36 shlokas
- 1
प्रजापतिर् अकामयत बहुः स्यां प्रजायेयेति
स एतां रेतस्याम् ऋचं साम्ना प्रच्छन्नाम् अगायत्
यद् ऋचम् असाम्नीम् अगास्यद् अस्थ्य् अमांसम् अजनिष्यत
यत्सामानृचं मांसम् अनस्थिकम् अजनिष्यत ऋचं साम्ना प्रच्छन्नां गायति
तस्मात्पुरुषः प्रच्छन्नो मांसेन त्वचा लोम्ना जायते
prajāpatir akāmayata bahuḥ syāṃ prajāyeyeti
sa etāṃ retasyām ṛcaṃ sāmnā pracchannām agāyat
yad ṛcam asāmnīm agāsyad asthy amāṃsam ajaniṣyata
yatsāmānṛcaṃ māṃsam anasthikam ajaniṣyata ṛcaṃ sāmnā pracchannāṃ gāyati
tasmātpuruṣaḥ pracchanno māṃsena tvacā lomnā jāyate
- 2
त्रिर् उद्गृह्णाति
trir udgṛhṇāti
- 3
त्रय इमे लोका एषां लोकानाम् अवरुद्ध्यै त्रिभ्यश्च रेतः सिच्यते
traya ime lokā eṣāṃ lokānām avaruddhyai tribhyaśca retaḥ sicyate
- 4
न हिंकुर्यात्
na hiṃkuryāt
- 5
वज्रो वै हिंकारो बलम् इव रेतो यद्धिंकुर्याद्वज्रेण हिंकारेण रेतः सिक्तं विच्छिन्द्यात्
vajro vai hiṃkāro balam iva reto yaddhiṃkuryādvajreṇa hiṃkāreṇa retaḥ siktaṃ vicchindyāt
- 6
रेतस्या छन्दसा
प्राजापत्या देवतया
सर्वम् एतया ध्यायन्गायेत्
सर्वं हीदं रेतः
retasyā chandasā
prājāpatyā devatayā
sarvam etayā dhyāyangāyet
sarvaṃ hīdaṃ retaḥ
- 7
द्वितीयां गायति
dvitīyāṃ gāyati
- 8
तस्या द्वे अक्षरे सशयनी व्यतिषजति
मध्यमस्य च पादस्योत्तमम् उत्तमस्य च प्रथमम्
tasyā dve akṣare saśayanī vyatiṣajati
madhyamasya ca pādasyottamam uttamasya ca prathamam
- 9
व्यतिषक्तौ प्राणापानौ प्रजा दधतः
vyatiṣaktau prāṇāpānau prajā dadhataḥ
- 10
गायत्री छन्दसा
आग्नेयी देवतया
पृथिवीम् एतया ध्यायन्गायेत्
gāyatrī chandasā
āgneyī devatayā
pṛthivīm etayā dhyāyangāyet
- 11
तृतीयां गायति
tṛtīyāṃ gāyati
- 12
तां बलवद् इवोरसेव गायति
tāṃ balavad ivoraseva gāyati
- 13
तस्या द्वे उत्तमार्धे ऽक्षरे द्योतयति
tasyā dve uttamārdhe 'kṣare dyotayati
- 14
चक्षुर् एव तद्युनक्ति तस्माद्युक्तं चक्षुः
cakṣur eva tadyunakti tasmādyuktaṃ cakṣuḥ
- 15
त्रिष्टुप्छन्दसा
ऐन्द्री देवतया
अन्तरिक्षम् एतया ध्यायन्गायेत्
triṣṭupchandasā
aindrī devatayā
antarikṣam etayā dhyāyangāyet
- 16
चतुर्थीं गायति
caturthīṃ gāyati
- 17
तस्याश्चत्वारि चत्वार्य् अक्षराणि निक्रीडयन्न् इव गायत्य् आ द्वादशेभ्यो ऽक्षरेभ्यः
tasyāścatvāri catvāry akṣarāṇi nikrīḍayann iva gāyaty ā dvādaśebhyo 'kṣarebhyaḥ
- 18
द्वादशाक्षरपदा जगती
पशवो वै जगती
पशुष्व् एव प्रतितिष्ठति
dvādaśākṣarapadā jagatī
paśavo vai jagatī
paśuṣv eva pratitiṣṭhati
- 19
तस्याश्चत्वार्य् उत्तमार्धे ऽक्षराणि द्योतयति
tasyāścatvāry uttamārdhe 'kṣarāṇi dyotayati
- 20
श्रोत्रम् एव तद्युनक्ति
तस्माद्युक्तं श्रोत्रम्
श्रोत्रे द्वे प्रतिश्रवणे द्वे
तस्मात्पुरुषः सर्वा दिशः शृणोति
अपि पराङ्यन्प्रत्यङ्शृणोति
śrotram eva tadyunakti
tasmādyuktaṃ śrotram
śrotre dve pratiśravaṇe dve
tasmātpuruṣaḥ sarvā diśaḥ śṛṇoti
api parāṅyanpratyaṅśṛṇoti
- 21
जगती छन्दसा
सौरी देवतया
दिवम् एतया ध्यायन्गायेत्
jagatī chandasā
saurī devatayā
divam etayā dhyāyangāyet
- 22
पञ्चमीं गायति
pañcamīṃ gāyati
- 23
तां निनर्दन्न् इव गायति
tāṃ ninardann iva gāyati
- 24
आह बहुतमात्पुरुषाद् अन्नम् अत्ति
अन्नादो भवति
य एवं वेद
āha bahutamātpuruṣād annam atti
annādo bhavati
ya evaṃ veda
- 25
निरुक्तां चानिरुक्तां गायति
niruktāṃ cāniruktāṃ gāyati
- 26
निरुक्तेन वै वाचो भुञ्जते ऽनिरुक्तम् अस्या उपजीवन्ति
भुङ्क्ते वाचम् उपैनां जीवति
य एवं वेद
niruktena vai vāco bhuñjate 'niruktam asyā upajīvanti
bhuṅkte vācam upaināṃ jīvati
ya evaṃ veda
- 27
अनुष्टुप्छन्दसा
प्राजापत्या देवतया
सर्वम् एतया ध्यायन्गायेत्
सर्वं हीदं प्राजापत्यम्
anuṣṭupchandasā
prājāpatyā devatayā
sarvam etayā dhyāyangāyet
sarvaṃ hīdaṃ prājāpatyam
- 28
षष्ठीं गायति
ṣaṣṭhīṃ gāyati
- 29
तस्या द्वे द्वे अक्षरे उदासं गायत्य् आ षड्भ्यो ऽक्षरेभ्यः
tasyā dve dve akṣare udāsaṃ gāyaty ā ṣaḍbhyo 'kṣarebhyaḥ
- 30
षड् ऋतव ऋतुष्व् एव प्रतितिष्ठति
ṣaḍ ṛtava ṛtuṣv eva pratitiṣṭhati

