33 shlokas
- 1
इमां नरः कृणुत वेदिम् एत्य देवेभ्यो जुष्टाम् अदित्या उपस्थे
तां विश्वे देवा अजुषन्त सर्वे रायस्पोषा यजमानं संविशन्तु
इति संमृष्टाम् आहवनीयलक्ष्म्यै प्राञ्चाव् अंसाव् उन्नयति प्रतीची श्रोणी प्रागुदक्प्रवणां संनतमध्याम् अन्तिकजघनाम्
imāṃ naraḥ kṛṇuta vedim etya devebhyo juṣṭām adityā upasthe
tāṃ viśve devā ajuṣanta sarve rāyaspoṣā yajamānaṃ saṃviśantu
iti saṃmṛṣṭām āhavanīyalakṣmyai prāñcāv aṃsāv unnayati pratīcī śroṇī prāgudakpravaṇāṃ saṃnatamadhyām antikajaghanām
- 2
एतदन्तं पूर्वेद्युः करोति
etadantaṃ pūrvedyuḥ karoti
- 3
पाणी प्रक्षाल्य स्फ्यं प्रक्षालयत्य् अप्रतिमृशन्न् अग्रम्
pāṇī prakṣālya sphyaṃ prakṣālayaty apratimṛśann agram
- 4
वेदिम् अवोक्ष्य ब्रह्मन्न् उत्तरं परिग्रहीष्यामीत्य् आमन्त्र्य परिगृह्णाति वसवस्त्वेति पश्चाद्रुद्रास्त्वेति दक्षिणत आदित्यास्त्वेत्य् उत्तरतः
vedim avokṣya brahmann uttaraṃ parigrahīṣyāmīty āmantrya parigṛhṇāti vasavastveti paścādrudrāstveti dakṣiṇata ādityāstvety uttarataḥ
- 5
धा असि स्वधा असि
उर्वी चासि वस्वी चासि रन्ती चासि
पुरा क्रूरस्येति च स्फ्येन वेदिं संमृज्यापरस्मिन्वेदितृतीये तिर्यञ्चं स्फ्यं स्तब्ध्वा प्रोक्षणीर् आसादयेध्माबर्हिर् उपसादय स्रुवं स्रुचश्च संमृड्ढि पत्नीं संनह्याज्येनोदेहीति संप्रेष्यति
dhā asi svadhā asi
urvī cāsi vasvī cāsi rantī cāsi
purā krūrasyeti ca sphyena vediṃ saṃmṛjyāparasminveditṛtīye tiryañcaṃ sphyaṃ stabdhvā prokṣaṇīr āsādayedhmābarhir upasādaya sruvaṃ srucaśca saṃmṛḍḍhi patnīṃ saṃnahyājyenodehīti saṃpreṣyati
- 6
आग्नीध्रो यथाप्रेषितं करोति
āgnīdhro yathāpreṣitaṃ karoti
- 7
प्रोक्षणीर् अभ्युत्पूर्य स्फ्याग्रे ऽप उपनिनीयोदञ्चं स्फ्यम् अवकृष्य स्फ्यस्य वर्त्मन्सादयति
prokṣaṇīr abhyutpūrya sphyāgre 'pa upaninīyodañcaṃ sphyam avakṛṣya sphyasya vartmansādayati
- 8
पुरासदनात्स्फ्यम् उद्यच्छेत्
purāsadanātsphyam udyacchet
- 9
स्फ्येनोत्करम् अवहन्ति द्विषतो वधो ऽसीति पुरस्तात्प्रत्यञ्चम्
sphyenotkaram avahanti dviṣato vadho 'sīti purastātpratyañcam
- 10
अभ्युक्ष्य प्रत्यासादयति
abhyukṣya pratyāsādayati
- 11
उत्तरत आहवनीयस्य दक्षिणम् इध्मम् उत्तरं बर्हिः
uttarata āhavanīyasya dakṣiṇam idhmam uttaraṃ barhiḥ
- 12
वेदप्ररवैः स्रुचः संमार्ष्टि चतुर्धा विभज्याविभज्य वा
vedapraravaiḥ srucaḥ saṃmārṣṭi caturdhā vibhajyāvibhajya vā
- 13
आहवनीये गार्हपत्ये वा प्रत्युष्टं रक्ष इति प्रतितप्याभ्यग्रे सपार्श्वाग्रैर्मुखानि मूलैर्दण्डान्
āhavanīye gārhapatye vā pratyuṣṭaṃ rakṣa iti pratitapyābhyagre sapārśvāgrairmukhāni mūlairdaṇḍān
- 14
आयुः प्राणम् इति सर्वतः स्रुवम् अग्नेष्ट्वा तेजिष्ठस्य तेजसा निष्टपामीति संमार्गं निष्टपति
āyuḥ prāṇam iti sarvataḥ sruvam agneṣṭvā tejiṣṭhasya tejasā niṣṭapāmīti saṃmārgaṃ niṣṭapati
- 15
चक्षुः श्रोत्रम् इति जुहूम् अभ्यन्तरं प्राचीं प्रतीचीं बाह्यतः
