रेण वृजिनं हन्ति देहिनाम्
सप्तरात्रोपवासो वा दृष्टम् एतन्मनीषिभिः
yāvakaḥ saptarātreṇa vṛjinaṃ hanti dehinām
saptarātropavāso vā dṛṣṭam etanmanīṣibhiḥ
- 24
पौषभाद्रपदज्येष्ठास्व् आर्द्राकाशातपाश्रयात्
त्रीञ्शुक्लान्मुच्यते पापात्पतनीयाद् ऋते द्विजः
pauṣabhādrapadajyeṣṭhāsv ārdrākāśātapāśrayāt
trīñśuklānmucyate pāpātpatanīyād ṛte dvijaḥ
- 25
गोमूत्रं गोमयं क्षीरं दधि सर्पिः कुशोदकम्
यवाचामेन संयुक्तो ब्रह्मकूर्चो ऽतिपावनः
gomūtraṃ gomayaṃ kṣīraṃ dadhi sarpiḥ kuśodakam
yavācāmena saṃyukto brahmakūrco 'tipāvanaḥ
- 26
अमावास्यां निराहारः पौर्णमास्यां तिलाशनः
शुक्लकृष्णकृतात्पापान्मुच्यते अब्दस्य पर्वभिः
amāvāsyāṃ nirāhāraḥ paurṇamāsyāṃ tilāśanaḥ
śuklakṛṣṇakṛtātpāpānmucyate abdasya parvabhiḥ
- 27
भैक्षाहारो ऽग्निहोत्रिभ्यो मासेनैकेन शुध्यति
यायावरवनस्थेभ्यो दशभिः पञ्चभिर्दिनैः
bhaikṣāhāro 'gnihotribhyo māsenaikena śudhyati
yāyāvaravanasthebhyo daśabhiḥ pañcabhirdinaiḥ
- 28
एकाहधनिनो ऽन्नेन दिनेनैकेन शुध्यति
कापोतवृत्तिनिष्ठस्य पीत्वापः शुध्यते त्रिभिः
ekāhadhanino 'nnena dinenaikena śudhyati
kāpotavṛttiniṣṭhasya pītvāpaḥ śudhyate tribhiḥ
- 29
ऋग्यजुःसामवेदानां वेदस्यान्यतमस्य वा
पारायणं त्रिर् अभ्यस्येद् अनश्नन्सो ऽतिपावनः
ṛgyajuḥsāmavedānāṃ vedasyānyatamasya vā
pārāyaṇaṃ trir abhyasyed anaśnanso 'tipāvanaḥ
- 30
अथ चेत्त्वरते कर्तुं दिवसं मारुताशनः
रात्रौ जलस्थितो व्युष्टः प्राजापत्येन तत्समम्
atha cettvarate kartuṃ divasaṃ mārutāśanaḥ
rātrau jalasthito vyuṣṭaḥ prājāpatyena tatsamam