cakṣuḥ śrotram iti juhūm abhyantaraṃ prācīṃ pratīcīṃ bāhyataḥ
- 16
वाचं पशून् इत्य् उपभृतम् अभ्यन्तरं प्रतीचीं प्राचीं बाह्यतः
vācaṃ paśūn ity upabhṛtam abhyantaraṃ pratīcīṃ prācīṃ bāhyataḥ
- 17
यज्ञं प्रजाम् इति सर्वतो ध्रुवाम्
yajñaṃ prajām iti sarvato dhruvām
- 18
अभ्युक्ष्य संमार्गान् अग्नाव् अनुप्रहरति
दिवः शिल्पम् अवततं पृथिव्याः ककुभि श्रितम्
तेना सहस्रकाण्डेन द्विषन्तं तापयामसि
द्विषन्नस्तप्यतां बहु मा न आगात्ताप्यौषधयः स्वाहा
इति
abhyukṣya saṃmārgān agnāv anupraharati
divaḥ śilpam avatataṃ pṛthivyāḥ kakubhi śritam
tenā sahasrakāṇḍena dviṣantaṃ tāpayāmasi
dviṣannastapyatāṃ bahu mā na āgāttāpyauṣadhayaḥ svāhā
iti
- 19
अग्ने गृहपत उप मा ह्वयस्व देवानां पत्नीर् उप मा ह्वयध्वम् इति पत्नी गार्हपत्यम् उपतिष्ठते
पत्नीलोकं च पत्नि पत्न्य् एष ते लोको नमस्ते अस्तु मा मा हिंसीर् इति
agne gṛhapata upa mā hvayasva devānāṃ patnīr upa mā hvayadhvam iti patnī gārhapatyam upatiṣṭhate
patnīlokaṃ ca patni patny eṣa te loko namaste astu mā mā hiṃsīr iti
- 20
सुप्रजसस्त्वा वयं सुपत्नीर् उपसेदिम
अग्ने सपत्नदम्भनं सुवीरासो अदाभ्यम्
इति दक्षिणतः पश्चाद्गार्हपत्यस्योपविशति प्रभुज्य जानुनी
suprajasastvā vayaṃ supatnīr upasedima
agne sapatnadambhanaṃ suvīrāso adābhyam
iti dakṣiṇataḥ paścādgārhapatyasyopaviśati prabhujya jānunī
- 21
योक्त्रेण पत्नी संनह्यते ऽन्तर्वस्त्रम् आशासाना सौमनसं प्रजां सौभाग्यं तनूम्
अग्नेर् अनुव्रता भूत्वा संनह्ये सुकृताय कम्
इति
yoktreṇa patnī saṃnahyate 'ntarvastram āśāsānā saumanasaṃ prajāṃ saubhāgyaṃ tanūm
agner anuvratā bhūtvā saṃnahye sukṛtāya kam
iti
- 22
पूषा ते ग्रन्थिं ग्रथ्नात्व् इति ग्रन्थिं करोति
pūṣā te granthiṃ grathnātv iti granthiṃ karoti
- 23
स ते मा स्याद् इति दक्षिणतो ग्रन्थिम् अभ्यूहति
sa te mā syād iti dakṣiṇato granthim abhyūhati
- 24
अपः स्पृष्ट्वा वेदेनाज्यम् उपहरति
apaḥ spṛṣṭvā vedenājyam upaharati
- 25
तद् अन्वारभ्याभिसंमील्यावेक्षते अदब्धेन त्वा चक्षुषावेक्षे रायस्पोषाय सुप्रजास्त्वाय
अदितिर् इव सुपुत्रेन्द्राणीवाविधवा सुप्रजाः प्रजया भूयासम् इति
tad anvārabhyābhisaṃmīlyāvekṣate adabdhena tvā cakṣuṣāvekṣe rāyaspoṣāya suprajāstvāya
aditir iva suputrendrāṇīvāvidhavā suprajāḥ prajayā bhūyāsam iti
- 26
इदं विष्णुर् इति गार्हपत्यदक्षिणाग्न्योर् अधिश्रयति
idaṃ viṣṇur iti gārhapatyadakṣiṇāgnyor adhiśrayati
- 27
तेजो ऽसीति द्वितीयं पश्चाद्गार्हपत्यस्य
tejo 'sīti dvitīyaṃ paścādgārhapatyasya
- 28
तेजो ऽनुप्रच्यवस्वेति हरति
tejo 'nupracyavasveti harati
- 29
अग्नेष्टे हरो मा विनैद् इत्य् आहवनीये ऽधिश्रित्योत्तरतः प्रोक्षणीनां स्फ्यस्य वर्त्मन्सादयति
agneṣṭe haro mā vinaid ity āhavanīye 'dhiśrityottarataḥ prokṣaṇīnāṃ sphyasya vartmansādayati
- 30
तेजो ऽसीति पर्यायैस्त्रिर् आज्यम् उत्पूयाप उत्पुनाति पच्छो गायत्र्या
tejo 'sīti paryāyaistrir ājyam utpūyāpa utpunāti paccho gāyatryā

